Асосий қисмга ўтиш

Хато ҳақида хабар бериш

Рўйхатдан ўтиш шарт эмас. Таҳририят текшириб, саҳифани тузатади.

Сулаймон Юдаков

Композитор · Фарғона

Қўқонда туғилган бастакор, Ўзбекистон ССР халқ артисти; «Майсаранинг иши» комик операси ва «Насриддин ёшлиги» балетининг муаллифи.

Фаолият:
Композитор
Ҳақиқий исми:
Сулаймон Александрович Юдаков
Ҳаёт йиллари:
1916 — 1990
Туғилган жой:
Қўқон, Фарғона
  • Ўзбекистон ССР халқ артисти
  • Ҳамза номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти
  • «Ҳурмат белгиси» ордени
  • Сталин мукофоти

Биография

Сулаймон Юдаков XX аср ўзбек мусиқасининг йирик бастакорларидан бири бўлиб, бир қатор жанрларда биринчилардан эди. У Бухоро яҳудийлари оиласида 1916-йилда Қўқонда туғилган.

12 ёшида етим бўлиб қолгач, Қўқон болалар уйида тарбияланди. Шу ерда нота саводи ва балалайка, мандолина, гитара ҳамда пуфлама чолғуларни ўрганди; биринчи устози Михаил Найгоф эди. 1932-йилда Москва консерваториясининг мусиқа ходимлари факултетига ўқишга кирди, флейта синфида таҳсил олди, 1939-йилда эса Рейнголд Глиэр шогирдига айланди. Уруш бошланиши билан 1941-йилда ўқиши тўхтаб, Тошкентга қайтди.

1943–1944-йилларда Тожикистон филармониясида бадиий раҳбар бўлиб ишлади ва 1944-йилда Тожикистон ССР мадҳиясининг куйини яратди; бу куй ҳозирги Тожикистон мадҳиясига асос бўлган. 1945-йилда «Фарзанд» мусиқали драмасини ёзди, сўнг симфоник, камер ва вокал асарлар, шунингдек кино мусиқалари яратди. «Мирзачўл» вокал-симфоник сюитаси учун 1951-йилда Сталин мукофотига сазовор бўлди.

1958-йилда ёзилган «Майсаранинг иши» биринчи ўзбек комик операси ҳисобланади: 1959-йилда Навоий театрида саҳналаштирилган, тўққиз тилга таржима қилинган, Москва (1960) ва Лодз (1975) каби шаҳарларда қўйилган. 1967-йилда «Насриддин ёшлиги» — биринчи ўзбек комик балетини яратди.

Юдаков 1976-йилда Ўзбекистон ССР халқ артисти унвонини, 1977-йилда Ҳамза номидаги давлат мукофотини олди. У 1990-йил 5-ноябрда Тошкентда вафот этган ва шаҳарнинг Бухоро яҳудийлари қабристонига дафн этилган. 2008-йил декабрида Тошкентда бастакорлар уйида унинг уй-музейи очилган.

Таълим

Мукофотлар

Ҳаёт йўли

  1. 1932
    Москва консерваторияси

    Мусиқа ходимлари факултетида флейта синфида ўқишни бошлаган.

  2. 1939
    Глиэр шогирди

    Рейнголд Глиэр синфида композиция ўрганган.

  3. 1943–1944
    Тожикистон филармонияси

    Бадиий раҳбар.

  4. 1944
    Тожикистон мадҳияси

    Тожикистон ССР мадҳиясининг куйини яратган.

  5. 1951
    Сталин мукофоти

    «Мирзачўл» сюитаси учун.

  6. 1959
    «Майсаранинг иши»

    Комик опера Навоий театрида саҳналаштирилган.

  7. 1976
    Халқ артисти

    Ўзбекистон ССР халқ артисти унвони берилган.

  8. 1977
    Ҳамза мукофоти

    Ҳамза номидаги давлат мукофоти лауреати.

Асарлар

  • «Фарзанд» (1945)
    Мусиқали драма
  • «Мирзачўл» (1950)
    Вокал-симфоник сюита
  • «Майсаранинг иши» (1958)
    Комик опера
  • «Насриддин ёшлиги» (1967)
    Комик балет
  • «Шарқ шеъри»
    Скрипка ва фортепиано учун
  • «Жонли аланга»
    Балет
  • «Менинг Ватаним»
    Кантата
Хато топдингизми?

Хато ҳақида хабар бериш

Рўйхатдан ўтиш шарт эмас. Таҳририят текшириб, саҳифани тузатади.

Тузатиш таклиф қилиш
Сулаймон Юдаков (1916–1990) — Композитор | Shaxs.uz