Ботир Усмонов
Ўзбекистонлик меъмор ва реставратор, Тошкент шаҳар бош меъмори (1989–1990), Ўзбекистон Меъморлар уюшмасининг биринчи раиси ўринбосари, Ҳамза номидаги Давлат мукофоти совриндори.
Биография
Ботир Мансур ўғли Усмонов 1941-йил 13-мартда Тошкентда туғилган. 1960–1963-йилларда Совет Армияси сафида хизмат қилган, сўнг қурилиш трестида техник, клубда рассом бўлиб ишлаган. Тошкент политехника институтининг архитектура факултетида ўқишни 1969-йилда якунлади.
Меҳнат йўлини лойиҳалаш институтларида бошлаган: "Ўздавлойиҳа"да (1968–1971) катта техник ва меъморлар гуруҳи раҳбари, "Тошгенплан" институтида (1971–1978) гуруҳ ва устахона раҳбари бўлган. Шу йилларда Сочидаги "Ўзбекистон" санаторийси мажмуаси, унинг ҳудудидаги чойхона, Тошкентдаги 12 қаватли турар жой биноси, кўп транспорт турлари марказий диспетчерлик станцияси биноси сингари иншоотлар лойиҳаларида қатнашган; 1977-йилда Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофотини олган.
1978-йилдан реставрация соҳасига ўтди. Ўзбекистон илмий-реставрация устахонаси (кейинчалик маданий ёдгорликларни таъмирлаш илмий-текшириш ва лойиҳа институти)да устахона раҳбари ва бўлим бош меъмори, 1982–1988-йилларда Маданият вазирлиги ҳузуридаги тажриба илмий-таъмирлаш бадиий-меъморчилик устахонаси директори бўлди. 1988-йилда унга Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган меъмори унвони берилган. Тошкентдаги Буюк княз Романов уйини таъмирлаш ва шу институтнинг ўз биносини лойиҳалаш ҳам унинг ишлари қаторида.
1988–1990-йилларда Тошкент шаҳар меъморчилик ва шаҳарсозлик бош бошқармаси бошлиғининг ўринбосари, сўнг бошлиғи, шаҳар бош меъмори лавозимида ишлади. 1990–1994-йилларда Давлат меъморчилик қўмитаси раисининг ўринбосари, 1994–2001-йилларда Маданият вазирлиги ҳузуридаги ёдгорликларни муҳофаза қилиш бош илмий-ишлаб чиқариш бошқармаси бошлиғи бўлган. Бу лавозимда Самарқанд, Бухоро, Хива, Тошкент, Шаҳрисабз, Қарши ва бошқа шаҳарлардаги ёдгорликларни тиклаш ишларида қатнашган, Бухоронинг Бутунжаҳон мероси рўйхатига киритилиши масаласида ЮНЕСКО олдида Ўзбекистон номидан чиқиш қилган.
Мустақиллик йилларида у Москвадаги Ўзбекистон элчихонаси, Германиянинг Зул шаҳридаги "Ўзбекистон" чойхонаси, Волгограддаги "Тошкент" ресторани биносини қайта қуриш лойиҳалари билан, шунингдек Тошкент ва Шаҳрисабздаги Амир Темур ҳайкаллари устида ишлашда қатнашган. 1995-йилда Бухоро тарихий марказини тиклагани учун халқаро Оғахон (Ага Хон) мукофоти билан эътироф этилган; 1999-йилда Шарқ мамлакатлари Халқаро архитектура академиясининг мухбир аъзоси бўлди, шу йили Саудия Арабистонида ўтган масжид қурувчилари симпозиумида "Юқори баҳо" сертификатини олди. 1997-йилда Бухоро ва Хиванинг 2500 йиллигига бағишланган албом-китоб чоп этилган.
2001-йилдан умрининг охиригача Ўзбекистон Меъморлар уюшмасининг биринчи раиси ўринбосари лавозимида ишлади. Ботир Усмонов 2017-йил 24-сентябрда Тошкентда вафот этди; Меъморлар уюшмаси ва хорижий ҳамкасблари таъзия билдирди.
Таълим
- Тошкент политехника институтиОлийгоҳ · Тошкент · 1969 · Меъмор (архитектура факултети)
Карьера
- Ўзбекистон Республикаси Давлат архитектура ва қурилиш қўмитасиРаиснинг ўринбосари · Тошкент · 1990–1994
- Ўзбекистон меъморлар уюшмасиБиринчи раис ўринбосари · Тошкент · 2001–2017
- Ўзбекистон маданий ёдгорликларни таъмирлаш илмий-текшириш ва лойиҳа институтиУстахона раҳбари, бўлим бош меъмори · Тошкент · 1978–1982
- Ўзбекистон тажриба илмий-таъмирлаш бадиий-меъморчилик устахонасиДиректор · Тошкент · 1982–1988Бу лавозимда бўлганлар →
- Маданият вазирлиги ҳузуридаги маданий ёдгорликларни муҳофаза қилиш бош илмий-ишлаб чиқариш бошқармасиБошқарма бошлиғи · Тошкент · 1994–2001Бу лавозимда бўлганлар →
Мукофотлар
Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти1977 · Ўзбекистон ССР
Ҳаёт йўли
- 1941Туғилиши
13-март куни Тошкентда дунёга келган.
- 1960–1963Ҳарбий хизмат
Совет Армияси сафида хизмат қилган, кейин қурилиш трестида техник бўлган.
- 1968–1971"Ўздавлойиҳа" институти
Катта техник, кейин меъморлар гуруҳи раҳбари; 1969-йилда Тошкент политехника институтини тамомлаган.
- 1971–1978"Тошгенплан" институти
Гуруҳ ва устахона раҳбари; Сочидаги "Ўзбекистон" санаторийси лойиҳасида қатнашган.
- 1977Ҳамза номидаги Давлат мукофоти
Ўзбекистон ССР Ҳамза номидаги Давлат мукофоти совриндори бўлган.
- 1978–1982Реставрация устахонаси ва институти
Устахона раҳбари, бўлим бош меъмори.
- 1982–1988Тажриба илмий-таъмирлаш устахонаси директори
Маданият вазирлиги ҳузуридаги бадиий-меъморчилик устахонасига раҳбарлик қилган.
- 1988Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган меъмори
Фахрий унвон берилган.
- 1988–1990Тошкент шаҳар меъморчилик бошқармаси
Бошлиқ ўринбосари, сўнг бошлиқ ва шаҳар бош меъмори.
- 1990–1994Давлат меъморчилик қўмитаси
Раиснинг ўринбосари.
- 1994–2001Ёдгорликларни муҳофаза қилиш бош бошқармаси
Маданият вазирлиги ҳузуридаги бошқарма бошлиғи.
- 1995Оғахон мукофоти
Бухоро тарихий марказини тиклагани учун халқаро мукофот билан эътироф этилган.
- 2001–2017Меъморлар уюшмаси
Биринчи раиси ўринбосари; 2017-йил 24-сентябрда вафот этган.
