Маҳмуд Тоир

Маҳмуд Тоир (ҳақиқий исми Махмуджон Тоиров) 1952-йил 31-августда Тошкент вилоятининг Паркент тумани Паркент қишлоғида туғилган. 1959–1969-йилларда Низомий номидаги ўрта мактабда ўқиган. Унинг илк шеъри мактабнинг 7-синфида ўқиб юрган пайтида «Танноз келур» номи билан туман газетасида эълон қилинган.

1969-йилда Тошкент давлат университети (ҳозирги Ўзбекистон Миллий университети) филология факултетининг кечки бўлимига ўқишга кирган, талабалар шаҳарчасидаги қурилиш ташкилотида дурадгор бўлиб ишлаган. 1971–1973-йилларда ҳарбий хизматни ўтаган, қайтгач ўқишини давом эттирган. Шу йилларда «Ёш гвардия» нашриётида мусаҳҳиҳ ва мусаҳҳиҳлар бўлими бошлиғи бўлиб ишлаган.

1977-йилда университетни тамомлаб, Республика радиосининг болалар ва ўсмирлар учун эшиттиришлар таҳририятида ишга кирган. 1984-йилда «Паркент тонги» газетасига муҳаррир этиб тайинланган. 1999-йил июнидан Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси Тошкент вилоят бўлимининг масъул котиби бўлган; 2020-йилга келиб эса шу бўлимга раҳбарлик қилган.

Шоирнинг илк тўплами «Айт энди, юрагим» 1991-йилда Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриётида чоп этилган. Ундан кейин «Биз нечун учрашдик» (1992), «Муҳаббат шеваси» (1995), «Оқиб кетган армонлар» (1996), «Бармоқлар бодаси» (1998), «Ҳақни таниб» (1999) ва «Юз тўртлик» (2002) тўпламлари, шунингдек «Сайланма» (2002) нашр этилган. Унинг кўплаб шеърлари республиканинг таниқли хонандалари ижросида қўшиқ бўлиб куйланади.

2001-йилда Маҳмуд Тоир «Меҳнат шуҳрати» ордени билан мукофотланган, 2005-йилда унга «Ўзбекистон халқ шоири» унвони берилган. 2020-йил январ ойида Тошкент вилоятидан Сенат аъзоси этиб сайланган ва 2024-йилда ҳам сенатор сифатида фаолият кўрсатган.