Биография
Исмоил Обидий (тўлиқ исми Обидий Исмоил Элдинович) журналист ва жамоат фаоли бўлиб, ўзбек даврий матбуотининг пойдеворини қўйган кишилардан саналади. У 1906-йилда Тошкентда жадидларнинг «Тараққий» газетасини нашр эттирган ва унинг муҳаррири бўлган; шу сабабли жадидлар ўртасида «Исмоил Тараққий» лақаби билан танилган.
Обидий 1880-йилда Хитойнинг Қулджа шаҳрида, Россия элчихонасида ишловчи кишининг оиласида дунёга келган. 1890-йилда отаси вафот этгач, онаси билан Қозонга ўтиб, шаҳардаги реал билим юртида таҳсил кўрган. Ёшликдаёқ инқилобий руҳдаги ўқувчилар гуруҳига қўшилгани боис 1900-йилда Бишкекка жўнатилган. Бир йил ўтиб Петербургга келиб, ҳайкалтарошлик ва меъморчилик билим юртида ўқиган (1901–1905), аммо 1905-йилдаги воқеаларда қатнашгани учун уч йил муддатга Туркистон ўлкасига, Тошкентга сургун қилинган.
Тошкентда у ўзбек, татар ва рус маърифатпарварларининг кўмагига таяниб, 1906-йилнинг бошида шаҳарлик жадидлар газетаси «Тараққий»ни йўлга қўйган. Манбаларга қараганда, унинг дастлабки сони 1906-йил 27-июнда босилиб чиққан.
Кейинги йиллар ҳақида маълумот кам: 1912–1917-йилларда у турли жойларда меҳнат қилган. Октабр тўнтаришидан сўнг болшевиклар томонида хизмат қилган. 1930-йиллар ўрталарида Абдулла Қодирий билан яқин муносабатда бўлиб, унинг «Обид кетмон» қиссасини русчага ўгирган.
1938-йил 13-январда Обидий эсерлар партиясининг собиқ аъзоси ва Япония разведкаси агенти сифатида ҳибсга олинган. 1940-йил 9-февралда унга Красноярск ўлкасида беш йиллик сургун жазоси белгиланган. Вафоти манбаларда турлича — 1941 ёки 1942-йил деб кўрсатилади, жойи эса Красноярск ўлкаси.
Карьера
- «Тараққий» газетасиМуҳаррир · Тошкент · 1906–1906
Ҳаёт йўли
- 1880Туғилган
Хитойнинг Қулджа шаҳрида.
- 1890Қозонга кўчган
Онаси билан келиб, реал билим юртида таҳсил кўрган.
- 1900Бишкекка сургун
Инқилобий руҳдаги ёшлар гуруҳига қўшилгани учун.
- 1901–1905Петербургда ўқиган
Ҳайкалтарошлик ва меъморчилик билим юртида таҳсил олган.
- 1905Тошкентга сургун
1905-йилги воқеаларда қатнашгани учун уч йил муддатга.
- 1906«Тараққий» газетаси
Тошкентда жадидлар газетасини нашр эттириб, муҳаррирлик қилган.
- 1938Қамоққа олинган
13-январда эсерлар партиясининг собиқ аъзоси ва япон разведкачиси сифатида ҳибсга олинган.
- 1940Сургун ҳукми
9-февралда Красноярск ўлкасида беш йил сургунда бўлишга ҳукм қилинган.
- 1941Вафот этган
Манбаларда 1941 ёки 1942-йил, Красноярск ўлкасида дейилади.