Биография
Роғиб — Хоразмда яшаган шоир; тахаллуси, асл исми Муҳаммад Раҳим Шокир ўғли. У 1865-йилда ҳозирги Хоразм вилояти Урганч туманидаги Қоровул қишлоғида дунёга келган. Вафот этган йили турлича кўрсатилади: 1935 ёки 1918.
Ёшлигида у Навоий, Ҳофиз, Мунис, Огаҳий ва Комил асарларини мутолаа қилган, уларнинг ғазалларига жавобан мухаммаслар ёзган. Феруз шоирнинг бу қобилиятига эътибор бериб, уни ўз саройига чақирган. Роғиб саройда Баёний, Аваз, Чокар ва бошқа сўз усталари билан учрашиб, улар билан ижодий фикр алмашган, мушоираларда иштирок этган.
Ферузнинг топшириғига кўра ўз шеърларини бир жойга жамлаб девон тартиб берган, китоб «Девони Роғиб» номида босилган. 1910-йилда Феруз вафот этгач, шоир саройни тарк этиб қишлоғига қайтган ва ерда меҳнат қилиб яшаган. Хоразмдаги инқилобдан кейин эса маъориф соҳасидаги муассасаларда хизмат қилган.
Меросида лирик шеърлар билан бирга ҳажвиялар ҳам бор. Лирик шеърларида у севги, дўстлик ва маърифат ғояларини куйлаган, ватан табиатининг гўзаллигини улуғлаган; бунга «Танбур», «Боғ», «Хивақ», «Ўлсун» каби шеърлари мисол бўлади.
Бизгача шоирнинг 1899-йилда ўзи тузган девони етиб келган: унда 1221 ғазал, 33 мухаммас, 6 таржеъбанд, 36 рубоий, 12 қитъа ҳамда бир нечта маснавий ва мустазод бор. Бундан ташқари, турли баёзларда унинг бошқа шеърлари ҳам учрайди. Девон қўлёзмаларининг нусхалари Ўзбекистон Фанлар академияси Шарқшунослик институти фондида ва Хива тарих музейида сақланади.
Ҳаёт йўли
- 1865Туғилган
Урганч туманидаги Қоровул қишлоғида.
- 1899«Девони Роғиб»
Феруз топшириғи билан шеърлари девонга жамланган.
- 1910Қишлоққа қайтган
Феруз вафотидан сўнг саройдан чиқиб, ер ишлари билан шуғулланган.
- 1920-йилларМаъориф муассасаларида
Хоразмдаги инқилобдан кейин ўқитиш соҳасида хизмат қилган.
- 1935Вафот этган
Вафот йили турлича кўрсатилади: 1935 ёки 1918.
Асарлар
- «Девони Роғиб» (1899)Шеърлар девони
- «Танбур»Шеър
- «Боғ»Шеър
- «Хивақ»Шеър
- «Ўлсун»Шеър