Асосий қисмга ўтиш
SHAXS
Исҳоқ Мусабоев
Тузатиш таклиф қилиш

Исҳоқ Мусабоев

Инфексионист олим, академик; Тошкент врачлар малакасини ошириш институтида инфексион касалликлар кафедрасини 37 йил бошқарган, Беруний номидаги давлат мукофоти лауреати.

Фаолият:
Олим, Шифокор
Туғилган:
22 октабр 1910(93 ёш) ♎ — 28 декабр 2003
Туғилган жой:
Фарғона
  • Беруний номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти
  • Ленин ордени
  • Октябрь инқилоби ордени
  • II даражали Ватан уруши ордени
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • «Ҳурмат белгиси» ордени

Биография

Исҳоқ Қурбонович Мусабоев 1910-йил 22-октабрда ҳозирги Фарғона вилоятидаги Новкат (Наукент) қишлоғида туғилган. 1930-йилда Самарқанд тиббиёт институтига ўқишга кириб, уни 1935-йилда тугатган ва юқумли касалликлар кафедрасида қолиб, аспирант, кейин ассистент бўлиб ишлаган.

Улуғ Ватан уруши бошланганда 1941-йил декабрида армияга чақирилган. Ўрта Осиё аҳолисидан тузилган 92-алоҳида милтиқчи бригадада эпидемиолог, сўнг санитария хизмати бошлиғи бўлган, кейин ҳарбий госпиталнинг юқумли касалликлар бўлимини бошқарган. 1942-йилда тифо-паратифоз касалликларида қон қуйиш мавзусида номзодлик диссертациясини ҳимоя қилган. 1944-йилда Ўзбекистон ҳукумати илтимосига кўра сафдан бўшатилиб, Самарқанд тиббиёт институтига қайтган; шу йили унга Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган врачи унвони берилган.

Самарқандда 1944–1949-йилларда доцент, 1949–1951-йилларда юқумли касалликлар кафедраси мудири ва шаҳар юқумли касалликлар касалхонасининг бош шифокори бўлган. 1951-йилда тифо-паратифоз касалликларида жигар вазифасига бағишланган докторлик диссертациясини ҳимоя қилган, 1952-йилда профессор унвонини олган.

1951-йилда Тошкентга кўчиб, Тошкент врачлар малакасини ошириш институтида инфексион касалликлар кафедрасига раҳбарлик қилган ва бу лавозимда 1988-йилгача ишлаган, ундан кейин илмий маслаҳатчи бўлган. 1962–1970-йилларда Ўзбекистон эпидемиология, микробиология ва инфексион касалликлар илмий-тадқиқот институтида илмий ишлар бўйича директор ўринбосари бўлиб, унинг асосий ташкилотчиларидан бири ҳисобланади.

Мусабоев илмий ишларида ошқозон-ичак инфекцияларининг кечиши, клиникаси, даволаш ва олдини олиш масалаларини ўрганган; дизентерия, вабо ва вирусли гепатитнинг клиник шакллари таснифини таклиф қилган, дифтерия, тифо-паратифоз касалликлари ва Қ-иситма устида ишлаган. 1965-йилда Қорақалпоғистондаги вабо эпидемиясига қарши курашда иштирок этган, ўша йили Қорақалпоғистон фан ва техника арбоби унвонига сазовор бўлган.

1955-йилда Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган фан арбоби унвони берилган. 1961-йилда СССР Тиббиёт фанлари академиясининг мухбир аъзоси, 1966-йилда Ўзбекистон ССР Фанлар академиясининг академиги этиб сайланган. 1990-йилда Беруний номидаги давлат мукофоти лауреати бўлган. Ленин ордени (1966), Октябр инқилоби ордени (1980), уч Меҳнат Қизил Байроқ ордени, Ватан уруши II даражали ордени ва «Ҳурмат белгиси» ордени билан тақдирланган.

2003-йил 28-декабрда Тошкентда вафот этган ва Яланғоч-2 қабристонига дафн этилган.

Таълим

Карьера

Мукофотлар

Ҳаёт йўли

  1. 1910
    Туғилиши

    Фарғона вилоятидаги Новкат (Наукент) қишлоғида туғилган.

  2. 1930–1935
    Самарқанд тиббиёт институтида ўқиши

    Институтни 1935-йилда тугатиб, юқумли касалликлар кафедрасида аспирант ва ассистент бўлиб қолган.

  3. 1941–1944
    Ҳарбий хизмат

    92-алоҳида милтиқчи бригадада эпидемиолог ва санитария хизмати бошлиғи, сўнг ҳарбий госпитал юқумли касалликлар бўлими бошлиғи бўлган.

  4. 1942
    Номзодлик диссертацияси

    Тифо-паратифоз касалликларида қон қуйиш мавзусида ҳимоя қилган.

  5. 1944
    Хизмат кўрсатган врач

    Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган врачи унвонини олган; сафдан бўшатилиб, Самарқандга қайтган.

  6. 1949–1951
    Кафедра мудири

    Самарқанд тиббиёт институтида юқумли касалликлар кафедрасига раҳбарлик қилган ва шаҳар юқумли касалликлар касалхонасининг бош шифокори бўлган.

  7. 1951–1952
    Докторлик диссертацияси ва профессорлик

    Тифо-паратифоз касалликларида жигар вазифаси мавзусида докторлик диссертациясини ҳимоя қилган; 1952-йилда профессор бўлган.

  8. 1951–1988
    Тошкент врачлар малакасини ошириш институти

    Инфексион касалликлар кафедраси мудири; 1988-йилдан илмий маслаҳатчи.

  9. 1962–1970
    Илмий-тадқиқот институти

    Ўзбекистон эпидемиология, микробиология ва инфексион касалликлар илмий-тадқиқот институтида илмий ишлар бўйича директор ўринбосари.

  10. 1966
    Академик

    Ўзбекистон ССР Фанлар академиясининг ҳақиқий аъзоси этиб сайланган (1961-йилдан СССР Тиббиёт фанлари академиясининг мухбир аъзоси).

  11. 1990
    Беруний номидаги давлат мукофоти

    Инфексион касалликлар соҳасидаги ишлари учун мукофот лауреати бўлган.

  12. 2003
    Вафоти

    28-декабрда Тошкентда вафот этган, Яланғоч-2 қабристонига дафн этилган.

Асарлар

  • «Профилактика, клиника, диагностика и лечение дифтерии» (1984)
    Монография

    Дифтериянинг олдини олиш, клиникаси, ташхиси ва даволашга бағишланган китоб.

  • «Ўзбекистон Республикасида вабо касаллигига қарши ўтказилган тадбирлар» (1984)
    Ҳаммуаллифликдаги китоб

    Республикада вабога қарши кўрилган чоралар ҳақида.

  • «Дифференсиалная диагностика гепатитов А, V, С, Д, Е» (1999)
    Қўлланма

    А, Б, C, Д ва Э гепатитларининг дифференсиал ташхиси.

  • «Искусство, методи врачевания и дифференсиалная диагностика» (1999)
    Китоб

    Даволаш усуллари ва дифференсиал ташхисга бағишланган асар.

  • «Гепатит С» (2000)
    Монография

    С гепатитининг сабаблари, эпидемиологияси, кечиши, клиникаси, даволаш ва олдини олиш.

Исҳоқ Мусабоев (1910–2003) — Олим | Shaxs.uz