Asosiy qismga o'tish

Xato haqida xabar berish

Roʻyxatdan oʻtish shart emas. Tahririyat tekshirib, sahifani tuzatadi.

Yusuf Amiriy

Yozuvchi

XV asrning birinchi yarmida Hirotda, Boysunqur Mirzo himoyasida yashagan turkiy va forsiy shoir, «Dahnoma» hamda «Chog'ir va Bang munozarasi» muallifi.

Faoliyat:
Yozuvchi, Shoir

Biografiya

Yusuf Amiriy — XV asrda Hirotda yashab, turkiy va forsiy tillarda ijod qilgan shoir. Tug'ilgan va vafot etgan yillari ma'lum emas. Temuriy shahzoda Boysunqur Mirzoning homiyligida bo'lgan; Eron entsiklopediyasi (Encyclopaedia Iranica) uni XV asrning birinchi yarmi shoiri deb ataydi.

Zamondoshlari uning she'riyatiga e'tibor bergan. Alisher Navoiy «Majolis un-nafois»da uni turk bo'lgani va turkiy she'rlari yaxshi ekanini yozadi, Davlatshoh Samarqandiy esa «Tazkirat ush-shuaro»da Shohrux davrida katta shuhrat qozonganini aytadi. Forsiy ijodidan faqat ikki bayt yetib kelgan: biri Navoiy tazkirasida, ikkinchisi Yaqiniyning «O'q va yoy munozarasi»da saqlangan.

Turkiy tilda yozilgan bir devoni, «Dahnoma» va «Chog'ir va Bang munozarasi» asarlari bizgacha yetgan. Devondagi she'rlarda ishq-muhabbat kuylanadi, hayot haqida falsafiy mulohaza yuritiladi. «Dahnoma» (1429) Boysunqur Mirzoga bag'ishlangan bo'lib, noma janrini rivojlantirgan asar sanaladi. «Chog'ir va Bang munozarasi»da shoir amaldorlarning nuqsonlarini kulgi qiladi, johillik va o'zaro qirg'inni qoralaydi; ayni shu asar bilan munozara janrining imkoniyatlarini kengaytirgan.

Devonning bir nusxasi Turkiyada, «Dahnoma» va «Chog'ir va Bang…» qo'lyozmalari Britaniya muzeyida saqlanadi; ularning fotonusxalari Oʻzbekiston Fanlar akademiyasining Sharqshunoslik va Qo'lyozmalar institutlarida bor.

Hayot yo'li

  1. XV asr
    Hirotda yashashi

    Temuriy shahzoda Boysunqur Mirzo homiyligida ijod qilgan.

  2. 1429
    «Dahnoma»

    Boysunqur Mirzoga bag'ishlangan asar shu yilga oid.

Asarlar

  • Devon

    Turkiy tildagi she'rlar to'plami.

  • Dahnoma (1429)

    Boysunqur Mirzoga bag'ishlangan nomalar turkumi.

  • Chog'ir va Bang munozarasi

    Hajviy munozara asari.

Xato topdingizmi?

Xato haqida xabar berish

Roʻyxatdan oʻtish shart emas. Tahririyat tekshirib, sahifani tuzatadi.

Tuzatish taklif qilish
Yusuf Amiriy biografiyasi — Yozuvchi | Shaxs.uz