Ўзбек театрининг биринчи профессионал актрисаларидан бири: Маннон Уйғур труппасида саҳнага чиққан, Ҳамза театрида Ҳалима, Гертруда ва бошқа ролларни ижро этган; Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган артисти.
- Фаолият:
- Актриса, Театр актрисаси
- Ҳақиқий исми:
- Саъдия Низомиддинова
- Ҳаёт йиллари:
- 1902 — 1946
- Туғилган жой:
- Тошкент
Биография
Маҳсума Қориева (асл исми Саъдия Низомиддинова) 1900-йиллар бошида Тошкентда туғилган. Ўзбек саҳна санъатининг биринчи профессионал актрисаларидан бири ҳисобланади; Абдулҳамид Чўлпон уни «ўзбек театрининг маликаси» деб атаган.
1918-йилдан Маннон Уйғур бошчилигидаги труппада ишлаб, кейинчалик Ҳамза номи берилган театрнинг саҳнасида чиқди. Унинг ижодида Ҳамза песалари, Шиллернинг «Макр ва муҳаббат» ҳамда «Қароқчилар» асарлари, Погодиннинг «Менинг дўстим» спектакли ўрин олган.
Мусиқали драмаларда Лайли, Ширин ва Ғулом Зафарийнинг шу номли асаридаги Ҳалима ролини ижро этган; Ҳалима унинг энг машҳур образларидан бири бўлган. Кейинги йилларда характерли ролларга ўтиб, Шекспирнинг «Ҳамлет»ида Гертруда, Лопе де Веганинг «Фуэнте Овехуна»сида Малика, Уйғуннинг «Она» песасида Она образини яратган.
1937-йилда Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган артисти унвонига сазовор бўлди. Яқин қариндошлари 1938-йилда қатағон қилингач, саҳнадан четлаштирилди; 1940-йилгача театрда фаолият юритган. Уруш йилларида Ҳамза театри труппаси билан ишлаб, касаба уюшмаси қўмитасига раҳбарлик қилган.
Урушдан кейин Москвага бориб, 1946-йилда ўша ерда вафот этган. 2024-йилда Ҳамза театрида Исажон Султоннинг «Маъсума» романи асосида «Биринчи қалдирғоч» спектакли қўйилиб, унинг хотирасига бағишланган.
Карьера
- Ўзбек Миллий академик драма театриАктриса · Тошкент · 1918–1940
Мукофотлар
Ўзбекистон ССРда хизмат кўрсатган артист1937 · Ўзбекистон ССР
Ҳаёт йўли
- 1918Саҳнадаги бошланиши
Маннон Уйғур труппасида ишлай бошлаган.
- 1937Хизмат кўрсатган артист
Ўзбекистон ССР хизмат кўрсатган артисти унвони берилган.
- 1940Саҳнадан кетиши
Қариндошлари қатағон қилингач, театрдаги фаолияти тўхтаган.
- 1946Вафоти
Москвада вафот этган.