
Qo'qonlik o'zbek va tojik tilida ijod qilgan shoira, ijtimoiy mavzudagi g'azallari va «Qoralar falsafasi» risolasi muallifi; Uvaysiyning izdoshi.
Biografiya
Anbar Otin Farmonqul qizi — qo'qonlik shoira; she'rlarini o'zbek va tojik tillarida yozgan. Uning ijodida ijtimoiy mavzu yetakchi o'rinda turadi, «Qoralar falsafasi» risolasi ham unga tegishli. Ijodda Uvaysiyga ko'proq ergashgan, Navoiyni esa birinchi ustozi deb bilgan.
Shoira 1870-yilda Qo'qonda dunyoga kelgan. Otasi — margilonlik Farmonqul — Uvaysiyning jiyani, onasi Ashurbibi esa qo'qonlik oddiy kosibning qizi edi. Oila kambag'al va hunarmandlar tabaqasidan edi. Yetti yoshida u mahalladagi Dilshod otin maktabiga qatnay boshlagan. Keyinchalik o'zi ham mahalla qizlariga ta'lim va tarbiya bergani sabab «otin» deb atalgan.
Anbar Otin Muqimiy, Furqat va Zavqiy bilan zamondosh bo'lib, ularni shaxsan bilgan; baytlarida ularga xitob qilgan, ba'zan esa ular bilan bahsga kirishgan.
1905-yilda o'zbekcha she'rlarini devonga jamlagan. Unda jami 48 she'r bor: 41 g'azal, 4 muxammas, 1 qit'a, 1 masnaviy va 1 mustazod. 1970-yillar boshida yana bir qo'lyozma devon topilgan — taxminan 40 she'rdan iborat; shuningdek, «Qoralar falsafasi» risolasi va 160 misrali yakka baytlar ham ma'lum bo'lgan. Tojikcha g'azallarini ham devon qilib tuzish niyati bo'lgani aytiladi, lekin bunday devon bor-yo'qligi noma'lum.
Shoira she'rlarining ko'pi zamona adolatsizligi va mehnatkash xalqning mushkul ahvoli haqida; u ma'rifatni ham ulug'lagan. «Qoralar falsafasi»da ayollarning achchiq taqdiri bayon qilinadi. Qo'lyozmalari O'zbekiston Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik instituti fondida (inv. № 1647) turibdi.
Anbar Otin 1906-yilda vafot etgan; ayrim manbalar 1915-yilni ko'rsatadi.
Hayot yo'li
- 1870Tug'ilgan
Qo'qon shahrida.
- 1905Devon tuzgan
O'zbekcha 48 she'rini devonga jamlagan.
- 1906Vafot etgan
Asarlar
- Devon (1905) (1905)G'azal, muxammas, qit'a, masnaviy va mustazoddan iborat devon
- «Qoralar falsafasi»Risola