Kattaqo'rg'onlik shoir va olim; o'zbek, tojik va arab tillarida g'azal hamda boshqa janrlarda ijod qilgan, fiqhga oid risolaga tojikcha sharh yozgan.
- Faoliyat:
- Yozuvchi, Shoir
- Haqiqiy ismi:
- Muhammad Sharif
- Hayot yillari:
- 1785 — 1861
- Tug'ilgan joy:
- Kattaqo'rg'on tumani, Samarqand
Biografiya
Shavqiy Kattaqo'rg'oniy taxallus bo'lib, shoirning ismi Muhammad Sharif. U 1785-yilda Kattaqo'rg'on tumanida tug'ilgan va 1861-yilda shu yerda vafot etgan. Uni Samarqand viloyatidagi Kattaqo'rg'on adabiy muhiti vakillaridan biri sifatida bilishadi.
Muhammad Sharif Buxoroda, Govkushon madrasasida o'qigan. Ijodida u o'zbek, tojik va arab tillaridan foydalangan. Qalamiga mansub she'rlarning umumiy hajmi taxminan uch ming misra bo'lib, ular bitta devon va turli bayozlarda saqlangan.
Lirikasining asosiy qismini g'azal tashkil etadi, biroq u muxammas, musaddas, masnaviy, ruboiy, qit'a, marsiya, muvashshah va chistonda ham qalam tebratgan. Shoir Bedil, Navoiy va Fuzuliy an'analarini davom ettirib, komil inson haqidagi qarashlarini falsafiy mulohaza va tasavvufiy ohanglar orqali ifodalagan.
Ilmiy merosida fiqhga oid «Muxtasar ul-viqoya» masnaviysiga tojik tilida yozilgan «Mirʼot al-muxtasar» sharhi alohida o'rin tutadi: u 26 bobdan iborat, hajmi taxminan yigirma uch ming misraga teng, oxirida arabcha atamalar izohli lug'ati ilova qilingan. Shuningdek, u arab grammatikasiga bag'ishlangan «Risolai qofiya yo mirʼot un-nahv» asarini yaratgan.
Devonlarining qo'lyozmalari O'zbekiston va Tojikiston Fanlar akademiyalarining Sharqshunoslik institutlarida saqlanadi. Tanlangan asarlari 1964-yilda Toshkentda nashr etilgan.
Hayot yo'li
- 1785Tug'ilgan
Kattaqo'rg'on tumani.
- 1861Vafot etgan
Kattaqo'rg'on tumani.
- 1964Tanlangan asarlari nashr etilgan
Toshkent.
Asarlar
- DevonShe'riy to'plam
- «Mirʼot al-muxtasar»Sharh (tojik tilida)
- «Risolai qofiya yo mirʼot un-nahv»Arab grammatikasi risolasi
- «Tanlangan asarlar» (1964)Tanlangan asarlar (Toshkent)