Asosiy qismga o'tish

Galina Pugachenkova

Arxeolog va san'atshunos, O'zbekiston Fanlar akademiyasi akademigi; Markaziy Osiyo qadimgi va o'rta asr san'ati va me'morchiligini o'rgangan, Xalchayon qazishmalariga rahbarlik qilgan.

Faoliyat:
Olima, Tarixchi
Tug'ilgan:
7 fevral 1915(92 yosh) ♒ — 18 fevral 2007
Turmush o'rtog'i:
Mixail Masson
Farzandlar:
Rostislav Sosnovskiy
  • «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni
  • «Do'stlik» ordeni
  • «Shuhrat» medali
  • Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofoti
  • Mehnat Qizil Bayroq ordeni
  • «Mehnat faxriysi» medali

Biografiya

Galina Anatolyevna Pugachenkova 1915-yil 7-fevralda Verniy shahrida (hozirgi Almaty) tug'ilgan. 1932-yilda Toshkentga kelib, O'rta Osiyo sanoat institutining arxitektura bo'limiga o'qishga kirgan va 1937-yilda uni imtiyozli diplom bilan tamomlagan. 1938–1941-yillarda shu yerda aspiranturada o'qigan, 1941-yilda Navoiy davri me'morchiligiga bag'ishlangan nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

Talabalik yillaridayoq arxeolog Mixail Masson boshchiligidagi ekspeditsiyalarda qatnashgan; keyinchalik Masson uning turmush o'rtog'i bo'lgan. 1942–1960-yillarda O'rta Osiyo davlat universiteti (SAGU) tarix fakultetining arxeologiya kafedrasida dotsent bo'lib ishlagan. 1959-yilda Janubiy Turkmaniston me'morchiligi haqidagi doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan, 1962-yilda professor unvonini olgan.

1946–1961-yillarda Janubiy Turkmaniston arxeologik kompleks ekspeditsiyasining (JTAKE) VII — me'moriy — otryadiga boshchilik qilgan. 1958-yilda Hamza nomidagi San'atshunoslik institutiga o'tib, u yerda san'at va me'morchilik tarixi bo'limini tashkil etgan va 1960–1984-yillarda boshqargan; 1959-yilda esa institut huzurida O'zbekiston san'atshunoslik ekspeditsiyasini tuzib, 1984-yilgacha unga rahbarlik qilgan.

Uning rahbarligidagi ekspeditsiyalar Xalchayon, Dalvarzintepa, Jiga-tepa, Orlat yodgorliklarini qazigan; u shuningdek Afg'onistondagi qazishmalarda (jumladan Zodiyondagi kushon qarorgohida) va Hirot atrofidagi islom yodgorliklarini o'rganishda qatnashgan. Pugachenkova olti tilda 700 dan ortiq ilmiy ish e'lon qilgan. Eng mashhur asarlari — L. I. Rempel bilan birgalikda yozilgan «O'zbekiston san'ati tarixi» (1965), «Xalchayon» (1966), «Kushonlar davri Baqtriyasi san'ati» (1979), «Gandxara san'ati» (1982) va «Temurning me'moriy merosi» (1996).

1968-yilda O'zbekiston Fanlar akademiyasining muxbir a'zosi, 1984-yilda haqiqiy a'zosi (akademik) etib saylangan; 1986–1989-yillarda O'zSSR Fanlar akademiyasi Ijtimoiy fanlar bo'limining akademik-kotibi bo'lgan, 1983-yildan «Sovet O'zbekistoni» jurnali tahririyati a'zosi edi. 1964-yilda unga O'zbekiston SSRda xizmat ko'rsatgan fan arbobi unvoni berilgan, 1966-yilda Hamza nomidagi O'zbekiston SSR Davlat mukofoti, 1992-yilda Beruniy nomidagi Davlat mukofoti bilan taqdirlangan; keyinroq «Do'stlik» (1995) va «Buyuk xizmatlari uchun» (2002) ordenlarini olgan.

