Асосий қисмга ўтиш
SHAXS
Абдулҳақ Абдуллаев
Тузатиш таклиф қилиш

Абдулҳақ Абдуллаев

Ўзбек рассоми, портрет устаси; Ўзбекистон ССР халқ рассоми (1968), Ҳамза номидаги Давлат мукофоти совриндори, Аброр Ҳидоятов ва Ойбек портретлари муаллифи.

Фаолият:
Рассом
Туғилган:
30 декабр 1918(82 ёш) ♑ — 29 октабр 2001
  • "Эл-юрт ҳурмати" ордени
  • Ўзбекистон ССР халқ рассоми
  • Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • «Ҳурмат белгиси» ордени
  • «Меҳнатдаги намунаси учун» медали

Биография

Абдулҳақ Абдуллаев 1918-йил 30-декабрда Туркистон шаҳрида (ҳозирги Қозоғистон ҳудуди) туғилган. Расм чизишга қизиқиш унда болаликдаёқ пайдо бўлган. 1928-йилда Тошкент атрофидаги мактабда ўқий бошлади, бу ерда фанлар билан бирга расм асослари ҳам ўргатиларди. 1931-йилда Самарқанд бадиий билим юртига бориб, ўзи чизган бир актёр портрети нусхасини кўрсатган ва қабул имтиҳонларисиз ўқишга қабул қилинган.

Самарқандда (1931–1936) унга Л. Буре, З. Ковалевская ва П. Бенков дарс берган. Дастлабки асарлари — манзаралар ва портретлар: «Ҳовуз бўйида» (1932), «Ёз» (1937), «Дўстим портрети» (1937), шунингдек, 1937-йилдаги ўз портрети. 1938–1941-йилларда Москва давлат бадиий институтида В. Ефанов ва А. Осмёркин шогирди бўлган.

Шахсий кўргазмалари Тошкентда 1940, 1946 ва 1953-йилларда ўтган. Рассом асосан портретчи сифатида танилган: 1946-йилда «Аброр Ҳидоятов Отелло ролида» асарини яратган, 1949-йилда Ойбек ва Назарали Ниёзов, 1960-йилда Комил Яшин портретларини чизган. Одамнинг кайфияти ва ички ҳолатини ифодаловчи бир қанча автопортретлари ҳам бор. Манзара ва натюрмортлар ҳам чизган.

1950–1957-йилларда Тошкентдаги рассомлик билим юртида, 1955–1957-йилларда Низомий номидаги педагогика институтида дарс берган, санъат масалаларига бағишланган бир қанча мақолалар ёзган. 1957-йилдаги Ҳиндистон сафари таассуротлари асосида шу мамлакат манзаралари ва одамларини акс эттирган («Тонгда Тожмаҳал» ва бошқалар). 1980-йилларда Ўзбекистоннинг таниқли кишилари портретларини ишлаган, Навоий сиймосини яратиш йўлида ҳам изланган.

1950-йилда Ўзбекистон ССР санъат арбоби, 1968-йилда Ўзбекистон ССР халқ рассоми унвонларини олган; Меҳнат Қизил Байроқ (1959) ва «Ҳурмат белгиси» (1976) орденлари, Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти (1977) билан тақдирланган. 1997-йилда Ўзбекистон Бадииёт академиясининг фахрий аъзоси бўлди, 1998-йилда мустақил Ўзбекистоннинг «Эл-юрт ҳурмати» орденини олди. Асарлари Ўзбекистон, Россия, Италия, Ҳиндистон ва бошқа мамлакатлар музейларида сақланади.

Абдулҳақ Абдуллаев 2001-йил 29-октабрда Тошкентда вафот этган ва «Чиғатой» ёдгорлик қабристонига дафн этилган.

Таълим

Карьера

Мукофотлар

Ҳаёт йўли

  1. 1918
    Туғилиши

    Туркистон шаҳрида туғилган.

  2. 1931–1936
    Самарқанд бадиий билим юрти

    Қабул имтиҳонларисиз ўқишга қабул қилинган; Л. Буре, З. Ковалевская ва П. Бенковдан дарс олган.

  3. 1938–1941
    Москва давлат бадиий институти

    В. Ефанов ва А. Осмёркин раҳбарлигида ўқиган.

  4. 1946
    «Аброр Ҳидоятов Отелло ролида»

    Шахсий кўргазма муҳокамасидан кейин яратилган биринчи йирик портрет асари.

  5. 1950
    Ўзбекистон ССР санъат арбоби

    Шу унвон билан тақдирланган.

  6. 1950–1957
    Рассомлик билим юртида ўқитувчилик

    Тошкентдаги рассомлик билим юртида дарс берган; 1955–1957-йилларда Низомий номидаги педагогика институтида ҳам ишлаган.

  7. 1957
    Ҳиндистон сафари

    Сафар таассуротлари асосида Ҳиндистон манзаралари ва одамлари тасвирланган асарлар яратган.

  8. 1959
    Меҳнат Қизил Байроқ ордени

    Шу орден билан тақдирланган.

  9. 1968
    Ўзбекистон ССР халқ рассоми

    Шу фахрий унвонга сазовор бўлган.

  10. 1977
    Ҳамза номидаги Давлат мукофоти

    Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти лауреати бўлган.

  11. 1997–1998
    Академия аъзолиги ва «Эл-юрт ҳурмати»

    Ўзбекистон Бадииёт академиясининг фахрий аъзоси бўлган (1997) ва «Эл-юрт ҳурмати» ордени (1998) билан тақдирланган.

  12. 2001
    Вафоти

    Тошкентда вафот этган, «Чиғатой» қабристонига дафн этилган.

Асарлар

  • «Ҳовуз бўйида» (1932)
    Манзара

    Рассомнинг дастлабки асарларидан бири.

  • «Дўстим портрети» (1937)
    Портрет

    Самарқанд ва Москва ўртасидаги даврда чизилган ёшлик портрети.

  • «Аброр Ҳидоятов Отелло ролида» (1946)
    Портрет

    Актёрнинг саҳнадаги қиёфасини тасвирлаган, рассомнинг биринчи йирик портрети.

  • «Ойбек» (1949)
    Портрет

    Ёзувчи портрети; Ўзбекистон санъат музейида сақланади.

  • «Назарали Ниёзов» (1949)
    Портрет

    Социалистик Меҳнат Қаҳрамони портрети; Москвадаги Шарқ музейида сақланади.

  • «Ёмғирдан сўнг» (1954)
    Манзара

    Рассомнинг манзара жанридаги асарларидан бири.

  • «Тонгда Тожмаҳал» (1957)
    Манзара

    Ҳиндистон сафари таассуротларидан туғилган асар.

  • «Жиян Шаҳло» (1959)
    Портрет

    Москвадаги Третяков галереясида сақланади.

  • «Комил Яшин» (1960)
    Портрет

    Драматург портрети; Ўзбекистон санъат музейида сақланади.

  • «Муаллифнинг қирғиз қалпоқ кийган портрети» (1980)
    Автопортрет

    Рассомнинг кейинги йиллардаги автопортретларидан бири.

Алоқадор шахслар