
Ўзбек адабиётшуноси ва адабий танқидчиси, филология фанлари доктори, профессор; Ҳамид Олимжон, Ойбек, Ғафур Ғулом, Абдулла Қаҳҳор ижодига бағишланган асарлар ва замонавий ўзбек адабиёти тарихлари муаллифи.
Биография
Ҳомил Ёқубов (тўлиқ исми Ҳомил Исломович) — ўзбек адабиётшуноси ва адабий танқидчиси, филология фанлари доктори, профессор. Ҳамид Олимжон, Ойбек, Ғафур Ғулом, Абдулла Қаҳҳор ижодига бағишланган асарлар муаллифи, замонавий ўзбек адабиёти тарихига оид кўп жилдли нашрларнинг илмий раҳбари. У 1907-йил 14-сентабрда туғилган. 1926–1927-йилларда Ленинград давлат педагогика институтида таҳсил олган, 1932-йилда Ўрта Осиё Режалаштириш-иқтисод институтини битирган.
Ёқубовнинг илмий йўли 1934–1997-йилларда Ўзбекистон Фанлар академиясининг Тил ва адабиёт институти билан боғлиқ: аввал илмий ходим, сўнг директор ўринбосари, бўлим бошлиғи, охирида профессор-маслаҳатчи бўлган. Бунга қўшимча равишда Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасида адабий маслаҳатчилик қилган (1934–1935 ва 1944–1945-йиллар), Тошкент кечки педагогика институтида (1939–1942) ҳамда Ўрта Осиё давлат университетида (1948–1951 ва 1956–1959) дарс ўтган. Филология фанлари доктори даражасини 1967-йилда, профессор унвонини 1970-йилда олган.
Танқидчилик билан у 1930-йиллардан шуғуллана бошлаган. «Ҳамид Олимжоннинг ижодий йўли» (1936), «Заҳириддин Муҳаммад Бобур» (1940), «А. Қаҳҳор новеллалари» (1946), «Ғафур Ғулом» (1959), «Ойбек» (1959), «Адибнинг маҳорати» (1966), «Ғоявийлик ва маҳорат» (1966) сингари монография ва мақолаларида мумтоз ҳамда ҳозирги ўзбек адабиётининг долзарб масалалари таҳлил қилинган. Асарлари 12 жилдда (1983–1984) босилган, «Чўлпон ва Навоий» китоби эса 1998-йилда чиққан.
Унинг илмий раҳбарлигида ва бевосита иштирокида замонавий ўзбек адабиёти тарихига оид очерклар икки жилдда (1961–1962) чоп этилган, бу тўпламнинг рус тилидаги бир жилдлик варианти Москвада (1967) босилган, шунингдек ҳозирги ўзбек адабиётининг кўп жилдли тарихлари ҳам нашр қилинган. Мактаб адабиёт дарсликлари, хрестоматиялар ва ўқув дастурларини тайёрлашда ҳам фаол қатнашган.
1968-йилда Ўзбекистон ССР фан арбоби унвони берилган, 1970-йилда эса Беруний номидаги Давлат мукофотини олган. Ҳомил Ёқубов 1998-йил 3-февралда Тошкентда ҳаётдан кўз юмди.
Карьера
- Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасиАдабий маслаҳатчи · Тошкент · 1934–1935
- Тил ва адабиёт институтиИлмий ходим, директор ўринбосари, бўлим бошлиғи, профессор-маслаҳатчи · Тошкент · 1934–1997
Мукофотлар
- Ўзбекистон ССР фан арбоби1968 · Ўзбекистон ССР
Беруний номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти1970 · Ўзбекистон ССР
Ҳаёт йўли
- 1926–1927Ленинград давлат педагогика институтида ўқиди
- 1932Ўрта Осиё Режалаштириш-иқтисод институтини тамомлади
- 1934Тил ва адабиёт институтида ишлай бошлади
- 1936«Ҳамид Олимжоннинг ижодий йўли» нашр этилди
- 1948–1951Ўрта Осиё давлат университетида дарс берди (яна 1956–1959)
- 1961–1962Ҳозирги ўзбек адабиёти тарихига оид икки жилдли очерклар
- 1967Филология фанлари доктори
- 1968Ўзбекистон ССР фан арбоби
- 1970Профессор; Беруний номидаги Давлат мукофоти
- 1983–198412 жилдлик асарлари нашр этилди
- 1998Тошкентда вафот этди
Асарлар
- «Ҳамид Олимжоннинг ижодий йўли» (1936)
- «Заҳириддин Муҳаммад Бобур» (1940)
- «А. Қаҳҳор новеллалари» (1946)
- «Ғафур Ғулом» (1959)
- «Ойбек» (1959)
- «Адибнинг маҳорати» (1966)
- «Ғоявийлик ва маҳорат» (1966)
- «Асарлар (12 жилд, 1983–1984)» (1983)
- «Чўлпон ва Навоий» (1998)