Galina Pugachenkova Toshkentda 2007-yil 18-fevralda vafot etgan va Do'mbirobod qabristonida eri Mixail Masson yonida dafn etilgan. Uning shaxsiy ilmiy arxivi — 342 jild hujjat — raqamlashtirilib, maxsus veb-saytda e'lon qilingan.

Ta'lim

Karyera

Mukofotlar

Hayot yo'li

  1. 1932–1941
    O'rta Osiyo sanoat instituti

    Arxitektura bo'limida o'qigan (1937-yilda imtiyozli diplom), so'ng aspiranturani tugatib, nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

  2. 1942–1960
    SAGU arxeologiya kafedrasi

    O'rta Osiyo davlat universiteti tarix fakultetida dotsent bo'lib ishlagan.

  3. 1946–1961
    JTAKE me'moriy otryadi

    Janubiy Turkmaniston arxeologik kompleks ekspeditsiyasining VII otryadiga boshchilik qilgan.

  4. 1958–1984
    San'atshunoslik instituti

    Hamza nomidagi institutda katta ilmiy xodim, 1960-yildan san'at va me'morchilik tarixi bo'limi mudiri.

  5. 1959–1984
    O'zbekiston san'atshunoslik ekspeditsiyasi

    Ekspeditsiyani o'zi tashkil etgan va yigirma besh yil davomida boshqargan.

  6. 1959–1962
    Doktorlik dissertatsiyasi va professorlik

    1959-yilda doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan, 1962-yilda professor unvonini olgan.

  7. 1964
    Xizmat ko'rsatgan fan arbobi

    O'zbekiston SSRda xizmat ko'rsatgan fan arbobi faxriy unvoni berilgan.

  8. 1966
    Hamza nomidagi Davlat mukofoti

    L. I. Rempel bilan birgalikda «O'zbekiston san'ati tarixi» asari uchun.

  9. 1968
    Fanlar akademiyasining muxbir a'zosi

    O'zbekiston Fanlar akademiyasi muxbir a'zosi etib saylangan.

  10. 1984
    Akademik

    O'zbekiston Fanlar akademiyasining haqiqiy a'zosi etib saylangan.

  11. 1992
    Beruniy nomidagi Davlat mukofoti

    Fan va texnika sohasidagi Beruniy nomidagi Davlat mukofoti laureati bo'lgan.

  12. 2007
    Vafoti

    18-fevralda Toshkentda vafot etgan, Do'mbirobod qabristoniga dafn etilgan.

Kitoblar

  • «O'zbekistonning ko'zga ko'ringan me'moriy yodgorliklari»
    1958 · Monografiya

    L. I. Rempel bilan birgalikda yozilgan ilk yirik nashrlaridan biri.

  • «O'zbekiston san'ati tarixi (qadimgi davrlardan XIX asr o'rtalarigacha)»
    1965 · Monografiya

    L. I. Rempel bilan birgalikda yozilgan; 1966-yilda Hamza nomidagi Davlat mukofotiga sazovor bo'lgan.

  • «Xalchayon. Shimoliy Baqtriya badiiy madaniyati masalasiga doir»
    1966 · Monografiya

    Xalchayon qazishmalari natijalari asosida yozilgan kitob.

  • «Xalchayon haykaltaroshligi»
    1971 · Monografiya

    Xalchayondan topilgan haykaltaroshlik asarlariga bag'ishlangan.

  • «Markaziy Osiyo me'morchiligi. XV asr»
    1976 · Monografiya

    Temuriylar davri me'morchiligining asosiy yo'nalishlari va xususiyatlari.

  • «Kushonlar davri Baqtriyasi san'ati»
    1979 · Monografiya

    Kushon davri Baqtriyasining badiiy madaniyati haqida.

  • «Gandxara san'ati»
    1982 · Monografiya

    Gandxara san'atining Baqtriya va Parfiya an'analari bilan aloqalari haqida.

  • «Temurning me'moriy merosi»
    1996 · Monografiya

    Amir Temur davri me'moriy yodgorliklari haqida kitob.

Aloqador shaxslar