Yo'ldosh A'zamov

Yo'ldosh A'zamov 1909-yil 10-mayda Toshkentda tug'ilgan. Yoshligidayoq kinoga kelib, 1926–1930-yillarda «Sovkino» va «Vostokkino» studiyalarida aktyor bo'lib ishlagan. 1930-yilda Davlat kinematografiya texnikumining aktyorlik fakultetini (hozirgi VGIK; S. Komarov va F. Nikitin ustaxonasi) tamomlagan.

O'sha yili «O'zbekdavlatkino» trestiga, keyinchalik «O'zbekfilm» studiyasiga aylangan tashkilotga ishga o'tgan. Dastlab aktyor va rejissyor sifatida targ'ibot filmlari ishlagan, yuzdan ortiq xronika va hujjatli kinoocherklar yaratgan. 1930-yillarning oxirida Toshkent Yosh tomoshabinlar teatrida rejissyor, Respublika qo'g'irchoq teatrining badiiy rahbari bo'lgan; sahnada «Yolg'iz yelkan oqarmoqda» (V. Katayev), «Bizning qurolimiz» (A. Kron) va boshqa spektakllarni qo'ygan.

1939-yildan «O'zbekfilm»da rejissyor-sahnalashtiruvchi bo'lgan. 1945-yilda N. G'aniyev bilan hamkorlikda «Tohir va Zuhra» filmini suratga olgan. Urushdan keyingi yillarda mustaqil badiiy filmlar yaratgan: «Furqat» (1959), «Sayyod qo'ng'irog'i» (1966), «Olovli so'qmoqlar» (1971), «Odamlar tashvishida» (1976), «Ota nasihati» (1979), «Katta va qisqa hayot» (1981) va boshqalar.

Uning eng mashhur ishlaridan biri — 1958-yilda suratga olingan «Maftuningman»: bu birinchi o'zbek kinokomediyasi hisoblanadi, undagi qo'shiqlar hozirgacha sevib tinglanadi. 1969-yilda Abdulla Qodiriyning shu nomli romani asosida «O'tgan kunlar» filmini ishlagan (premyera 1970-yil 11-mayda bo'lgan). A'zamov ba'zan o'z filmlarida ham rol o'ynagan.

U 1964-yilda O'zbekiston SSR xizmat ko'rsatgan san'at arbobi, 1970-yilda O'zbekiston SSR xalq artisti, 1979-yilda SSSR xalq artisti unvonlarini olgan; Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofoti laureati, Oktyabr inqilobi ordeni sohibi. 1946-yildan SSSR Kommunistik partiyasi a'zosi, O'zbekiston SSR Kinematografchilar uyushmasi a'zosi bo'lgan.

Yo'ldosh A'zamov 1985-yil 16-iyunda Toshkentda vafot etgan va Chig'atoy qabristoniga dafn etilgan.