Оделша Агишев
Тошкентда туғилган киноссенарийнавис ва ВГИК профессори: Элёр Ишмуҳамедов билан «Мулойимлик», «Севишганлар», «Даҳонинг ёшлиги» филмларини ёзган, СССР Давлат мукофоти лауреати.
Биография
Оделша Александрович Агишев 1939-йил 10-августда Тошкентда туғилган. 1956-йилда Тошкент Суворов ҳарбий мактабини тугатди, 1962-йилда Бутунроссия давлат кинематография институтининг (ВГИК) ссенарий факултетини битирган.
Дастлабки филмлари «Ўзбекфилм» киностудиясида суратга олинган. Унинг номи 1960-йилларнинг ўрталарида режиссёр Элёр Ишмуҳамедов билан ҳамкорликда ёзилган ссенарийлар орқали танилди: Ишмуҳамедовнинг битирув иши бўлган «Мулойимлик» (1966) ва «Севишганлар» (1969) филмлари уларнинг кўп йиллик ижодий шериклигини бошлаб берди.
Режиссёр Али Хамроев суратга олган «Фавқулодда комиссар» (1970) филми ссенарийси учун 1971-йилда Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофотига сазовор бўлди, 1975-йилда эса Ўзбекистон ССР санъат арбоби унвонини олди. «Учрашув ва айрилиқ», «Сўнгги учрашув», «Севги ва нафрат», «Қандай бизнинг йилларимиз!» каби филмлар ҳам унинг ссенарийлари асосида яратилган.
«Ўзбекфилм» ва «Тожикфилм» студиялари биргаликда ишлаган «Даҳонинг ёшлиги» (1982) филми — Ишмуҳамедов билан ёзилган ссенарий — учун 1984-йилда СССР Давлат мукофоти берилди. 1985-йилдан Агишев ВГИКда ссенарийнавислик устахонасини бошқарди, 1999-йилдан профессор. Унинг шогирдлари орасида Пётр Лутсик, Алексей Саморядов, Александр Гоноровский, Иля Рубинштейн ва Владимир Моисеенко бор. 1986–1994-йилларда СССР ва Россия Кинематографчилар уюшмаси котиби бўлган.
1997-йилдан ҳужжатли кинода ҳам ишлай бошлади: режиссёр Андрей Осипов билан «Кумуш аср афсоналари» туркуми учун Максимилиан Волошин, Андрей Белйй, Марина Светаева ҳақидаги ссенарийларни ёзди; туркумдаги филмлар «Ника» мукофотини уч марта олди. «Дашт экспресси» (2005) ссенарийси учун «Олтин минбар» фестивалининг мукофотига, 2005-йилда Россия ҳукуматининг маданият соҳасидаги мукофотига сазовор бўлди. 2001-йилда Россия Федерациясида хизмат кўрсатган санъат арбоби унвони берилган.
2013-йилдан Олий ссенарист ва режиссёрлар курсларида ссенарий устахонасига раҳбарлик қилади. 2015-йилда «Касбга садоқат учун» мукофотини («Слово» ссенарий мукофоти) олди.
Таълим
- Тошкент Суворов ҳарбий мактабиМактаб · Тошкент · 1956
- Бутунроссия давлат кинематография институти (ВГИК)Олийгоҳ · 1962 · Ссенарийнавислик
Карьера
- «Ўзбекфилм» киностудиясиСсенарийнавис · Тошкент
- Бутунроссия давлат кинематография институти (ВГИК)Ссенарий устахонаси раҳбари, профессор · 1985–…
- СССР ва Россия Кинематографчилар уюшмасиКотиб · 1986–1994
- Олий ссенарист ва режиссёрлар курслариСсенарий устахонаси раҳбари · 2013–ҳозиргача
Мукофотлар
- Ўзбекистон ССР санъат арбоби1975 · Ўзбекистон ССР
Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти1971 · Ўзбекистон ССР
СССР Давлат мукофоти1984 · СССР
Ҳаёт йўли
- 1939Туғилиши
10-августда Тошкентда туғилган.
- 1956Суворов мактаби
Тошкент Суворов ҳарбий мактабини тугатган.
- 1962ВГИКни битириши
Бутунроссия давлат кинематография институтининг ссенарий факултетини тамомлаган.
- 1966–1969Элёр Ишмуҳамедов билан ҳамкорлик
«Мулойимлик» ва «Севишганлар» филмларининг ссенарийларини ёзган.
- 1970–1971«Фавқулодда комиссар»
Али Хамроев филми ссенарийси учун Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофотини олган.
- 1975Унвон
Ўзбекистон ССР санъат арбоби унвони берилган.
- 1982–1984«Даҳонинг ёшлиги»
Филм ссенарийси учун СССР Давлат мукофотига сазовор бўлган.
- 1985ВГИКда устахона
ВГИКда ссенарийнавислик устахонасини бошқара бошлаган; 1999-йилдан профессор.
- 1986–1994Кинематографчилар уюшмаси котиби
СССР ва Россия Кинематографчилар уюшмаси котиби бўлган.
- 1997Ҳужжатли кино
Андрей Осипов билан «Кумуш аср афсоналари» туркуми устида ишлай бошлаган.
- 2001Россиядаги унвон
Россия Федерациясида хизмат кўрсатган санъат арбоби унвони берилган.
- 2013Олий курслар
Олий ссенарист ва режиссёрлар курсларида ссенарий устахонаси раҳбари бўлган.
Фильмография
| Номи | Йил |
|---|---|
| Мулойимлик | 1966 |
| Лайлак келди, ёз бўлди | 1966 |
| Севишганлар | 1969 |
| Фавқулодда комиссар | 1970 |
| Чрезвйчайний комиссар | 1970 |
| Встречи и расставания | 1973 |
| Яхши одамим | 1973 |
| Севги ва нафрат | 1978 |
| Какиэ наши годй! | 1980 |
| Даҳонинг ёшлиги | 1982 |
| Шок | 1989 |
| С любовю и болю | 1989 |
| Макс Волошин. Овозлар | 1997 |
| Фариштани овлаш ёки шоир ва фолбиннинг тўртта севгиси | 2002 |
| Севишганлар 2 | 2004 |
| Дашт экспресси | 2005 |
