Biografiya
Ishiya (Aleksandr) Abramovich Ayzenshteyn 1905-yil 22-dekabrda tug'ilgan. Kasbi soatsoz bo'lgan. Ikkinchi jahon urushi yillarida Qizil Armiya safida xizmat qilgan, rutbasi serjant edi.
1945-yil bahorida uning harbiy yo'li Sharqiy Prussiyaning Allenshteyn (hozirgi Polshaning Olshtin) shahrida tugagan. U yerda ratusha minorasi qulab tushish xavfi ostida turardi; Ayzenshteyn undan salgina shikastlangan minora soati mexanizmini ochib olgan va o'z qo'li bilan tuzatgan.
Mexanizmni u o'z polki nomidan Toshkent shahriga sovg'a qilgan. Soat uchun bino qurish bo'yicha shahar me'morchilik boshqarmasi tanlov o'tkazgan, g'olib loyiha bo'yicha o'ttiz metrlik minora barpo etilgan. Uning bezagida ganch o'ymakorligi ustasi Shirin Murodov ishtirok etgan. Toshkent kurantlari 1947-yil 9-mayda o'z hisobini boshlagan; binoda Ayzenshteyn ismi yozilgan marmar lavha o'rnatilgan.
Kasbiy soatsoz sifatida u ko'p yillar davomida kurantlar mexanizmiga xizmat ko'rsatgan. 1966-yilgi Toshkent zilzilasidan keyin soatni qayta ishga tushirishda ham faol qatnashgan.
Ayzenshteyn 1986-yil 17-dekabrda Toshkentda vafot etgan va Botkin qabristoniga dafn etilgan. U Toshkent shahrining faxriy fuqarosi; «Hurmat belgisi» ordeni va «Moskva mudofaasi uchun» medali bilan taqdirlangan. Kurantlar bugun ham shaharning timsollaridan biri hisoblanadi.
Mukofotlar
Hayot yo'li
- 1905Tug'ilishi
1905-yil 22-dekabrda tug'ilgan; kasbi soatsoz.
- 1941–1945Ikkinchi jahon urushi
Urush yillarida Qizil Armiya safida xizmat qilgan, serjant.
- 1945Allenshteyndagi soat mexanizmi
Sharqiy Prussiyada ratusha minorasidan salgina shikastlangan soat mexanizmini ochib olib, o'zi tuzatgan va polki nomidan Toshkentga sovg'a qilgan.
- 1947Toshkent kurantlarining ochilishi
9-mayda minora soati o'z hisobini boshlagan; binoga Ayzenshteyn ismi yozilgan marmar lavha o'rnatilgan.
- 1966Zilziladan keyingi tiklash
Toshkent zilzilasidan so'ng kurantlar mexanizmini qayta ishga tushirishda faol qatnashgan.
- 1986Vafoti
17-dekabrda Toshkentda vafot etgan, Botkin qabristoniga dafn etilgan.
Meros
Ayzenshteyn keltirgan mexanizm asosida qurilgan Toshkent kurantlari shaharning ramzlaridan biriga aylangan. Uning ismi yozilgan lavha binoda o'rnatilgan, o'zi esa shaharning faxriy fuqarosi deb tan olingan.
Davr: Urushdan keyingi Toshkent- Allenshteyndan soat mexanizmini olib kelish (1945)
- Toshkent kurantlarining ochilishi (1947)
- Toshkent zilzilasi va kurantlarning tiklanishi (1966)