
Биография
Ҳамиджон Ҳомидий — адабиётшунос олим, филология фанлари доктори, профессор. Фирдавсий, Навоий ижодини ва тасаввуф адабиётини ўрганган, ўттизга яқин китоб ёзган. У 1935-йилда Наманган вилоятидаги Косонсой шаҳрида туғилган ва 2024-йил 11-январда вафот этган.
Мактабни битиргач, 1951–1954-йилларда Косонсой босмахонасида ишга кирган: ҳарф терувчи, кассир ва мудир бўлган, газетада масъул котиблик ҳам қилган. Кейин Тошкентга бориб, 1956–1961-йилларда Низомий номидаги Тошкент давлат педагогика институтининг (бугунги университет) тарих-филология факултетида таҳсил олган.
Илмий йўли 1967-йилда бошланди: шу йили Фирдавсий «Шоҳнома»сининг бир ўзбекча таржимасига бағишланган номзодлик ишини ҳимоя қилди. 1991-йилда «Фирдавсий ва ўзбек адабиёти» мавзусидаги докторлик диссертацияси билан фан доктори бўлди, 1992-йилда профессор унвонига эга чиқди. Педагогик фаолиятида ўзбек тилшунослиги кафедрасида ўқитувчилик (1962–1966), ўзбек адабиёти кафедрасида доцентлик (1972) ва кафедра мудирлиги (1985–1992) бор; 1998–2002-йилларда илмий-тадқиқот институтида катта илмий ходим, 2004-йилда эса шу ерда мудир бўлган.
Қаламидан чиққан ўттизга яқин китоб орасида «Барҳаёт шеърий қаср» (1979), «Навоий ва Фирдавсий» (1985), «Боқий бўстон таровати» (1986), «Олис-яқин юлдузлар» (1990), «Шоҳноманинг шуҳрати» (1992), «Қирқ беш аллома ҳикояти» (1994), «Машриқзамин — ҳикмат бўстони» (1997), «Тасаввуф алломалари» (2004), «Низомий дилбандлари» (2015) ва «Йиллар самари» (2016) бор. Булардан ташқари «Гуманизм куйчиси», «Авестодан Шоҳномага», «Даҳолар давраси», «Коҳна Шарқ дарғалари» китоблари ҳамда ҳаммуаллифликда ёзилган «Наманган адиблари» ва «Косонсой тарихи» чоп этилган. Газета-журналлар ва тўпламларда 500 дан зиёд мақоласи босилган; баъзи илмий мақолалари Теҳрон, Боку, Олмаота, Душанбе ва Хўжанддаги мажмуа ҳамда қомусларга киритилган.
Мукофотлари: «Дўстлик» ордени, «Мустақилликнинг 15 йиллиги» кўкрак нишони ва «Халқ маорифи аълочиси» нишони (1972 ва 1984-йилларда).
Таълим
- Низомий номидаги Тошкент давлат педагогика университетиОлийгоҳ · Тошкент · 1956–1961 · Тарих-филология факултети
Мукофотлар
«Дўстлик» ордениЎзбекистон
Ҳаёт йўли
- 1935Туғилган
Наманган вилоятининг Косонсой шаҳрида.
- 1951–1954Косонсой босмахонасида
Ҳарф терувчи, кассир, мудир; газетанинг масъул котиби.
- 1956–1961Педагогика институтида ўқиган
Низомий номидаги Тошкент давлат педагогика институти тарих-филология факултети.
- 1962–1966Ўқитувчи
Ўзбек тилшунослиги кафедрасида.
- 1967Номзодлик диссертацияси
Фирдавсий «Шоҳнома»сининг ўзбекча таржимаси ҳақида.
- 1985–1992Кафедра мудири
Ўзбек адабиёти кафедраси (доцент 1972-йилдан).
- 1991Докторлик диссертацияси
«Фирдавсий ва ўзбек адабиёти»; 1992-йилда профессор.
- 1998–2004Илмий-тадқиқот институтида
Катта илмий ходим (1998–2002), мудир (2004).
- 2024Вафот этган
11-январда.
Асарлар
- «Барҳаёт шеърий қаср» (1979)Илмий китоб
- «Навоий ва Фирдавсий» (1985)Илмий китоб
- «Боқий бўстон таровати» (1986)Илмий китоб
- «Олис-яқин юлдузлар» (1990)Илмий китоб
- «Шоҳноманинг шуҳрати» (1992)Илмий китоб
- «Қирқ беш аллома ҳикояти» (1994)Илмий китоб
- «Ўзбек педагогикаси антологияси» (ҳаммуаллифликда) (1994)Илмий китоб
- «Машриқзамин — ҳикмат бўстони» (ҳаммуаллифликда) (1997)Илмий китоб
- «Тасаввуф алломалари» (2004)Илмий китоб
- «Низомий дилбандлари» (2015)Илмий китоб
- «Йиллар самари» (2016)Илмий китоб
- «Гуманизм куйчиси»Илмий китоб
- «Аждодлар сабоғи — ақл қайроғи»Илмий китоб
- «Кўҳна Шарқ дарғалари»Илмий китоб
- «Наманган адиблари» (ҳаммуаллифликда)Илмий китоб
- «Косонсой тарихи» (ҳаммуаллифликда)Илмий китоб
- «Авестодан Шоҳномага»Илмий китоб
- «Даҳолар давраси»Илмий китоб