Асосий қисмга ўтиш
SHAXS
Валентин Уломов
Тузатиш таклиф қилиш

Валентин Уломов

Тошкентда туғилган сейсмолог, Ўзбекистон ССР Фанлар академияси Сейсмология институти асосчиларидан бири, сейсмик раёнлаштириш ва зилзилаларни башорат қилиш бўйича тадқиқотлар муаллифи.

Фаолият:
Олим, Ер фанлари олими
Ҳақиқий исми:
Валентин Иванович Уломов
Туғилган:
7 январ 1933(84 ёш) ♑ — 6 июн 2017
Туғилган жой:
Тошкент
Турмуш ўртоғи:
Нина Владимировна Уломова
  • Беруний номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти

Биография

Валентин Иванович Уломов 1933-йил 7-январда Тошкентда туғилган. 1955-йилда Ўрта Осиё политехника институтининг кончилик факултетини фойдали қазилмаларни қидиришнинг геофизик усуллари мутахассислиги бўйича тамомлаган ва сейсмология соҳасида иш бошлаган: аввал кичик илмий ходим, 1959-йилдан эса «Тошкент» сейсмик станциясининг мудири бўлган.

1960-йилдан Ўзбекистон ССР Фанлар академияси Геология ва геофизика институти директорининг ўринбосари бўлиб ишлаган. 1964-йилда Москвадаги Ер физикаси институтида Ўрта Осиёнинг жануби-шарқида ер қобиғининг чуқур тузилиши ҳақида номзодлик диссертациясини, 1974-йилда эса минтақа ер қобиғининг тузилиши ва динамикаси ҳамда зилзилаларни башорат қилиш масаласига бағишланган докторлик диссертациясини ҳимоя қилган. Ўша йилларда Тошкентда Ўрта Осиё ва Қозоғистон сейсмик кузатувлар марказини ташкил этиш ташаббуси билан чиққан ва унга тахминан ўн беш йил раҳбарлик қилган.

1966-йилда, Тошкентда кучли зилзила бўлган йили, Уломов Ўзбекистон ССР Фанлар академияси Сейсмология институтини ташкил этишда иштирок этган ва 1985-йилгача унинг директори ўринбосари бўлган. У бошқарган станция Тошкент сейсмология обсерваториясига айлантирилган, обсерваторияга 1990-йилгача раҳбарлик қилган. 1981-йилда сейсмик хавфни раёнлаштириш ва башорат қилиш бўйича ишлари учун Беруний номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофоти билан тақдирланган, 1984-йилда Ўзбекистон Фанлар академиясининг мухбир аъзоси этиб сайланган.

Илмий қизиқишлари доираси — фундаментал ва амалий сейсмология, литосферанинг тузилиши ва динамикаси, зилзила ўчоғи физикаси ва зилзилаларни башорат қилиш, сейсмик раёнлаштириш. Зилзилалар олдидан радон ажралиб чиқиши башоратчи ҳодисаси унинг илмий кашфиёти сифатида расмийлаштирилган. У 250 дан ортиқ илмий иш муаллифи, жумладан Ўрта Осиё ер қобиғининг чуқур тузилиши ва динамикасига оид монографиялар.

1990-йил декабридан Уломов Москвадаги Ер физикаси институтида ишлаган: континентал сейсмиклик лабораториясини бошқарган, 2004-йилдан бош илмий ходим бўлган. 1995-йилда Нью-Йорк Фанлар академиясининг ҳақиқий аъзоси этиб сайланган. 2002-йилда Россия ҳудудини умумий сейсмик раёнлаштириш методологияси ва ОСР-97 хариталари тўплами учун Россия Федерациясининг фан ва техника соҳасидаги Давлат мукофотига сазовор бўлган. 2017-йил 6-июнда Москвада вафот этган.

Таълим

Карьера

Мукофотлар

Асарлар

  • «Ўрта Осиёнинг жануби-шарқида ер қобиғининг чуқур тузилиши (сейсмологик маълумотлар бўйича)» (1966)
    Монография

    Минтақа ер қобиғининг тузилиши сейсмологик маълумотлар асосида ўрганилган иш; номзодлик диссертацияси мавзусига яқин.

  • «Ўрта Осиё ер қобиғи динамикаси ва зилзилаларни башорат қилиш» (1974)
    Монография

    Минтақа ер қобиғи динамикасини зилзилаларни башорат қилиш масаласи билан боғлиқ ҳолда тадқиқ этган иш; докторлик диссертацияси мавзуси билан ҳамном.

  • «Россия Федерацияси ҳудудини умумий сейсмик раёнлаштириш: методология ва ОСР-97 хариталари тўплами» (1997)
    Хариталар ва методология

    Россиянинг сейсмик хавф хариталари тўплами ва уларни тузиш усули; 2002-йилда Россия Федерацияси Давлат мукофоти билан тақдирланган.

Ҳаёт йўли

  1. 1933
    Туғилиши

    Тошкентда туғилган.

  2. 1955
    Институтни тамомлаши

    Ўрта Осиё политехника институтининг кончилик факултетини фойдали қазилмаларни қидиришнинг геофизик усуллари бўйича битирган.

  3. 1959
    «Тошкент» сейсмик станцияси

    Кичик илмий ходимликдан станция мудиригача кўтарилган; кейинчалик станция Тошкент сейсмология обсерваториясига айланган.

  4. 1960
    Геология ва геофизика институти

    Ўзбекистон ССР Фанлар академияси институтига директор ўринбосари этиб тайинланган.

  5. 1964
    Номзодлик диссертацияси ва янги марказ

    Москвадаги Ер физикаси институтида диссертацияни ҳимоя қилган ва Тошкентда Ўрта Осиё ҳамда Қозоғистон сейсмик кузатувлар марказини ташкил этиш ташаббуси билан чиққан.

  6. 1966–1985
    Сейсмология институти

    Ўзбекистон ССР Фанлар академияси Сейсмология институтини ташкил этишда қатнашган ва унинг директори ўринбосари бўлган.

  7. 1974
    Докторлик диссертацияси

    Ўрта Осиё ер қобиғи динамикаси ва зилзилаларни башорат қилишга бағишланган докторлик диссертациясини ҳимоя қилган.

  8. 1981
    Беруний номидаги мукофот

    Сейсмик хавфни раёнлаштириш ва башорат қилиш бўйича ишлари учун Беруний номидаги Ўзбекистон ССР Давлат мукофотини олган.

  9. 1984
    Мухбир аъзо

    Ўзбекистон Фанлар академиясининг мухбир аъзоси этиб сайланган.

  10. 1990
    Москвага кўчиши

    Декабрдан Ер физикаси институтида континентал сейсмиклик лабораторияси мудири бўлган.

  11. 1995
    Нью-Йорк Фанлар академияси

    Унинг ҳақиқий аъзоси этиб сайланган.

  12. 2002–2004
    Россия Давлат мукофоти

    ОСР-97 хариталари учун мукофотга сазовор бўлган; 2004-йилдан Ер физикаси институтининг бош илмий ходими.

Валентин Уломов (1933–2017) — Олим | Shaxs.uz