Ikrom domla
Buxorolik taraqqiyparvar olim, muftiy va mudarris, jadid maktablarining himoyachisi, «Bedorin xobidagon va ogohi nodonon» risolasi muallifi.
- Faoliyat:
- Diniy arbob, Pedagog
- Haqiqiy ismi:
- Muhammad Ikrom ibn Abdusalom
- Taxallusi:
- Mulla Ikromcha
- Hayot yillari:
- 1847 — 1925
- Tug'ilgan joy:
- Buxoro
Biografiya
Ikrom domla – buxorolik muftiy va mudarris, ma'rifatparvar ulamolardan biri. Asl ismi Muhammad Ikrom ibn Abdusalom, Mulla Ikromcha nomi bilan ham tanilgan. 1847-yilda Buxoroda dunyoga kelgan va 1925-yilda vafot etgan.
Ta'limni Buxoro madrasalarida olgan. Ahmad Donishning ma'rifiy qarashlarini qabul qilib, madrasadagi o'qitish tartibini tanqid ostiga olgan va uni yangilash yo'llarini o'ylab chiqqan. Encyclopaedia Iranica yozishicha, 1896-yilda Yaqin Sharq mamlakatlariga safar qilgan.
XX asr boshida muftiy bo'lib, Buxorodagi usuli jadid maktablarini mulla Abdurazzoq rahbarlik qilgan qadimiychilar to'dalaridan himoyalagan.
1910-yilda yozgan «Bedorin xobidagon va ogohi nodonon» («Uyqudagilarning uyg'onishi va nodonlarning ogoh bo'lishi») risolasida amirlik tartibidan noroziligi ko'rinadi. Shu sabab Buxorodan chiqarib yuborilib, 1912–1914-yillarda Peshkuda qozilik qilishga yuborilgan.
1917-yil aprelidagi namoyishdan so'ng G'uzorda hibsga olingan. BXSR tashkil topgach, qisqa vaqt davlat idoralarida ishlagan. Buxoroda ko'p shoirlarga, shu jumladan Ayniyga murabbiy va homiy bo'lgan. Fayzulla Xo'jayev bilan Ayniy Buxoro inqilobi tarixiga bag'ishlangan asarlarida uning ma'rifatparvarlik faoliyatini yuksak baholagan.
Hayot yo'li
- 1847Tug'ilgan
Buxoroda dunyoga kelgan.
- 1896Yaqin Sharqqa safar
Encyclopaedia Iranica yozishicha.
- 1910«Bedorin xobidagon va ogohi nodonon»
Amirlik tuzumidan norozilik aks etgan risola.
- 1912–1914Peshkuda qozi
Buxorodan chiqarilib, qozilikka yuborilgan.
- 1917Qamoqqa olingan
Aprel namoyishidan so'ng G'uzorda hibsga olingan.
- 1925Vafot etgan
Asarlar
- «Bedorin xobidagon va ogohi nodonon» (1910)Risola