Биография
Мажзуб Намангоний (тахаллуси; асл исми Абдулазиз) ўзбек тасаввуф адабиётининг йирик вакилларидан бири ҳисобланади. У XVIII асрнинг иккинчи ярмида Қаршида дунёга келган, умрининг охирги йилларини Наманганда ўтказган ва 1849-йилда (айрим манбаларда 1857) шу ерда вафот этган.
Дастлабки таълимни Бухоро мадрасаларида олган. Кейинчалик тасаввуф йўлида Халифа Ҳусайн Янгиқўрғонийнинг шогирди бўлган. Зикри жаҳрия, яъни овоз чиқариб зикр тушиш йўналишини ўзига хос шаклда амалда қўллагани учун унинг издошлари «мажзубийлар» номи билан аталган; XIX асрда Туркистонда мажзубхонлик кенг урф бўлган.
Шоирнинг ўзбек ва форс тилларида алоҳида «Девон»и бор. Уларнинг асосий қисмини ғазал, мухаммас, қасида ва соқийномалар ташкил этади. «Девон»даги 181 саҳифалик «Соқийнома» сўфийларнинг суҳбатларида махсус мақомда куйланган, шу тариқа зикр вазифасини ҳам бажарган. Форс тилида у «Тазкираи Мажзуб Намангоний» асарини ҳам ёзган; унда тасаввуф шайхлари ва суфиёна истилоҳлар ҳақида сўз боради.
Мажзуб шеърлари кўплаб қўлёзма тўпламларга кирган, кейинчалик бир неча марта нашр этилган. «Девони Мажзуб» ва «Тазкираи ҳазрати Мажзуб Намангоний» қўлёзмалари ҳозир Ўзбекистон Фанлар академияси Шарқшунослик институтининг қўлёзмалар фондида сақланади.
Ҳаёт йўли
- XVIII асрТуғилган
Қаршида дунёга келган (тахминан асрнинг иккинчи ярмида).
- Бухорода ўқиган
Бухоро мадрасаларида таҳсил кўрган, Халифа Ҳусайн Янгиқўрғонийдан тасаввуф таълимини олган.
- 1849Вафоти
Наманганда вафот этган (айрим манбаларда 1857).
Асарлар
- «Девон» (ўзбек тилида)
- «Девон» (форс тилида)
- «Соқийнома»
- «Тазкираи Мажзуб Намангоний»