Farida Afro'z

Farida Afro'z (asl ismi Farida Qo'ziyevna Bo'tayeva) 1956-yil 5-martda Farg'ona vodiysida, Qo'qon shahrida tug'ilgan. Qo'qondagi 10-maktabda o'qigan; birinchi she'rini beshinchi sinfda yozgan, u o'sha yillari «Lenin uchquni» gazetasida bosilgan. Maktab yillarida shahar adabiy davralarida, tanlov va olimpiadalarda she'rlari bilan qatnashgan.

Muqimiy nomidagi Qo'qon davlat pedagogika institutida o'qigan (1970-yillar). Mehnat faoliyatini Qo'qon adabiyot muzeyida boshlagan, so'ng Farg'ona san'at bilim yurtida o'qituvchi, Bag'dod tumanidagi «Avangard» gazetasida adabiy xodim, Uchko'prik tumanidagi «Iste'dod» ijodkor yoshlar uyushmasining raisi bo'lgan. Keyinchalik «Ma'naviyat va ma'rifat» jamoatchilik markazi huzuridagi «Shuur» ijodiy korxonasini boshqargan, Adliya vazirligining «Hayot va Qonun» jurnalida bosh muharrir o'rinbosari, G'afur G'ulom nomidagi Adabiyot va san'at nashriyotida san'at bo'limi boshlig'i, «Yozuvchi» nashriyotida bosh muharrir bo'lib ishlagan.

1994-yildan O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasi a'zosi. Birinchi she'riy to'plami «Qirq kokilligim» 1986-yilda chiqqan; undan keyin «Iztirob ko'ylagi» (1992), «Tunlar isyoni» (1994), «Ko'zim manim...» (1999), «O'zimdan o'zimgacha» (2001), «Ushshoq» (2004), «Tasbih» (2006) va «O'sha kun bugundir» (2012) kitoblari nashr etilgan. 2000-yilda «Qurbonjon dodxoh» tarixiy dramasini yozgan; she'rlari audio kitob sifatida ham chiqqan.

She'rlari rus, turk, ingliz, nemis, fransuz, fors, uyg'ur, ozarbayjon, gagauz, xitoy, koreys tillariga tarjima qilingan. O'zi ham tarjima bilan shug'ullangan: turk shoirlari Ziyo Ko'kalp, Ismat O'zal va boshqalarning she'rlarini, fors, qozoq va qoraqalpoq she'riyati namunalarini, Deyl Karnegi asarlarini o'zbek tiliga o'girgan.

«Afro'z rekords» ovoz yozish studiyasining bosh direktori. 2020-yilda O'zbekiston Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining deputati bo'lgan va fan, ta'lim, madaniyat va sport masalalari qo'mitasida ishlagan; 2024-yil dekabrida O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasi raisining o'rinbosari etib tayinlangan.

1999-yilda «Shuhrat» medali, 2001-yilda «O'zbekiston mustaqilligining 10 yilligi» ko'krak nishoni, 2017-yilda «Do'stlik» ordeni bilan taqdirlangan; 2025-yilda unga O'zbekistonda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi unvoni berilgan.