G'oyib ibn Botir
Xiva xoni (1746–1756), qozoq chingiziylaridan Botir sultonning o'g'li; inoqlar ta'sirini kamaytirmoqchi bo'lgan, o'zbek qabilalari qo'zg'olonidan so'ng taxtdan tushirilgan.
- Faoliyat:
- Tarixiy shaxs, Siyosatchi, Hukmdor
- Otasi:
- Botir sulton
Biografiya
G'oyib (qozoqcha Qaip) — Xiva xonligining XVIII asr o'rtasidagi xoni, qozoq chingiziylaridan Botir sultonning o'g'li. Uning hukmronlik yillari turlicha beriladi: 1746–1756, 1746–1757 va 1747–1758. Otasi 1728-yilda qisqa muddat Xivada xon bo'lgan, 1748-yilda esa Kichik juz xoni etib saylangan.
G'oyib avval qozoqlar orasidan Buxoroga ketgan, Nodirshoh Movarounnahrga kelgach Eron shohi xizmatiga o'tgan. 1746-yilda Nodirshoh bergan harbiy yordam bilan, inoq Xoraz bekning hamrohligida Xivaga kirib, xon bo'ldi. U inoqlarning nufuzini kamaytirishga intilgan va o'zbek qabilalariga qarshi kurashgan.
Shundan so'ng o'zbek qabilalari G'oyibning ukasi Abdulla boshchiligida qo'zg'olon ko'tardi. Voqeaga Buxoro hukmdori Muhammad Rahim aralashib, G'oyibni taxtdan tushirdi va uning noibi Temurg'ozini xon qildi. Muhammad Rahim 1758-yilda vafot etgach, hokimiyatni inoqlar yana qo'lga oldi. G'oyibning tug'ilgan va vafot etgan yili ma'lum emas.
Karyera
- Xiva xon saroyiXiva xoni · Xiva · 1746–1756
Hayot yo'li
- 1746Xivada xon bo'lgan
Nodirshoh yordami va inoq Xoraz bek ko'magida Xiva taxtiga chiqqan.
- 1746–1756Inoqlarga qarshi siyosat
Inoqlar nufuzini kamaytirmoqchi bo'lib, o'zbek qabilalariga qarshi kurashgan.
- 1756Taxtdan tushirilgan
Ukasi Abdulla boshchiligidagi qo'zg'olon va Buxoro aralashuvidan so'ng o'rniga Temurg'ozi qo'yilgan.