Asosiy qismga o'tish
SHAXS
Abror Hidoyatov
Tuzatish taklif qilish

Abror Hidoyatov

O'zbek sahnasining fojiaviy aktyori, SSSR xalq artisti (1945); Hamlet va Otello rollarini ijro etgan, Toshkentdagi davlat drama teatri uning nomini olib yuribdi.

Faoliyat:
Aktyor, Teatr aktyori
Tug'ilgan:
1900 — 3 oktabr 1958
Tug'ilgan joy:
Toshkent
Turmush o'rtog'i:
Sora Eshonto'rayeva
Farzandlar:
Goga Hidoyatov, Timur Hidoyatov
  • «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni
  • O'zbekiston SSR xalq artisti
  • SSSR xalq artisti
  • Lenin ordeni
  • Mehnat Qizil Bayroq ordeni
  • Mehnat Qizil Bayroq ordeni
  • Stalin mukofoti

Biografiya

Abror (rus manbalarida Abrar) Hidoyatov 1900-yilda Toshkentning Degrez mahallasida tug'ilgan. Aniq tug'ilgan kun manbalarda turlicha ko'rsatiladi: eski uslubda 14-avgust (yangi uslubda 27-avgust) yoki 31-dekabr. O'n yoshida dutor chalishni o'rgangan va tez orada xonanda sifatida tanilgan. Sahnaga 1918-yilda Mannon Uyg'ur boshchiligidagi «Turon» truppasida chiqqan; truppa 1919-yilda K. Marks nomidagi truppaga, 1920-yilda namunali o'lka drama truppasiga aylangan.

1924–1927-yillarda Moskvadagi O'zbek davlat drama studiyasida R. Simonov, L. Sverdlin va I. Tolchanovdan saboq olgan. 1927-yildan umrining oxirigacha Markaziy davlat namunali o'zbek truppasi aktyori bo'lgan; bu truppa 1929-yilda Toshkentda Hamza nomidagi davlat o'zbek drama teatriga aylangan, 2001-yilda esa O'zbek milliy akademik drama teatri deb atalgan.

Hidoyatov 70 dan ortiq rol ijro etgan. Sahnada qahramonona-romantik uslubi, fojiaviy temperamenti, ruhiy teranligi va ohangdorligi bilan mashhur edi, monolog ijrosida alohida mahoratga ega edi. Repertuarining tayanchi Shekspir qahramonlari bo'lgan: 1935-yilda Hamlet, 1941-yilda Otello rolini o'ynagan. Shuningdek Molyerning «Xasis»idagi Garpagon, Gotstsining «Malikai Turandot»idagi Kalaf, Lope de Veganing «Qo'zibuloq qishlog'i»dagi Frondoso, Hamzaning «Boy ila xizmatchi»sidagi G'ofur, Hamid Olimjonning «Muqanna»sidagi Muqanna, Uyg'un va Izzat Sultonning «Alisher Navoiy» spektaklidagi Navoiy rollarini yaratgan. Shayxzodaning «Jaloliddin»ida Temur Malikni ijro etgan, qo'shiqlarni konsertlarda ham kuylagan.

1937-yilda unga O'zbekiston SSR xalq artisti, 1945-yilda SSSR xalq artisti unvoni berilgan. 1949-yilda «Alisher Navoiy» spektaklidagi bosh rol uchun Stalin mukofotining II darajasi bilan taqdirlangan, shuningdek Lenin ordeni va ikki marta Mehnat Qizil Bayroq ordeni sohibi bo'lgan. Kinoda faqat bitta rol o'ynagan: 1945-yilda «Tohir va Zuhra» filmidagi Sardor.

Abror Hidoyatov 1958-yil 3-oktabrda Toshkentda vafot etgan va Chig'atoy qabristoniga dafn etilgan. Uning hayoti va ijodi haqida 1967-yilda Bobo Xo'jayev hujjatli film suratga olgan, 1986-yilda Toshkentdagi bir ko'cha uning nomi bilan atalgan, 1991-yilda Toshkentdagi O'zbek davlat drama teatriga uning nomi berilgan. 2000-yilda unga vafotidan keyin «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni berilgan. Rafiqasi Sora Eshonto'rayeva ham SSSR xalq artisti bo'lgan; Hidoyatovning Otello rolida Dezdemonani u ijro etgan.

Ta'lim

Karyera

Mukofotlar

Hayot yo'li

  1. 1900
    Tug'ilishi

    Toshkentning Degrez mahallasida tug'ilgan (aniq sana manbalarda turlicha).

  2. 1918
    Sahnadagi dastlabki qadamlar

    Mannon Uyg'ur boshchiligidagi «Turon» truppasida sahnaga chiqqan; truppa keyinchalik K. Marks nomidagi, so'ng namunali o'lka drama truppasiga aylangan.

  3. 1922
    Partiya safiga kirishi

    VKP(b) a'zosi bo'lgan.

  4. 1924–1927
    Moskvada o'qish

    Moskvadagi O'zbek davlat drama studiyasida R. Simonov, L. Sverdlin va I. Tolchanov qo'lida o'qigan.

  5. 1927
    Markaziy davlat namunali o'zbek truppasi

    Samarqanddagi truppaga aktyor sifatida qabul qilingan va umrining oxirigacha shu jamoada ishlagan.

  6. 1929
    Hamza nomidagi teatr

    Truppa Toshkentda Hamza nomidagi davlat o'zbek drama teatriga aylangan.

  7. 1935
    Hamlet

    Shekspirning «Hamlet» spektaklida Hamlet rolini ijro etgan.

