Suyima G'aniyeva

Suyima G'aniyeva 1932-yil 20-fevralda Toshkentda tug'ilgan. O'rta Osiyo davlat universiteti (hozirgi O'zbekiston Milliy universiteti)ning sharqshunoslik fakultetini 1952-yilda tamomlagan, 1953–1956-yillarda Leningrad davlat universiteti aspiranturasida o'qigan. 1956-yilda Alisher Navoiyning «Majolis un-nafois» asari III va IV majlislarining ilmiy-tanqidiy matni va adabiy tahliliga bag'ishlangan nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

1956-yildan O'zbekiston Fanlar akademiyasi Til va adabiyot institutida kichik ilmiy xodim bo'lib ishlagan, keyinchalik shu institutning ilmiy kotibi bo'lgan. Toshkent davlat konservatoriyasida kafedra mudiri, Toshkent davlat sharqshunoslik institutida professor bo'lgan; manbalarga ko'ra, institutda 1993-yildan dars bergan va ilmiy faoliyatini deyarli oltmish yil davom ettirgan.

Asosiy yo'nalishi — Navoiy merosining matnshunosligi. «Majolis un-nafois»ning ilmiy-tanqidiy matni 1961-yilda arab yozuvida nashr etilgan; olima asarni rus tiliga ham tarjima qilgan va uning haqida bir necha tilda ellikka yaqin maqola e'lon qilgan. U Navoiyning uzoq yillar fanga noma'lum bo'lgan «Munojot» asarini topib, nashr ettirgan. Uning rahbarligida Navoiy asarlarining to'qqiz, o'n yetti, o'n to'qqiz va yigirma jildli to'plamlari tayyorlangan.

G'aniyeva o'zbek mumtoz adabiyoti va uning jahon madaniyatidagi o'rni haqida 14 ta monografiya, 350 dan ortiq ilmiy maqola va 20 dan ortiq o'quv qo'llanma muallifi. Kitoblari orasida «Alisher Navoiy hayoti va ijodi», «Alisher Navoiy ijodidagi insonparvarlik g'oyalari», «Navoiy g'azallarida zodagonlik motivlari», «Navoiyning vasiyati» va «Navoiyning avtografi» bor.

Ilmiy xizmatlari O'zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti bilan e'tirof etilgan. 1999-yilda «El-yurt hurmati», 2008-yilda «Buyuk xizmatlari uchun» ordenlari bilan taqdirlangan; 2015-yil avgustida Prezident farmoni bilan unga O'zbekiston Qahramoni unvoni berilgan.

Suyima G'aniyeva 2018-yil 1-sentabrda Toshkentda 86 yoshida vafot etgan va Chig'atoy qabristoniga dafn etilgan. Uning ilmiy hayotiga «Yo'l» nomli hujjatli film bag'ishlangan; 2022-yilda, tavalludining 90 yilligi munosabati bilan, O'zbekiston Fanlar akademiyasida ilmiy-adabiy anjuman o'tkazilgan.