Отажон Худойшукуров
Отажон Худойшукуров (1944–1994) — Тўрткўлда туғилган хонанда ва бастакор, Қорақалпоқ филармонияси яккахони, Ўзбекистон ССР халқ артисти, Ҳамза номидаги Давлат мукофоти лауреати.
- Фаолият:
- Хонанда, Композитор
- Туғилган:
- 4 октабр 1944(50 ёш) ♎ — 22 декабр 1994
- Туғилган жой:
- Тўрткўл тумани, Қорақалпоғистон
Биография
Отажон Худойшукуров 1944-йил 4-октабрда Қорақалпоғистоннинг Тўрткўл туманида туғилган. Хонандалик сирларини амакиси, хонанда Йўлдош Оллошукуровдан ўрганган, кейинчалик Комилжон Отаниёзов, Назир қори ва Жуманазар Бекчоновдан таҳсил олган.
1963-йилдан Қорақалпоқ давлат филармониясида яккахон хонанда бўлиб ишлаган. Репертуарида мумтоз ашулалар («Феруз», «Хоразм Сегоҳи», «Бозургоний», «Самарқанд ушшоғи», «Тошкент ироқи» ва бошқалар), Хоразм достон қўшиқлари, ўзбек бастакорларининг асарлари ҳамда туркман, озарбайжон, қорақалпоқ, қозоқ ва қирғиз халқ қўшиқлари бўлган; айниқса сувора ижроси билан танилган. Овозининг кенг диапазони ва тиниқлиги, микрофон ҳамда фонограммасиз куйлай олиши таъкидланади.
Хонанда тор чалган ва ўзи айтадиган 300 дан ортиқ қўшиқнинг бастакори сифатида ҳам танилган; улар орасида «Мужгонларинг», «Оламда бир» ва «Биринчи муҳаббатим» бор. «Биринчи муҳаббатим» — Абдулла Ориповнинг шеърига у яратган алоҳида куй; шу шеърга Шерали Жўраев ҳам куй басталаган, талабалар орасида ҳар икки вариант ёйилган.
Қорақалпоғистон халқ артисти (1969), Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти лауреати (1974), Ўзбекистон ССР халқ артисти (1977), Татаристон (1981) ва Туркманистон (1993) халқ артисти унвонларига сазовор бўлган. 1994-йил 22-декабрда вафот этган. 2021-йил августда Президент фармони билан вафотидан кейин «Фидокорона хизматлари учун» ордени билан мукофотланган; орден Кўксаройдаги маросимда унинг яқинларига топширилган.
Хотираси сақланади: 1999-йилдан унинг номида ёш хонандаларнинг республика танлови ўтказилади, Элликқалъа ва Тўрткўлдаги кўча, хиёбон ва боғлар, санъат мактаби ҳамда Тўрткўлдаги маданият саройи унинг номини олган, яшаган уйида музей ташкил этилган. 2026-йил 3-октабрда Тўрткўлда таваллудининг 82 йиллигига бағишланган «Устозга эҳтиром» бадиий кечаси ўтказилди.
Карьера
- Бердақ номидаги Қорақалпоқ филармониясиЯккахон хонанда · 1963–…
Мукофотлар
«Фидокорона хизматлари учун» ордени2021, вафотидан кейин · Ўзбекистон- Қорақалпоғистон халқ артисти1969 · Қорақалпоғистон
Ўзбекистон ССР халқ артисти1977 · Ўзбекистон ССР
Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти1974 · Ўзбекистон ССР
Ҳаёт йўли
- 1944Туғилиши
4-октабрда Қорақалпоғистоннинг Тўрткўл туманида туғилган.
- Дастлабки таълим
Хонандаликни амакиси Йўлдош Оллошукуровдан ўрганган; кейин Комилжон Отаниёзов, Назир қори ва Жуманазар Бекчоновдан таҳсил олган.
- 1963Филармонияда
Қорақалпоқ давлат филармониясида яккахон хонандалик фаолиятини бошлаган.
- 1969Қорақалпоғистон халқ артисти
Қорақалпоғистон халқ артисти унвонига сазовор бўлган.
- 1974Ҳамза номидаги Давлат мукофоти
Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти лауреати бўлган.
- 1977Ўзбекистон ССР халқ артисти
Ўзбекистон ССР халқ артисти унвони берилган.
- 1981Татаристон халқ артисти
Татаристон халқ артисти унвони берилган.
- 1993Туркманистон халқ артисти
Туркманистон халқ артисти унвони берилган.
- 1994Вафоти
22-декабрда вафот этган.
- 1999Ёш хонандалар танлови
Унинг номида ёш хонандаларнинг республика танлови ўтказила бошлаган.
- 2021«Фидокорона хизматлари учун» ордени
24-августдаги Президент фармони билан вафотидан кейин «Фидокорона хизматлари учун» ордени билан мукофотланган; орден 30-августда Кўксаройда яқинларига топширилган.
- 2026Таваллуд кечаси
3-октабрда Тўрткўлдаги О. Худойшукуров номидаги маданият саройида таваллудининг 82 йиллигига бағишланган «Устозга эҳтиром» кечаси ўтган.
Қўшиқлар
| # | Қўшиқ | Тинглаш |
|---|---|---|
| 1 | «Феруз I–II» | |
| 2 | «Хоразм Сегоҳи» | |
| 3 | «Бозургоний» | |
| 4 | «Қўшчинор» | |
| 5 | «Гулузорим» | |
| 6 | «Курд Эшвойи» | |
| 7 | «Самарқанд ушшоғи» | |
| 8 | «Тошкент ироқи» | |
| 9 | «Жайҳун шамоллари» | |
| 10 | «Катта сувора» | |
| 11 | «Кимни севар ёрисан» | |
| 12 | «Айрилиқ» | |
| 13 | «Қаландарим» | |
| 14 | «Кўзларинг сенинг» | |
| 15 | «Ўзбекистоним» | |
| 16 | «Раъно бўлайин деб» | |
| 17 | «Соғиниб келдим» | |
| 18 | «Мужгонларинг» | |
| 19 | «Оламда бир» | |
| 20 | «Биринчи муҳаббатим» |