Sharof Boshbekov
Dramaturg, ssenarist va aktyor; «Temir xotin» komediyasi hamda «Charxpalak» teleseriali ssenariysi muallifi, Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofoti sovrindori.
- Faoliyat:
- Yozuvchi, Dramaturg, Ssenariynavis
- Tug'ilgan:
- 4 yanvar 1951(71 yosh) ♑ — 26 yanvar 2022
- Tug'ilgan joy:
- Bulung'ur tumani, Samarqand
Biografiya
Sharof Boshbekov 1951-yil 4-yanvarda Samarqand viloyatining Bulung'ur tumanidagi G'ubir qishlog'ida tug'ilgan. 1974-yilda Toshkentdagi san'at institutining musiqali aktyorlik bo'limini tamomlab, sahnada ish boshlagan: Toshkentdagi Muqimiy nomidagi musiqali teatrda va Gulistondagi teatrda aktyor bo'lgan.
Yozuvchilikka 1980-yilda «Taqdir eshigi» pyesasi bilan kirgan. Keyin «G' varianti» (1981), «G'urur» (1982), «Jumboq» (1986) hikoyalari, «Tushov uzgan tulporlar» (1983) dramasi va «Eshik qoqqan kim?» (1987) komediyasi yuzaga kelgan. 1983–1985-yillarda O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasida, 1986–1987-yillarda O'zbek Milliy akademik drama teatrida adabiy xodim bo'lgan.
Eng ko'p sahnalashtirilgan asari 1989-yilda yozilgan «Temir xotin» komediyasi. U avval respublika teatr festivalida bosh sovrinni olgan, keyin Markaziy Osiyo mamlakatlari teatr festivalida g'olib deb topilgan; pyesa asosida badiiy film va opereta ishlangan. Asar uchun muallif 1989-yilda Yozuvchilar uyushmasining Maqsud Shayxzoda nomidagi yillik mukofotini, 1990-yilda Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofotini olgan.
Boshbekov kino va televideniye uchun ham yozgan. Uning ssenariylari asosida «Ma'ruf va Sharif», «Yuzsiz» (1993), «Tilla bola» (1994) filmlari suratga olingan; «Masxaraboz» (1996) va «Farhod va Shirin» filmlarida ssenariy muallifi bo'lish bilan birga rejissyorlik ham qilgan. «Charxpalak» teleseriali ssenariysi uning nomi bilan bog'liq. Sahnada «Tentak farishtalar» (1995), «Zo'rdan zo'r chiqsa» (1996), «Eski shahar gavroshlari» (1998) pyesalari qo'yilgan.
Mustaqillik yillarida «O'yin» (2002) va «Doka ro'molning qurishi» (2004) telefilmlari ssenariylarini yozgan, «So'qmoq» (2003) va «Mehr va mauzer» (2007) kinoqissalarini yaratgan. «Falakning gardishi» va «Musofir bo'lmaguncha» (ikkalasi 2009), «Tentak farishta» (2010), «Charxpalak» (2017) kitoblari nashr etilgan, 2021-yilda «Tanlangan asarlar» to'plami chiqqan. 1982-yilda hajviy hikoyalari «O'zbekiston adabiyoti va san'ati» gazetasining «Yilning eng yaxshi hajviy asari» mukofotiga, 1992-yilda «Mushtum» jurnalida bosilgan publitsistik maqolalari jurnalning «Yilning eng yaxshi publitsistik asari» mukofotiga loyiq topilgan.
1999-yilda unga «O'zbekistonda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi» unvoni, 2001-yilda «Mehnat shuhrati» ordeni berilgan. Boshbekov O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasining a'zosi bo'lgan. U 2022-yil 26-yanvarda Toshkentda 71 yoshida vafot etgan.
