
Ўзбек тарихчиси ва шарқшуноси, Ўзбекистон Фанлар академияси академиги, тарих фанлари доктори; Темур ва темурийлар даври ҳамда ўзбек халқининг этник тарихини ўрганган, Халқаро Амир Темур жамғармаси раиси бўлган.
Биография
Бўрибой Аҳмедов – тарихчи ва шарқшунос олим, тарих фанлари доктори, Ўзбекистон Фанлар академиясининг академиги. У 1924-йилда Андижон вилояти Қўрғонтепа туманидаги Қорасув қишлоғида туғилган ва 2002-йилда Тошкентда вафот этган.
Ёшлигида уруш йилларида (1942–1945) фронтда бўлган, жароҳат олган. Урушдан сўнг Қорасувда мактаб директори ва тарих ўқитувчиси сифатида меҳнат қилган, кейин Ўрта Осиё давлат университетининг шарқ факултетига ўқишга кириб, 1953-йилда диплом олган.
1960-йилдан умрининг охиригача деярли бутун илмий фаолияти Ўзбекистон Фанлар академиясининг Шарқшунослик институти билан боғлиқ бўлган: дастлаб илмий ходим, илмий котиб ва бўлим бошлиғи (1960–1990), 1991-йилдан бош илмий ходим. 1960-йиллар бошида Ленинградда аспирантурада таҳсил кўрган. Номзодлик диссертацияси (1961) Абулхайрхон даврида яшаган кўчманчи ўзбекларга, докторлик диссертацияси (1974) XVI–XVIII асрлардаги Балх хонликларига бағишланган. Тарих фанлари доктори даражасини 1974-йилда, академик унвонини 1995-йилда олган.
Аҳмедов ўзбек халқининг этник тарихи ва шаклланиши, манбашунослик, X–XIX асрларда Марказий Осиё халқларининг ижтимоий-сиёсий тарихи, шунингдек Темур ва темурийлар даврининг тарихи ва маданиятини тадқиқ қилган. У бир неча қўлланма ва луғат, жумладан «Тарихдан қисқача изоҳли луғат» (1977) муаллифи. Асарлари инглиз, франсуз, рус ва бошқа чет тилларида нашр этилган; кўп китобларга масъул муҳаррир бўлган.
1995-йилдан Халқаро Амир Темур жамғармаси унинг раҳбарлигида ишлади. Амир Темурнинг 660 йиллигини (1996) нишонлаш чоғида кўплаб ташкилий ҳамда илмий тадбирларга раҳнамолик қилди, Темурга бағишланган халқаро анжуманларда – 1996-йилда Париж ва Самарқандда – маъруза билан чиқди. 1995-йилда «Амир Темур» номли тарихий роман ёзган.
1989-йилда унга Ўзбекистонда хизмат кўрсатган фан арбоби унвони берилган ва Беруний номидаги Ўзбекистон Давлат мукофоти топширилган. «Амир Темур» (1997) ва «Буюк хизматлари учун» (1999) орденлари билан мукофотланган.
Таълим
- Ўрта Осиё давлат университетиОлийгоҳ · Тошкент · 1953 · Шарқ факултетиҳозирги номи — Ўзбекистон Миллий университети
Карьера
- Халқаро Амир Темур жамоат фондиРаис · Тошкент · 1995–…
- Абу Райҳон Беруний номидаги Шарқшунослик институтиИлмий ходим, илмий котиб, бўлим бошлиғи, 1991-йилдан бош илмий ходим · Тошкент · 1960–…
Мукофотлар
«Амир Темур» ордени1997 · Ўзбекистон
«Буюк хизматлари учун» ордени1999 · Ўзбекистон- Ўзбекистон ССР фан арбоби1989 · Ўзбекистон ССР
Беруний номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти1989 · Ўзбекистон ССР
Ҳаёт йўли
- 1924Қорасув қишлоғида (Андижон вилояти) туғилган
- 1942–1945Фронтда хизмат қилган
- 1953Ўрта Осиё давлат университетининг шарқ факултетини битирган
- 1960Фанлар академияси Шарқшунослик институтида ишлай бошлаган
- 1974Тарих фанлари доктори
- 1989Беруний номидаги Давлат мукофоти; хизмат кўрсатган фан арбоби
- 1991Бош илмий ходим
- 1995Академик; Халқаро Амир Темур жамғармаси раиси; «Амир Темур» романи
- 1996Амир Темурнинг 660 йиллиги: Париж ва Самарқанддаги халқаро анжуманларда маърузалар
- 2002Тошкентда вафот этган
Асарлар
- «Тарихдан қисқача изоҳли луғат» (1977)Луғат
- «История Балха» (1982)Монография
- «Ўзбекистон тарихи манбалари» (1986)Китоб
- «Ўзбек улуси» (1992)Китоб
- «Тарихдан сабоқлар» (1994)Китоб
- «Амир Темур» (1995)Тарихий роман