Asosiy qismga o'tish
SHAXS
Sobir Oxunjonov
Tuzatish taklif qilish

Sobir Oxunjonov

Sovet va o'zbek harbiy arbobi, general-leytenant, Ulug' Vatan urushi qatnashchisi; 1971–1986-yillarda O'zbekiston SSR fuqaro mudofaasi shtabi boshlig'i.

Faoliyat:
Harbiy
Tug'ilgan:
10 oktabr 1919(92 yosh) ♎ — 13 aprel 2012
Tug'ilgan joy:
Toshkent
  • O'zbekiston SSRda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi
  • Qizil Bayroq ordeni
  • I darajali Vatan urushi ordeni
  • Mehnat Qizil Bayroq ordeni
  • Qizil Yulduz ordeni
  • Qizil Yulduz ordeni

Biografiya

Sobir Sobirovich Oxunjonov 1919-yil 10-oktabrda Toshkentda tug'ilgan. 1938-yildan armiya safida xizmat qilgan, 1940-yilda V. I. Lenin nomidagi Toshkent Qizil bayroqli harbiy bilim yurtini tamomlab, Ukrainadagi Axtirka piyoda askarlar bilim yurtida kursantlar pulemyot vzvodi komandiri bo'lgan.

Ulug' Vatan urushi frontlarida 1941-yil 3-sentabrdan xizmat qilgan: Janubi-G'arbiy front 40-armiyasining alohida maqsadli otryadida leytenant sifatida xizmatni boshlagan va sentabr oyi o'rtasida Kiyev mudofaasi paytida yengil yaralangan. Davolanganidan keyin O'rta Osiyo harbiy okrugiga yuborilib, Namanganda kursantlarga qo'mondonlik qilgan, 1942-yil yanvaridan esa Farg'onada tuzilgan 94-alohida o'qchi brigadaning avtomatchilar rotasini boshqargan. Brigada Moskva mudofaasida, so'ng Stalingrad uchun janglarda va Donda dushman mudofaasini yorib o'tishda, Serafimovich hududida ishtirok etgan.

1943-yil yanvaridan kapitan, keyinchalik mayor Oxunjonov 3-gvardiya armiyasi shtabida xizmat qilgan: dastlab dala boshqarmasi komendanti, 1943-yil avgustidan esa operativ bo'lim boshlig'ining yordamchisi bo'lgan. Armiya Donbass va Zaporijjyadan Dnepr va Nikopol orqali Polshagacha yo'l bosib o'tgan. 1945-yil 22-yanvarda Lask shahri yaqinida oyog'idan og'ir yaralangan, ammo safga qaytib, Berlin yaqinidagi janglarda, Drezden operatsiyasida va Pragani ozod qilishda qatnashgan. Urush yillarida unga Qizil Yulduz (1943), Qizil Bayroq (1945) va I darajali Vatan urushi (1945) ordenlari berilgan.

Urushdan keyin Pragadagi Markaziy qo'shinlar guruhi, Volga bo'yi va Turkiston harbiy okruglari shtablarida xizmat qilgan; 1946-yilda SSSR hukumatining Xitoy hududidagi maxsus topshirig'ini bajargan. 1947–1951-yillarda Surxondaryo viloyati Boysun tumani harbiy komissari bo'lgan, 1955-yilda M. V. Frunze nomidagi harbiy akademiyani tamomlagan. So'ng Kattaqo'rg'on va Samarqandda polkka qo'mondonlik qilgan, 1964–1967-yillarda Farg'ona viloyati harbiy komissari, 1967–1971-yillarda O'zbekiston SSR harbiy komissarining o'rinbosari bo'lgan. 1966-yilda Farg'ona pedagogika institutini sirtdan tugatgan.

1971–1986-yillarda O'zbekiston SSR fuqaro mudofaasi shtabiga boshchilik qilgan (keyinchalik respublika fuqaro mudofaasi boshlig'ining o'rinbosari ham bo'lgan); 1973-yilda general-leytenant unvoni berilgan. Shu yillarda fuqaro mudofaasi va urush tarixiga oid kitoblari chop etilgan. U O'zbekiston SSRda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi (1982) va O'zbekiston SSRda xizmat ko'rsatgan yoshlar murabbiysi (1989) unvonlariga sazovor bo'lgan.

