Асосий қисмга ўтиш
Валимуҳаммадхон

Хато ҳақида хабар бериш

Рўйхатдан ўтиш шарт эмас. Таҳририят текшириб, саҳифани тузатади.

Валимуҳаммадхон

Тарихий шахс

Аштархонийлар сулоласидан Бухоро хони (1605–1611), Боқи Муҳаммадхоннинг укаси; Эрон шоҳи ёрдамига таяниб тахтни қайтармоқчи бўлган, жангда енгилиб қатл этилган.

Фаолият:
Тарихий шахс, Сиёсатчи, Ҳукмдор
Вафот этган сана:
1611
Отаси:
Жонибек султон

Биография

Валимуҳаммадхон — Аштархонийлар (Жонийлар) сулоласидан Бухоро хонлиги ҳукмдори, 1605–1611-йилларда тахтда ўтирган. У Жонибек султоннинг ўғли, сулоланинг биринчи хони Боқи Муҳаммадхоннинг укаси. Туғилган йили манбаларда кўрсатилмаган.

Ака-укаси Боқи Муҳаммад хон бўлгач, Валимуҳаммад 1599–1605-йилларда Балх ноиби бўлди: Балх тахтига даъвогар аштархоний шаҳзодалар мағлуб этилгандан кейин вилоятни укасига топширган эди. Боқи Муҳаммад 1605-йилда вафот этгач, сарой амалдорлари Валимуҳаммадни Бухоро тахтига ўтқазди.

Унинг ҳокимияти мустаҳкам бўлмади. Балх ҳокими Нодир Муҳаммад бошчилигидаги маҳаллий амалдорлар Динмуҳаммадхоннинг ўғли Имомқулини хонликка кўтариш учун фитна уюштирди. Имомқули савдогарлар ва ер эгаларининг қўлловини олди, суиқасд режаси пухта тайёрланган эди. 1611-йил баҳорида курашда енгилган Валимуҳаммад икки ўғли билан Эрон шоҳи Аббос I ҳузурига қочди.

Муҳаммад Юсуф мунши «Тарихи Муқимхоний» асарида ёзишича, шоҳ унга Имомқулихонга қарши қизилбошлардан иборат катта қўшин берган. Самарқанд яқинидаги Боғи Шамол мавзесида 1611-йил августида бўлган жангда Имомқулихон ғалаба қозонди; Валимуҳаммад асир олиниб, қатл этилди. Баъзи маълумотларда унинг ўлими 1612-йил деб кўрсатилади. Хон тахтини Имомқулихон эгаллади.

Ҳаёт йўли

  1. 1599–1605
    Балх ноиби

    Акаси Боқи Муҳаммад ҳукмронлиги даврида Балхни бошқарган.

  2. 1605
    Бухоро хони

    Акаси вафотидан сўнг тахтга ўтқазилган.

  3. 1611
    Тахтдан ағдарилган

    Имомқулини қўллаган амалдорлар фитнаси туфайли Эронга қочган.

  4. 1611
    Боғи Шамол жанги

    Эрон қўшини билан Имомқулихонга қарши чиқиб енгилган, асирга олиниб қатл этилган.

Хато топдингизми?

Хато ҳақида хабар бериш

Рўйхатдан ўтиш шарт эмас. Таҳририят текшириб, саҳифани тузатади.

Тузатиш таклиф қилиш
Валимуҳаммадхон — Тарихий шахс | Shaxs.uz