Tohir Qahhor

Tohir Qahhor — shoir, tarjimon, adabiyotshunos va jurnalist. U 1953-yil 9-mayda Namangan viloyati To'raqo'rg'on tumanidagi Mozor Qo'hna qishlog'ida xizmatchi oilasida tug'ilgan. Dastlabki she'ri 1968-yilda tuman gazetasida bosilgan.

1970–1975-yillarda Toshkent davlat universiteti (hozirgi O'zbekiston Milliy universiteti) jurnalistika fakultetida o'qigan. Keyin O'zbekiston radiosining adabiy-dramatik eshittirishlar bosh tahririyatida (1975–1979), so'ng «Sharq yulduzi» jurnalida adabiy xodim va nasr bo'limi mudiri bo'lib ishlagan (1979–1991). Bu yillarda jurnalda «Tariximizdan lavhalar» va «Jahon hikoyachiligi xazinasidan» ruknlari yo'lga qo'yilgan. 1991–1997-yillarda G'afur G'ulom nomidagi Adabiyot va san'at nashriyotida xizmat qilgan.

Birinchi ilmiy maqolasi 1978-yilda «Tarjima san'ati» to'plamida chop etilgan. «Oq o'rik» (1980), «Oqayotgan daryo» (1982), «Osmon kimniki» (1982), «Eshik taqillayotir» (1984), «Kun ko'zi» (1987), «Yulduzlar mening bog'im» (1988), «Tog'ning parvozi» (1990) nomli she'riy to'plamlari nashr etilgan; 1990-yilda Moskvada rus tilida «Oko dnya» kitobi chiqqan. Mustaqillik mavzusidagi maqolalari «Hur Turkiston uchun» (1994) kitobiga jamlangan.

Tohir Qahhor tarjimon sifatida ham tanilgan: Gabriel Garsia Markesning «Oshkora qotillik qissasi»ni o'zbekchaga o'girgan, turk adabiyotidan Ziyo Ko'kalp, Nihol Otsiz, Dundar Alp va Ismoil Gaspirali asarlarini, fors klassiklaridan Hofiz Sheroziy va Jomiy g'azallarini tarjima qilgan. Turkiyada 1995-yilda chop etilgan zamonaviy o'zbek she'riyati antologiyasining tuzuvchilaridan biri. 2004-yilda «20–30-yillar o'zbek adabiyotining Turkiyada o'rganilishi» mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 2005–2010-yillarda Jahon tillari universitetining xalqaro jurnalistika fakultetida dars bergan, 2010–2012-yillarda «Jahon adabiyoti» jurnalida bo'lim muharriri bo'lgan.

1991-yilda unga O'zbekistonda xizmat ko'rsatgan madaniyat xodimi unvoni berilgan; o'sha yili mustaqillik mavzusidagi publitsistik va adabiy-ilmiy maqolalari uchun O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasi va Targ'ibot markazining Ahmad Yassaviy nomidagi xalqaro mukofotiga sazovor bo'lgan. She'rlari ozarbayjon, ukrain, ingliz, bolgar va turk tillariga tarjima qilingan. O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasi a'zosi.