Ta'lim
- Toshkent davlat san'at institutiOliygoh · Toshkent · 1974 · Musiqali aktyorlik bo'limi
Karyera
- O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasiAdabiy xodim · Toshkent · 1983–1985
- O'zbek Milliy akademik drama teatriAdabiy xodim · Toshkent · 1986–1987
- Muqimiy nomidagi O'zbek davlat musiqali teatriAktyor · Toshkent
- Sirdaryo viloyat musiqali drama teatriAktyor · Guliston
Mukofotlar
O'zbekistonda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi1999 · O'zbekiston
Mehnat shuhrati ordeni2001 · O'zbekiston
Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofoti1990 · O'zbekiston SSR
Hayot yo'li
- 1951Tug'ilishi
Samarqand viloyati Bulung'ur tumanidagi G'ubir qishlog'ida tug'ilgan.
- 1974Institutni tugatishi
Toshkentdagi san'at institutining musiqali aktyorlik bo'limini bitirgan.
- 1974 yildan keyinAktyor sifatida
Toshkentdagi Muqimiy nomidagi musiqali teatrda va Gulistondagi teatrda aktyor bo'lgan.
- 1980Birinchi pyesa
«Taqdir eshigi» pyesasi bilan yozuvchilik faoliyatini boshlagan.
- 1983–1987Adabiy xodim
O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasida (1983–1985), so'ng O'zbek Milliy akademik drama teatrida (1986–1987) ishlagan.
- 1989«Temir xotin»
Komediya teatr festivallarida sovrin olgan, Yozuvchilar uyushmasining Maqsud Shayxzoda nomidagi mukofotiga loyiq topilgan.
- 1990Davlat mukofoti
«Temir xotin» uchun Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofotini olgan.
- 1996«Masxaraboz» filmi
Film ssenariysini yozgan va uni rejissyor sifatida suratga olgan.
- 1999Faxriy unvon
«O'zbekistonda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi» unvoniga sazovor bo'lgan.
- 2001Mehnat shuhrati ordeni
«Mehnat shuhrati» ordeni bilan taqdirlangan.
- 2021«Tanlangan asarlar»
Tanlangan asarlari to'plami nashr etilgan.
- 2022Vafoti
26-yanvarda Toshkentda vafot etgan.
Asarlar
- «Taqdir eshigi» (1980)Pyesa (komediya)
Muallifning birinchi pyesasi; keyinroq shu nomdagi film suratga olingan.
- «Tushov uzgan tulporlar» (1983)Drama
1980-yillarning boshlarida yozilgan sahna asari.
- «Eshik qoqqan kim?» (1987)Komediya
1989-yilda shu nomdagi to'plam («Eshik qoqqan kim bo'ldi?») chop etilgan.
- «Temir xotin» (1989)Komediya
Teatr festivallarida sovrin olgan, sobiq ittifoq respublikalarida sahnalashtirilgan; asosida film va opereta yaratilgan.
- «Tilla bola» (1994)Film ssenariysi
Boshbekov ssenariysi asosida suratga olingan film.
- «Tentak farishtalar» (1995)Pyesa
Respublika teatrlarida qo'yilgan sahna asari.
- «Masxaraboz» (1996)Film
Muallif ssenariyni yozgan va filmni o'zi rejissyor sifatida suratga olgan.
- «Zo'rdan zo'r chiqsa» (1996)Pyesa
Respublika teatrlarida qo'yilgan sahna asari.
- «Eski shahar gavroshlari» (1998)Komediya
Teatrlar repertuaridan o'rin olgan jiddiy komediya.
- «Charxpalak»Teleserial
Ssenariysi Boshbekov nomi bilan bog'liq mashhur teleserial; 2017-yilda shu nomdagi kitob chop etilgan.
- «Mehr va mauzer» (2007)Kinoqissa
Mustaqillik yillarida yozilgan kinoqissa.
- «Tanlangan asarlar» (2021)To'plam
Adibning tanlangan asarlari kitobi.
Filmografiya
| Nomi | Yil |
|---|---|
| Yuzsiz | 1992 |
| Sharif va Marif | 1993 |
| Masxaraboz | 1994 |
| Charxpalak | 1997 |
| Jannat qaydadir? | 2009 |