  8. 1937
    O'zbekiston SSR xalq artisti

    Unga O'zbekiston SSR xalq artisti unvoni va Mehnat Qizil Bayroq ordeni berilgan.

  9. 1941
    Otello

    Shekspirning «Otello» spektaklida Otello rolini ijro etgan; Dezdemonani rafiqasi Sora Eshonto'rayeva o'ynagan.

  10. 1943
    Muqanna

    Hamid Olimjonning «Muqanna» pyesasida Muqanna rolini ijro etgan.

  11. 1945
    SSSR xalq artisti

    SSSR xalq artisti unvoni va Lenin ordeni berilgan (24-mart); shu yili Navoiy rolini ijro etgan va «Tohir va Zuhra» filmida Sardorni o'ynagan.

  12. 1949
    Stalin mukofoti

    «Alisher Navoiy» spektaklidagi bosh rol uchun Stalin mukofotining II darajasi bilan taqdirlangan.

  13. 1950
    Ikkinchi Mehnat Qizil Bayroq ordeni

    16-yanvarda yana Mehnat Qizil Bayroq ordeni bilan mukofotlangan.

  14. 1958
    Vafoti

    3-oktabrda Toshkentda vafot etgan, Chig'atoy qabristoniga dafn etilgan.

  15. 1967
    Hujjatli film

    Bobo Xo'jayev uning hayoti va ijodi haqida hujjatli film suratga olgan.

  16. 1986
    Ko'cha nomi

    Toshkentdagi bir ko'cha Abror Hidoyatov nomi bilan atalgan.

  17. 1991
    Teatrga nom berilishi

    Toshkentdagi O'zbek davlat drama teatriga Abror Hidoyatov nomi berilgan.

  18. 2000
    «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni

    25-avgustdagi Prezident farmoniga ko'ra vafotidan keyin «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni bilan taqdirlangan.

Asarlar

  • Vurm — «Makr va muhabbat» (1921)
    Teatr roli

    Shillerning pyesasi

  • Shahar hokimi — «Revizor» (1926)
    Teatr roli

    Gogolning komediyasi

  • Zer Sibane — «Zagmuk» (1928)
    Teatr roli

    Glebovning pyesasi

  • Arslon — «Ikki kommunist» (1929)
    Teatr roli

    Komil Yashinning pyesasi

  • Kukumboy — «Isyon» (1929)
    Teatr roli

    Furmanov asari asosidagi pyesa

  • Granatov — «Portfelli odam» (1930)
    Teatr roli

    Faykoning pyesasi

  • Omon — «Paxta zararkunandalari» (1930)
    Teatr roli

    U. Ismoilovning pyesasi

  • Oripov — «Tarix tilga kirdi» (1931)
    Teatr roli

    Z. Said va N. Safarovning pyesasi

  • Sarimsoq — «Yondiramiz» (1932)
    Teatr roli

    Komil Yashinning pyesasi

  • Toyg'unbek — «Niqob yirtildi» (1932)
    Teatr roli

    Fatxullinning pyesasi

  • Arslon — «Mag'lubiyat» (1934)
    Teatr roli

    Komil Yashinning pyesasi

  • Brodskiy — «Intervensiya» (1934)
    Teatr roli

    Slavinning pyesasi

  • Gay — «Mening do'stim» (1934)
    Teatr roli

    Pogodinning pyesasi

  • Hamlet — «Hamlet» (1935)
    Teatr roli

    Shekspirning fojiasi

  • Shvandya — «Lyubov Yarovaya» (1937)
    Teatr roli

    Trenyovning pyesasi

  • G'ofur — «Boy ila xizmatchi» (1939)
    Teatr roli

    Hamzaning pyesasi

  • Otello — «Otello» (1941)
    Teatr roli

    Shekspirning fojiasi

  • Muqanna — «Muqanna» (1943)
    Teatr roli

    Hamid Olimjonning pyesasi

  • Alisher Navoiy — «Alisher Navoiy» (1945)
    Teatr roli

    Uyg'un va Izzat Sultonning pyesasi; shu rol uchun 1949-yilda Stalin mukofoti berilgan

  • Garpagon — «Xasis»
    Teatr roli

    Molyerning komediyasi

  • Kalaf — «Malikai Turandot»
    Teatr roli

    Gotstsining pyesasi

  • Frondoso — «Qo'zibuloq qishlog'i»
    Teatr roli

    Lope de Veganing pyesasi

  • Ne'mat — «Halima»
    Teatr roli

    Zafariyning pyesasi

  • Axmad botir — «Yorqinoy»
    Teatr roli

    Cho'lponning pyesasi

  • Asqar — «Arshin mal olan»
    Teatr roli

    Uzeyir Hojibekovning musiqali komediyasi

  • Majnun — «Layli va Majnun»
    Teatr roli

    Uzeyir Hojibekovning operasi asosidagi spektakl

  • Nasriddin — «Yana uylanaman»
    Teatr roli

    Cho'lponning pyesasi

  • Bob — «Aks-sado»
    Teatr roli

    Bill-Belotserkovskiyning pyesasi

  • Rustam — «Rustam»
    Teatr roli

    U. Ismoilovning pyesasi

  • Shopur — «Farhod va Shirin»
    Teatr roli

    Xurshid pyesasi, Navoiy dostoni asosida

  • Temur Malik — «Jaloliddin»
    Teatr roli

    Maqsud Shayxzodaning pyesasi

Filmografiya

NomiYil
«Tohir va Zuhra»1945
Abror Hidoyatov (1900–1958) — Aktyor | Shaxs.uz