Asosiy qismga o'tish

Xato haqida xabar berish

Roʻyxatdan oʻtish shart emas. Tahririyat tekshirib, sahifani tuzatadi.

Mirmuhsin Shermuhamedov

Yozuvchi

Jurnalist va yozuvchi, o'zbek matbuotining asoschilaridan biri; «Befarzand Ochildiboy» (1914) romani muallifi, ilk o'zbek romanlaridan biri sifatida tilga olinadi.

Faoliyat:
Yozuvchi, Publitsist
Taxallusi:
Mirmuhsin
Hayot yillari:
1895 — 1929

Biografiya

Mirmuhsin (taxallus; asl ismi Mirmuhsin Shermuhamedov) — jurnalist va yozuvchi, o'zbek matbuotining asoschilaridan biri. Uning «Befarzand Ochildiboy» (1914) asari o'zbek adabiyotidagi ilk romanlardan biri hisoblanadi. U 1895-yilda tug'ilgan.

Mirmuhsin 1916–1917-yillarda Ufadagi «Oliya» madrasasida tahsil oldi va 1917-yilda Toshkentga qaytdi. Shu yili fevral inqilobi munosabati bilan «Turon» gazetasida e'lon qilgan «Tarixiy ikki voqea» maqolasi katta shov-shuv qo'zg'adi: Sebzor qozikaloni unga o'lim jazosini hukm qildi, biroq jazo keyinchalik qamoqqa almashtirildi. U qamoqdan chiqib ketib, Ufaga jo'nadi.

Fuqarolar urushi boshlanganda jangchi va jurnalist vazifalarini qo'shib olib borib, Sharqiy frontning 1–5-armiyalari siyosiy bo'limida xizmat qildi. 1920-yil boshida Toshkentga qaytgach, bir necha gazetada muharrir bo'ldi — dastlab «Ishtirokiyun»da, so'ngra «Qizil bayroq», «Turkiston» va boshqalarda.

Hozircha ma'lum she'rlari taxminan 700 misrani tashkil etadi; u hikoya va maqolalar ham yozgan. «Yigirmanchi asrda Turkiston boboy» hamda «Zindon» (1914) hikoyalarida Turkistonning taraqqiyotdan ortda qolgani va boshqaruv tartibi haqidagi fikrlarini ifodalagan.

Adib ilm-ma'rifat orqali barcha odamlar baxtiyor, hayot esa farovon bo'lishiga chin dildan ishongan va «avom»ni o'qishga undagan («Milliy adabiyot», «Ahvoli odamdin bir namuna», «Adabiyot» va boshqa maqolalar). «Ash'or», «Bizni» singari asarlarida xalqning mashaqqatli turmushi aks etgan.

Inqilobning dastlabki yillarida u shuro hokimiyatiga ishonib, uning safida kurashgan. Keyinroq shovinizm kuchayib, milliy-diniy qadriyatlar toptala boshlagach, umidlari puchga chiqdi; maqolalarida umidsizlik ortib bordi. Mirmuhsin 1929-yilda vafot etdi. Uni 1921-yilda tug'ilgan, xuddi shu taxallusni olgan boshqa yozuvchi bilan adashtirmaslik kerak.

Ta'lim

Karyera

  • Qizil bayroq
    Muharrir · Toshkent · 1920–…
    hozirgi nomi — «O'zbekiston ovozi» gazetasi
  • «Turon» gazetasi
    Muallif (1917) · Toshkent · 1917–1917

Hayot yo'li

  1. 1895
    Tug'ilgan
  2. 1914
    «Befarzand Ochildiboy» romani
  3. 1916–1917
    Ufadagi «Oliya» madrasasida o'qigan
  4. 1917
    Toshkentga qaytgan; «Turon» gazetasidagi maqolasi uchun hukm qilingan, Ufaga qochgan
  5. 1918–1920
    Sharqiy front armiyalarida jangchi-jurnalist
  6. 1920
    Toshkentga qaytib, «Ishtirokiyun», «Qizil bayroq», «Turkiston» gazetalarida muharrir
  7. 1929
    Vafot etgan

Asarlar

  • «Befarzand Ochildiboy» (1914)
    Roman
  • «Zindon» (1914)
    Hikoya
  • «Yigirmanchi asrda Turkiston boboy»
    Hikoya
  • «Tarixiy ikki voqea» (1917)
    Maqola
  • «Milliy adabiyot»
    Maqola
  • «Ahvoli odamdin bir namuna»
    Maqola
Xato topdingizmi?

Xato haqida xabar berish

Roʻyxatdan oʻtish shart emas. Tahririyat tekshirib, sahifani tuzatadi.

Tuzatish taklif qilish