Собир Ўнар

Собир Ҳамзаевич Ўнаров, адабиётда Собир Ўнар номи билан танилган, 1964-йил 25-февралда Самарқанд вилояти Қўшработ туманидаги Қувкалла қишлоғида туғилган. 1981-йилда қишлоқ мактабини тугатиб, Тошкент давлат университети (ҳозирги Ўзбекистон Миллий университети) журналистика факултетига ўқишга кирган ва 1986-йилда уни битирган.

Ҳикоялари талабалик йилларидаёқ республика газета ва журналларида босила бошлаган. 1986-йилда «Ёшлик» журналида ҳикоялар туркуми чоп этилган, шу йили у журнал таҳририятида ишга кирган. 1986-йилдан 2015-йилгача журналда муҳаррир, бўлим бошлиғи, бош муҳаррир ўринбосари ва бош муҳаррир лавозимларида ишлаган.

Илк китоби — «Орзуга тўла қишлоқ» ҳикоялар тўплами 1989-йилда Чўлпон нашриётида чиққан; ўша йили ёзувчи Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасига аъзо қилиб қабул қилинган. Кейин «Овлоқ адирлар бағрида» (1990) ва «Чашма» (1991) китоблари, «Инқилоб кечаси», «Дунё шундоқ турурми?», «Бибисора» қиссалари, «Чамбилбелнинг ойдаласи» (2006), «Бибисора» (2011), «Фаришта» (2016) тўпламлари нашр этилган. 1993-йилда мустақиллик куни муносабати билан ёш ижодкорларга бериладиган Давлат мукофотини олган.

Собир Ўнар публитсист сифатида ҳам фаолият юритган: мақола ва эсселари марказий газета-журналларда чоп этилган, «Кўнгилдаги бузилиш» (1999, ҳаммуаллифликда) ва «Олдинда ёнган маёқ» (2020) тўпламларида жамланган. У қорақалпоқ адиби Х. Тожимуродовнинг «Ов ҳангомалари» (1990) ҳамда турк ёзувчиси Бакир Йилдизнинг «Карбало фожиаси» қиссасини ўзбек тилига ўгирган. Асарлари корейс, хитой, қозоқ, рус ва инглиз тилларига таржима қилинган.

2015-йилдан «Куч адолатда» газетасида маъсул котиб бўлган, сўнг Ғафур Ғулом номидаги (2016–2017) ва «Ёшлар» (2017–2019) нашриётларида, 2020-йилдан эса Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасининг «Наср» бўлимида ишлаган. 2022-йил августида «Дўстлик» ордени билан тақдирланган. Собир Ўнар 2022-йил 18-декабрда 58 ёшида Тошкентда вафот этган.