Зайнаб Садриева
Ҳамза номидаги театр актрисаси ва кино актрисаси, Ўзбекистон ССР халқ артисти; «Келинлар қўзғолони»даги Фармонбиби ва «Суюнчи» филмидаги буви Анзират роллари билан танилган.
- Фаолият:
- Актриса, Кино актёри, Театр актёри
- Туғилган:
- 1914 — 31 октабр 1991
Биография
Зайнаб Садриева 1914-йилда Астраханда қозонлик татарлар оиласида туғилган. 1920-йилда оила Тошкент яқинидаги Каучига (ҳозирги Янгийўл) кўчган: отаси Садриддин шакар заводида ишлаган. Зайнаб ўзбек тилини болаликда ўзлаштирган, бу тил кейинчалик унинг бутун саҳна ҳаётининг тили бўлган.
1929-йилда Тошкентдаги Ишчилар сайёр театрига қабул қилинган. 1932-йилдан умрининг кўп қисмини ўтказган Ҳамза номидаги ўзбек театрида (ҳозирги Ўзбек миллий академик драма театри) актриса бўлган. Махсума Кариева ижросини кузатиб, режиссёр Маннон Уйғур ишидан ўрганиб, саҳна маҳоратини эгаллаган.
Садриева иродали, оғир тақдирли аёл образларини яратган. Унинг роллари орасида Горкийнинг «Васса Железнова»сидаги Васса, Островскийнинг «Без винй виновате»сидаги Кручинина ва «Последняя жертва»сидаги Глафира, Тренеёвнинг «Любов Яровая»сидаги Яровая, Шекспирнинг «Ҳамлет»идаги Гертруда, Шиллернинг «Коварство и любов» спектаклидаги (1936) Фрау Миллер ва леди Милфорд, Лавренёвнинг «За тех, кто в море!» спектаклидаги (1947) Харитонова бор. Энг машҳур саҳна ишларидан бири — Саид Аҳмаднинг «Келинлар қўзғолони» спектаклидаги (1976, режиссёр Баҳодир Йўлдошев) Фармонбиби роли.
Кинога 1953-йилда «Бой ила хизматчи» филмидаги Пошшойим роли билан кирган. Кейин «Ганг дарёсининг қизи» ва «Отвергнутая невеста» (иккаласи 1961), «Суюнчи» (1982, режиссёр Мелис Абзалов), «Армон» (1987), «Каменнй идол» (1989) ва «Темир эркак» (1991) филмларида суратга тушган. «Суюнчи»даги буви Анзират роли унга Ўзбекистондан ташқарида ҳам шуҳрат келтирган — филм бутун иттифоқ прокатида «Бабушка-генерал» номи билан чиққан.
1952-йилда Ўзбекистон ССР халқ артисти унвонига сазовор бўлган, 1979-йилда Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти лауреати бўлган; Меҳнат Қизил Байроқ ордени билан ҳам тақдирланган. 1987-йилдан Аброр Ҳидоятов номидаги ўзбек давлат драма театрида ишлаган.
Зайнаб Садриева 1991-йил 31-октабрда Тошкентда вафот этган ва Чиғатой қабристонига дафн этилган. 2026-йил 28-майда Президент фармони билан марҳум ижодкорлар қаторида унга «Буюк хизматлари учун» ордени берилган.
Карьера
- Ўзбек Миллий академик драма театриАктриса (Ҳамза номидаги театр) · Тошкент · 1932–1987
- Аброр Ҳидоятов номидаги Ўзбек давлат драма театриАктриса · Тошкент · 1987–1991
Мукофотлар
«Буюк хизматлари учун» ордени2026, вафотидан кейин · Ўзбекистон
Ўзбекистон ССР халқ артисти1952 · Ўзбекистон ССР
Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти1979 · Ўзбекистон ССР
Ҳаёт йўли
- 1914Туғилиши
Астраханда қозонлик татарлар оиласида туғилган.
- 1920Тошкент яқинига кўчиш
Оила Тошкент яқинидаги Каучига кўчиб ўтган.
- 1929Ишчилар сайёр театри
Тошкентдаги Ишчилар сайёр театрига қабул қилинган.
- 1932Ҳамза театри
Ҳамза номидаги ўзбек театри труппасига кирган.
- 1936«Коварство и любов»
Шиллернинг спектаклида Фрау Миллер ва леди Милфорд роллари.
- 1947«За тех, кто в море!»
Лавренёв спектаклида Харитонова роли.
- 1952Ўзбекистон ССР халқ артисти
Фахрий унвон берилган.
- 1953Кинодаги дебют
«Бой ила хизматчи» филмида Пошшойим роли.
- 1961Икки филм
«Ганг дарёсининг қизи» ва «Отвергнутая невеста» филмларида суратга тушган.
- 1976Фармонбиби роли
Саид Аҳмаднинг «Келинлар қўзғолони» спектаклида (режиссёр Баҳодир Йўлдошев).
- 1979Ҳамза номидаги Давлат мукофоти
Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти лауреати бўлган.
- 1982«Суюнчи»
Мелис Абзалов филмида буви Анзират роли.
- 1987Ҳидоятов театри
Аброр Ҳидоятов номидаги ўзбек давлат драма театрига ўтган.
- 1991Вафоти
31-октабрда Тошкентда вафот этган; Чиғатой қабристонига дафн этилган.
- 2026«Буюк хизматлари учун» ордени
28-май куни Президент фармони билан вафотидан кейин берилган.
Фильмография
| Номи | Йил |
|---|---|
| Бой ила хизматчи | 1953 |
| Ганг дарёсининг қизи | 1961 |
| Отвергнутая невеста | 1961 |
| Суюнчи | 1982 |
| Армон | 1987 |
| Каменнй идол | 1989 |
| Темир эркак | 1991 |
Асарлар
- «Коварство и любов» (Ф. Шиллер) (1936)Театр роли
Фрау Миллер ва леди Милфорд
- «За тех, кто в море!» (Б. Лавренёв) (1947)Театр роли
Харитонова
- «Келинлар қўзғолони» (Саид Аҳмад) (1976)Театр роли
Фармонбиби; режиссёр Баҳодир Йўлдошев
- «Васса Железнова» (М. Горкий)Театр роли
Васса Железнова
- «Без винй виновате» (А. Островский)Театр роли
Кручинина
- «Последняя жертва» (А. Островский)Театр роли
Глафира
- «Гроза» (А. Островский)Театр роли
Феклуша
- «Любов Яровая» (К. Тренёв)Театр роли
Любов Яровая
- «Ҳамлет» (В. Шекспир)Театр роли
Гертруда
- «Ой тутилган тунда» (М. Карим)Театр роли
Тангабика
- «Семя» (И. Попов)Театр роли
Ленин онаси, Мария Александровна Улянова