1986-yilda iste'foga chiqqach, faxriylar harakatida faoliyat yuritgan: 1987–1991-yillarda Toshkent shahar urush va mehnat faxriylari kengashiga raislik qilgan, 1991–1997-yillarda O'zbekiston faxriylar tashkilotlari ittifoqi kengashi raisining o'rinbosari bo'lgan. 2012-yil 13-aprelda Toshkentda vafot etgan. Uning nomi O'zbekiston Xotira kitobiga kiritilgan, bayram formasi va ordenlari esa O'zbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlari davlat muzeyi ekspozitsiyasidan joy olgan.

Ta'lim

Karyera

Mukofotlar

Hayot yo'li

  1. 1919
    Tug'ilishi

    Toshkentda tug'ilgan.

  2. 1940
    Harbiy bilim yurti

    V. I. Lenin nomidagi Toshkent Qizil bayroqli harbiy bilim yurtini tamomlagan; 1940–1941-yillarda Axtirka piyoda askarlar bilim yurtida kursantlar pulemyot vzvodiga qo'mondonlik qilgan.

  3. 1941
    Frontda

    3-sentabrdan faol armiyada, Janubi-G'arbiy front 40-armiyasida xizmat qilgan; Kiyev mudofaasida yaralangan.

  4. 1942–1943
    94-o'qchi brigada

    Farg'onada tuzilgan brigadaning avtomatchilar rotasiga qo'mondonlik qilgan; Moskva va Stalingrad mudofaasida hamda Donda mudofaani yorib o'tishda qatnashgan.

  5. 1943–1945
    3-gvardiya armiyasi shtabi

    Dala boshqarmasi komendanti, so'ng operativ bo'lim boshlig'ining yordamchisi; Donbass, Zaporijjya, Nikopolni ozod qilish, Berlin va Drezden operatsiyalari, Pragani ozod qilish.

  6. 1945
    Lask yaqinida yaralanishi

    22-yanvarda Polshaning Lask shahri yaqinida oyog'idan og'ir yaralangan, ammo safga qaytgan.

  7. 1947–1951
    Boysun tumani harbiy komissari

    Surxondaryo viloyatidagi tuman harbiy komissarligiga boshchilik qilgan.

  8. 1955
    Frunze nomidagi harbiy akademiya

    Akademiyani tamomlab, Olma-Otada 203-o'qchi diviziya havo hujumidan mudofaa boshlig'i lavozimiga tayinlangan.

  9. 1958–1964
    Polk komandiri

    80-gvardiya o'quv diviziyasining 55-gvardiya motoo'qchi polkiga Kattaqo'rg'on va Samarqandda qo'mondonlik qilgan.

  10. 1964–1971
    Harbiy komissar

    Farg'ona viloyati harbiy komissari (1964–1967), so'ng O'zbekiston SSR harbiy komissarining o'rinbosari (1967–1971).

  11. 1971–1986
    Fuqaro mudofaasi

    O'zbekiston SSR fuqaro mudofaasi shtabi boshlig'i; 1973-yilda general-leytenant unvonini olgan.

  12. 1987–1997
    Faxriylar tashkilotlari

    Toshkent shahar urush va mehnat faxriylari kengashi raisi (1987–1991), O'zbekiston faxriylar tashkilotlari ittifoqi kengashi raisining o'rinbosari (1991–1997).

  13. 2012
    Vafoti

    13-aprelda Toshkentda vafot etgan.

Kitoblar

  • «Tabiat kuchlariga qarshi kurash — butun xalq ishi»
    1978
  • «O'zbekiston SSR fuqaro mudofaasiga 50 yil»
    1982
  • «Fuqaro mudofaasi tizimida sanitariya drujinasi»
    1982
  • «O'zbekiston fuqaro mudofaasi hozirgi bosqichda»
    1983
  • «Sovet xalqining 1941—1945-yillardagi Ulug' Vatan urushida g'alabasining jahon-tarixiy ahamiyati»
    1985
  • «Sotsializm va tinchlik yutuqlari posbonlig'ida»
    1987