Asosiy qismga o'tish

Xato haqida xabar berish

Roʻyxatdan oʻtish shart emas. Tahririyat tekshirib, sahifani tuzatadi.

Muhiddinxo'ja qozi

Pedagog · Toshkent

Toshkentning so'nggi qozikaloni Hakimxo'ja o'g'li, o'zbek ma'rifatparvari, «Turkiston viloyatining gazeti» bilan hamkorlik qilgan dastlabki o'zbek publitsistlaridan biri.

Faoliyat:
Pedagog, Yozuvchi, Publitsist
Hayot yillari:
1841 — 1902
Tug'ilgan joy:
Toshkent

Biografiya

Muhiddinxo'ja qozi o'zbek ma'rifatparvarlaridan biri, dastlabki o'zbek publitsistlari qatoriga kirgan. U 1841-yilda Toshkentda, shaharning oxirgi qozikaloni Hakimxo'janing oilasida tug'ilgan. Toshkent va Buxoro madrasalarida o'qigan, so'ng Toshkentning Sebzor dahasidagi Isaxonxo'ja madrasasida mudarris bo'lgan.

Uning nomi 1865-yilning iyunida, Toshkent rus qo'shinlari qamalida qolib, aholiga qirg'in xavfi solib turgan kunlarda tilga olinadi. Abulqosim eshon, Solihbek oxund va otasining topshirig'i bilan u favqulodda xavfli sharoitda Chernyaev qarorgohiga borgan, maxsus maktub topshirgan va shahar nisbatan yumshoq shartlar bilan taslim bo'lishi uchun harakat qilgan.

Otasi olamdan o'tgach, 1860-yillarning oxirlaridan Sebzor dahasining qozisi vazifasini bajargan. 1880-yillar boshida Sattorxon, so'ngra Furqat bilan yangi o'zbek ma'rifatparvarligining poydevorini qo'yishda qatnashgan: fan va texnika yangiliklarini, ilg'or madaniyatni targ'ib qilgan.

1884-yildan «Turkiston viloyatining gazeti»da maqolalar bilan chiqqan va dastlabki o'zbek publitsistlaridan biri sifatida tanilgan. Qadimiy madaniy yodgorliklarni saqlashga ham katta e'tibor bergan. Sharafiddin Ali Yazdiyning «Zafarnoma» asarining butun dunyodagi yagona to'liq nusxasi Muhiddinxo'ja qozi va uning avlodlari sa'yi bilan saqlanib qolgan; asar mustaqillikdan keyin to'la holda bosilgan.

1886-yilda u Sebzor dahasida 3-sonli rus-tuzem maktabini qurdirgan va umr bo'yi uning faxriy noziri bo'lgan. Ma'rifiy ishlari va 1892-yildagi «vabo qo'zg'oloni»ga hamdardligi tufayli chor amaldorlari tomonidan qayta-qayta quvg'in va bosimga duch kelgan, biroq o'z qarashlaridan qaytmagan. Muhiddinxo'ja qozi 1902-yilning martida vafot etgan.

Karyera

Hayot yo'li

  1. 1841
    Tug'ilgan

    Toshkentda, oxirgi qozikalon Hakimxo'ja xonadonida.

  2. 1865
    Chernyaev qarorgohiga elchilik

    Iyun oyida shaharning taslim bo'lish shartlari yuzasidan.

  3. 1860-yillar oxiri
    Sebzor dahasi qozisi

    Otasi olamdan o'tgach.

  4. 1880-yillar boshi
    Ma'rifatparvarlik harakati

    Sattorxon, so'ngra Furqat bilan hamkorlikda.

  5. 1884
    Gazeta bilan hamkorlik

    «Turkiston viloyatining gazeti»da maqolalar bilan chiqqan.

  6. 1886
    Rus-tuzem maktabi

    Sebzorda 3-sonli maktabni qurdirgan.

  7. 1902
    Vafot etgan

    Martda.

Xato topdingizmi?

Xato haqida xabar berish

Roʻyxatdan oʻtish shart emas. Tahririyat tekshirib, sahifani tuzatadi.

Tuzatish taklif qilish
Muhiddinxo'ja qozi (1841–1902) — Pedagog | Shaxs.uz