Biografiya
Umrzoq Xolboy o'g'li Hayrat (1845–1915) — Hayrat To'raqo'rg'oniy taxallusi bilan tanilgan ma'rifatparvar shoir va nozik did egasi bo'lgan xattot.
U Namangan viloyatining To'raqo'rg'on tumanidagi Yortepa qishlog'ida kambag'al dehqon oilasida tug'ilgan. Avval qishloq maktabida o'qigan, keyin To'raqo'rg'on markazidagi G'oyibnazar madrasasida ta'lim olgan.
O'qish davridayoq ijodga havas qo'ygan: o'zbek hamda fors-tojik mumtoz adabiyotini sinchiklab mutolaa qilgan va xattotlikning ko'p sirlarini o'rgangan.
Madrasani tugatgach, To'raqo'rg'on mingboshisi qoshida mirza bo'lib xizmat qilgan. Qishloq aholisi uchun ariza, xat va meros hujjatlari yozib, kitob ko'chirib berish evaziga kun ko'rgan.
Yangi usul maktablari ochila boshlagach, shoir yurtdoshlarini bolalarini shu maktablarga yuborishga undadi: bu yerda dunyoviy fanlar o'qitilardi. Do'sti Furqat va boshqa ma'rifatparvarlar kabi, Hayrat ham she'rlarida ilm, ma'rifat, fan va madaniyatni targ'ib qilgan. Uning yo'l she'ri — To'raqo'rg'ondan Pochchaotagacha safarga bag'ishlangan, 48 bandli beshliklardan iborat muxammas — ma'lum sayohatnomalaridan biridir.
Ta'lim
- G'oyibnazar madrasasi (To'raqo'rg'on)Madrasa · To'raqo'rg'on tumani
Hayot yo'li
- 1845Tug'ilgan
To'raqo'rg'on tumani, Yortepa qishlog'i.
- Ta'lim
Qishloq maktabi, so'ng G'oyibnazar madrasasi.
- Mirzalik
To'raqo'rg'on mingboshisi qoshida kotib, xattot va kitob ko'chiruvchi.
- 1915Vafot etgan