Асосий қисмга ўтиш

Сергей Канаш

Совет ғўза селексионери, Туркистон селекция станцияси директори; 8517, 8582, 8427 ва С-460 навлари муаллифи, ВАСХНИЛ ва ЎзССР Фанлар академияси академиги, Сталин мукофоти лауреати.

Фаолият:
Олим, Биолог
Туғилган:
6 октабр 1896(79 ёш) ♎ — 29 ноябр 1975
Туғилган жой:
Тошкент
  • Ленин ордени
  • Ленин ордени
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • Меҳнат Қизил Байроқ ордени
  • Қизил Юлдуз ордени
  • Сталин мукофоти

Биография

Сергей Степанович Канаш 1896-йил 6-октабрда Тошкентда туғилган. 1923-йилда Ўрта Осиё давлат университетининг қишлоқ хўжалиги факултетини тугатган ва шу йили Туркистон селекция станциясига амалиётчи бўлиб ишга кирган.

Бутун илмий ҳаётини ғўза билан боғлаган. Селекция сектори мудири бўлган, 1932–1941-йилларда станциянинг илмий ишлар бўйича директор ўринбосари, 1942–1958-йилларда директори бўлган. Унинг раҳбарлигида толаси узунроқ ва чиқими юқори 8517, 8582, 8427 навлари ҳамда ҳосилдор ва вилт касаллигига чидамли С-460 нави яратилган. Маълумотномаларга кўра, 8517 нави тарқалган даврда 700 минг гектардан ортиқ, С-460 нави ярим миллион гектардан ортиқ майдонни эгаллаган.

Канаш ғўзанинг Госсйпиум туркуми ичида узоқ турлараро дурагайлашни дунёда биринчилардан бўлиб назарий асослаган ва амалда қўллаган. У вилт ва гоммозга чидамли саноат навларини олиш учун ёввойи шакллардан фойдаланиш йўлини ҳам биринчилардан бўлиб кўрсатган. Механизациялашган ишлов бериш ва теримга мос навлар яратишга алоҳида эътибор берган. Илмий ишлари сони юзга яқин.

Меҳнати юқори баҳоланган: 1937-йилда Ленин ордени, 1941-йилда ғўзанинг серҳосил навларини яратгани учун II даражали Сталин мукофоти, 1944-йилда Ўзбекистон ССР, 1946-йилда Тожикистон ССР фан ва техника хизмат кўрсатган арбоби унвони берилган. 1948-йилда Бутуниттифоқ қишлоқ хўжалиги фанлари академияси (ВАСХНИЛ) академиги, 1952-йилда Ўзбекистон ССР Фанлар академиясининг ҳақиқий аъзоси бўлган; 1956–1960-йилларда академиянинг биология фанлари бўлимига раҳбарлик қилган. СССР Олий Советининг 2–4-чақириқ депутати бўлган.

1960–1965-йилларда ғўза селекцияси ва уруғчилиги илмий-тадқиқот институти директори, 1965–1968-йилларда шу институтнинг генетика бўлими мудири бўлган. 1975-йил 29-ноябрда Тошкентда вафот этган ва Боткин қабристонига дафн этилган.

Таълим

Карьера

Мукофотлар

Ҳаёт йўли

  1. 1896
    Туғилган

    6-октабрда Тошкентда туғилган.

  2. 1923
    Университетни тугатган

    Ўрта Осиё давлат университетининг қишлоқ хўжалиги факултетини битириб, Туркистон селекция станциясида амалиётчи бўлиб иш бошлаган.

  3. 1932–1941
    Илмий ишлар бўйича директор ўринбосари

    Станциянинг селекция секторига раҳбарлик қилган ва илмий бўлим бўйича директор ўринбосари бўлган.

  4. 1937
    Ленин ордени

    Ғўзанинг янги серҳосил узун толали навларини яратишдаги муваффақиятлари учун мукофотланган.

  5. 1941
    Сталин мукофоти

    Ғўзанинг юқори маҳсулдор навларини яратгани учун II даражали Сталин мукофоти лауреати бўлган.

  6. 1942–1958
    Станция директори

    Туркистон селекция станциясига раҳбарлик қилган; шу йилларда 8517, 8582, 8427 ва С-460 навлари ишлаб чиқаришга жорий этилган.

  7. 1944–1946
    Фан ва техника хизмат кўрсатган арбоби

    1944-йилда Ўзбекистон ССР, 1946-йилда Тожикистон ССР фан ва техника хизмат кўрсатган арбоби унвони берилган.

  8. 1946–1958
    СССР Олий Совети депутати

    СССР Олий Советининг 2–4-чақириқ депутати бўлган.

  9. 1948
    ВАСХНИЛ академиги

    Бутуниттифоқ қишлоқ хўжалиги фанлари академиясининг академиги этиб сайланган.

  10. 1952–1960
    ЎзССР Фанлар академияси

    1952-йилда академиянинг ҳақиқий аъзоси бўлган; 1956–1960-йилларда биология фанлари бўлимига раҳбарлик қилган.

  11. 1960–1968
    Илмий-тадқиқот институти

    1960–1965-йилларда ғўза селекцияси ва уруғчилиги илмий-тадқиқот институти директори, 1965–1968-йилларда генетика бўлими мудири бўлган.

  12. 1975
    Вафоти

    29-ноябрда Тошкентда вафот этган.

Асарлар

  • «Ғўзанинг ҳар хил хромосомали турлари ичида турлараро дурагайлаш» (1932)
    Илмий асар

    Москва–Тошкентда нашр этилган иш; ғўза турларини ўзаро чатиштириш масалаларига бағишланган.

  • «Селекция ишининг методикаси ва техникаси» (1933)
    Илмий мақола

    «Ғўзанинг генетикаси, селекцияси ва уруғчилиги» тўпламида чоп этилган (Москва–Ленинград).

  • «СоюзНИХИ Марказий селекция станциясининг 25 йиллик иши якунлари» (1948)
    Илмий мақола

    Канаш таҳрири остида Тошкентда чиққан «Ғўза селекцияси» илмий тўпламидаги мақола.

  • «8517» нави
    Ғўза нави

    Узун толали, тола чиқими юқори нав; кенг майдонларда экилган.

  • «8582» ва «8427» навлари
    Ғўза навлари

    Толасининг узунлиги ва чиқими билан ажралиб турувчи навлар.

  • «С-460» нави
    Ғўза нави

    Ҳосилдорлиги юқори ва вилт касаллигига чидамли нав.