Шавкат Раҳмон

Шавкат Раҳмон (асл исми — Шавкат Раҳмонов) 1950-йил 12-сентябрда Ўш вилояти Қорасув туманидаги Помир маҳалласида хизматчи оиласида дунёга келган. 1966-йилда ўрта мактабни тамомлаб, қурилишларда, вилоят босмахонаси ва газетасида ишлаган. Дастлабки шеърлари ҳам Ўш вилояти газеталарида эълон қилинган.

Сўнг Москвадаги М. Горкий номидаги Адабиёт институтида таҳсил олган. Ўқишни битиргач Тошкентга кўчиб келиб, Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриётида муҳаррир, кейин бўлим бошлиғи бўлиб ишлаган (1975–1982, 1985–1990). 1982–1984-йилларда Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасида масъул ходим бўлган.

Биринчи тўплами «Рангин лаҳзалар» 1970-йилларнинг охирида босилган. Ундан кейин «Юрак қирралари» (1981), «Очиқ кунлар» (1984), «Гуллаётган тош» (1985), «Уйғоқ тоғлар» (1986) ва «Ҳулво» (1988) китоблари чиққан. Унинг шеърияти 1980-йиллар ўзбек адабиётида сезиларли бўлган лирик-фалсафий, исёнкор руҳдаги йўналишга мансуб деб баҳоланади. Шоир кутилмаган ўхшатиш ва образлар излаган, бармоқ вазнида ритмни эркин қурган, тарихга мурожаат қилиш орқали ўз замонига танқидий назар ташлаган.

Таржимон сифатида ўзбек ўқувчисини XX аср испан шеърияти билан таништирган: Федерико Гарсиа Лорка шеърларини испан ва рус тилларидан ўгириб, 1979 ва 1989-йилларда икки марта нашр эттирган, Хуан Рамон Хименес ва Рафаэл Алберти шеърларини ҳам таржима қилган.

1996-йилда унга «Ўзбекистонда хизмат кўрсатган маданият ходими» унвони берилган. Узоқ давом этган оғир касалликдан сўнг Шавкат Раҳмон 1996-йил 2-октябрда Тошкентда 46 ёшида вафот этган. Ўзи тузиб қўйган, хасталик йилларида ёзилган шеърлари ҳам кирган «Сайланма»си 1997-йилда, вафотидан кейин нашр этилган. 2021-йилда Ўзбекистон Президентининг фармони билан вафотидан кейин «Фидокорона хизматлари учун» ордени билан тақдирланган.