Биография
Муҳаммаджон Холиқий — Қўқонлик жадид маърифатпарвари, ўқитувчи ва маориф мавзусидаги мақолалар муаллифи. Янги усул мактаби очгани, болалар учун алифбо китоби ёзгани ва 1930-йиллардаги қатағон қурбони бўлгани билан хотирланади.
1890-йилда Қўқонда туғилган, Қўқон ва Бухоро мадрасаларида илм олган.
1910-йилда уйида усули жадид мактабини йўлга қўйиб, болаларни ўқитган; шоир Чархий шу мактабда сабоқ олган. 1913-йилдан бошлаб жадид матбуотида маърифат ҳақидаги мақолалари босилган. 1917-йилда Қўқондаги «Таълими маориф» жадид жамиятида бош котиб бўлди.
1917–1926-йилларда Қўқон дорилмуаллимига (1920 йилдан техникум) ҳуснихат, она тили ва адабиёт ўқитувчиси сифатида ишга кирди. Бу ўқув юртининг талабалари орасида ёзувчи Абдулла Қаҳҳор ҳамда академиклар Т. Зоҳидов ва Ж. Саидов бўлган. 1918–1928-йилларда шаҳарнинг 11-мактабида ҳам дарс берган.
Қаламига «Туркий алифбо» дарслиги (1916) ва «Жумҳурият нима?» рисоласи (1917) мансуб.
Миллатчилик айблови билан икки марта — 1929–1930-йилларда ва 1937-йилдан — қамалган; 1938-йил 18-ноябрда Бухоро вилоятидаги қамоқхонада жон берган.
Карьера
- Қўқон педагогика техникумиЎқитувчи (хушхат, она тили, адабиёт) · Қўқон · 1917–1926
Ҳаёт йўли
- 1890Туғилган
Қўқонда.
- 1910Жадид мактаби
Ўз уйида усули жадид мактабини очган.
- 1916«Туркий алифбо»
Алифбо дарслиги нашр этилган.
- 1917Жадид жамиятида
«Таълими маориф» жамиятида котиб; «Жумҳурият нима?» рисоласи.
- 1917–1926Қўқон дорилмуаллимини
Ҳуснихат, она тили ва адабиётдан дарс берган.
- 1929–1930Биринчи ҳибс
Миллатчиликда айбланиб қамалган.
- 1937Қайта ҳибс
Яна миллатчиликда айбланган.
- 1938Вафоти
18-ноябрда Бухоро вилоятида қамоқда вафот этган.
Асарлар
- «Туркий алифбо» (1916)Дарслик
- «Жумҳурият нима?» (1917)Рисола