Ўктам Усмонов
Ёзувчи ва журналист; «Гирдоб» романи ва ҳикоя ҳамда қиссалар китоблари муаллифи, 1987–1990-йилларда «Совет Ўзбекистони» газетасининг бош муҳаррири.
- Фаолият:
- Ёзувчи, Носир, Публицист
- Туғилган:
- 25 июл 1938(51 ёш) ♌ — 3 январ 1990
- Туғилган жой:
- Қибрай тумани, Тошкент вилояти
Биография
Ўктам Усмонов 1938-йил 25-июлда Тошкент вилоятининг Қибрай туманидаги Байтқўрғон қишлоғида туғилган, отаси боғбон бўлган. Мактабни битиргач, Низомий номидаги Тошкент педагогика институтининг тарих-филология факултетида ўқиган ва 1959-йилда уни тамомлаган.
Меҳнат фаолиятини журналистикадан бошлаган: 1959–1972-йилларда «Ленин учқуни» ва «Совет Ўзбекистони» газеталарида адабий ходим, кейин бўлим мудири бўлган. Дастлабки ҳикоялари 1950-йилларнинг охирида босилган, биринчи китоби — «Гулдаста» ҳикоялар тўплами — 1964-йилда нашр этилган.
1972–1982-йилларда у Ўзбекистон Коммунистик партияси Марказий Комитетида масъул ходим бўлиб ишлаган, 1983–1986-йилларда Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасида котиб вазифасини бажарган. Шу йилларда ҳам ёзишда давом этиб, 1970-йилда «Баҳор чақмоқлари», 1976-йилда «Нотинч кеча», 1981-йилда «Сирли соҳил» китоблари чоп этилган.
Ижодининг энг муҳим асари — 1979-йилда чоп этилган «Гирдоб» романи. Унда зиёлиларнинг машаққатли ҳаёти, ҳақиқат билан ноҳақлик ўртасидаги кураш тасвирланган; роман асосида видеофилм яратилган ва у кенг томошабин эътиборини қозонган. Усмонов Т. Драйзернинг «Америка фожиаси» романини ва А. Ширвонзоданинг «Номус» қиссасини ўзбек тилига таржима қилган.
1987-йилдан умрининг охиригача «Совет Ўзбекистони» газетасининг бош муҳаррири бўлган. Ўктам Усмонов 1990-йил 3-январда вафот этган; «Кишан» (1984) ва «Қисмат» (1988) унинг сўнгги китоблари қаторига киради.
Таълим
- Низомий номидаги Тошкент давлат педагогика университетиОлийгоҳ · Тошкент · 1959 · Тарих-филология факултети (Тошкент педагогика институти)
Карьера
- Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасиКотиб · Тошкент · 1983–1986
- «Ленин учқуни» газетасиАдабий ходим, бўлим мудири · Тошкент · 1959–1972
- Ўзбекистон Коммунистик партияси Марказий КомитетиМасъул ходим · Тошкент · 1972–1982
Ҳаёт йўли
- 1938Туғилиши
Тошкент вилояти Қибрай туманидаги Байтқўрғон қишлоғида боғбон оиласида туғилган.
- 1959Институтни битириши
Низомий номидаги Тошкент педагогика институтининг тарих-филология факултетини тамомлаган.
- 1959–1972Газеталарда
«Ленин учқуни» ва «Совет Ўзбекистони» газеталарида адабий ходим, кейин бўлим мудири бўлган.
- 1964Биринчи китоби
«Гулдаста» ҳикоялар тўплами нашр этилган.
- 1972–1982Марказий Комитетда
Ўзбекистон Коммунистик партияси Марказий Комитетида масъул ходим бўлган.
- 1979«Гирдоб» романи
Энг муҳим асари — «Гирдоб» романи чоп этилган.
- 1983–1986Ёзувчилар уюшмасида
Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасида котиб бўлган.
- 1987–1990Бош муҳаррир
«Совет Ўзбекистони» газетасининг бош муҳаррири бўлган.
- 1990Вафоти
3-январда вафот этган.
Китоблар
- «Гулдаста»1964 · Ҳикоялар тўплами
Ёзувчининг биринчи китоби.
- «Баҳс бойлашган бола»1965 · Ҳикоялар тўплами
Ҳикоялар китоби.
- «Баҳор чақмоқлари»1970 · Ҳикоялар ва қисса
Ҳикоялар ва ёзувчининг илк қиссаси шу китобга кирган.
- «Нотинч кеча»1976 · Ҳикоялар тўплами
Ҳикоялар тўплами.
- «Гирдоб»1979 · Роман
Зиёлилар ҳаёти ва ҳақиқат билан ноҳақлик кураши ҳақидаги роман; асосида видеофилм яратилган.
- «Сирли соҳил»1981 · Ҳикоялар тўплами
Ҳикоялар тўплами.
- «Кишан»1984 · Ҳикоя ва қиссалар китоби
Ҳикоя ва қиссалардан иборат китоб.
- «Қисмат»1988 · Ҳикоя ва қиссалар китоби
Ҳикоя ва қиссалардан иборат китоб.