Asosiy qismga o'tish
SHAXS
Jo'raxon Sultonov
Tuzatish taklif qilish

Jo'raxon Sultonov

Marg'ilonlik xonanda va bastakor, o'zbek katta ashulasi va yalla ijrosining ustasi; O'zbekiston SSR xalq artisti (1939).

Faoliyat:
Xonanda, Musiqachi, Xalq qo'shiqchisi
Tug'ilgan:
29 yanvar 1903(62 yosh) ♒ — 19 oktabr 1965
Tug'ilgan joy:
Marg'ilon, Farg'ona
  • «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni
  • O'zbekiston SSR xalq artisti

Biografiya

Jo'raxon Sultonov 1903-yil 29-yanvarda Marg'ilonda tug'ilgan. Xonandalikning ilk saboqlarini otasidan olgan, so'ng yalla yo'llarini Madali hofizdan, katta ashulani Boltaboy Rajabov va Mamatbuva Sattorovdan, maqom yo'llarini esa Sodirxon hofiz va Mulla To'ychi hofizdan o'rgangan. Dastlab xalq to'ylarida va choyxonalarda kuylagan.

1920-yillarning o'rtalarida, 1926-yildan, Muhiddin Qoriyoqubov boshchiligidagi o'zbek davlat etnografik truppasiga qo'shilgan. Truppa bilan Moskva, Leningrad, Qozon, Astraxan va Bokuda gastrol safarlarida bo'lgan; shundan keyin uning nomi keng tanilgan.

Sultonov avval Marg'ilon teatrida (1928–1932), so'ng Toshkentda yakkaxon xonanda bo'lib ishlagan: O'zbek davlat musiqali teatri (1932-yildan), O'zbek davlat filarmoniyasi (1936–1939), Muqimiy nomidagi musiqali teatr (1940–1950). Sahnada Parfi hofiz («Tohir va Zuhra») va Norqo'zi («Nurxon») rollarini ham ijro etgan. 1939-yilda unga O'zbekiston SSR xalq artisti unvoni berilgan.

1950–1958-yillarda O'zbek davlat estradasida, 1958-yildan umrining oxirigacha radio huzuridagi «Maqom» ansamblida qo'shiq aytgan. Shogirdi Ma'murjon Uzoqov bilan chorak asrdan ortiq hamnafas bo'lib, o'ziga xos ijro uslubini shakllantirgan.

Xalq orasida «katta ashula piri» nomi bilan mashhur bo'lgan; yalla ustasi va askiyachi sifatida ham tanilgan. «Naylayin», «O'lmasun» (Navoiy she'ri), «Keling, ey ahboblar» (Furqat), «Bir qadah» (Chustiy) kabi katta ashulalarni cholg'u jo'rligida kuylab, yangi uslub yaratgan. Ijrolari O'zbekiston radiosi va San'atshunoslik instituti fonoarxivlarida saqlanadi, bir necha gramplastinka, audiokasseta va diskka yozilgan.

Jo'raxon Sultonov 1965-yil 19-oktabrda vafot etgan. 2000-yilda unga vafotidan keyin «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni berilgan. 1997-yildan Marg'ilonda Sultonov va Uzoqov nomidagi respublika xonandalar tanlovi o'tkaziladi.

Karyera

Mukofotlar

Hayot yo'li

  1. 1903
    Marg'ilonda tug'ilgan

    Xonandalikni otasidan, so'ng Marg'ilonning yetuk hofizlaridan o'rgangan.

  2. 1926
    Etnografik truppaga qo'shilgan

    Muhiddin Qoriyoqubov boshchiligidagi o'zbek davlat truppasi bilan Moskva, Leningrad, Qozon, Astraxan va Bokuda gastrol qilgan.

  3. 1928–1932
    Marg'ilon teatri

    Yakkaxon xonanda sifatida ishlagan.

  4. 1932–1936
    O'zbek davlat musiqali teatri

    Toshkentga ko'chib, teatrda yakkaxon xonanda bo'lgan.

  5. 1936–1939
    O'zbek davlat filarmoniyasi

    Filarmoniyada yakkaxon xonanda sifatida chiqish qilgan.

  6. 1939
    O'zbekiston SSR xalq artisti

    Unga O'zbekiston SSR xalq artisti unvoni berilgan.

  7. 1940–1950
    Muqimiy nomidagi teatr

    Musiqali teatrda xonanda va rollar ijrochisi bo'lgan: Parfi hofiz, Norqo'zi.

  8. 1950–1958
    O'zbek davlat estradasi

    Radioqo'mita huzuridagi estrada jamoasida yakkaxon xonanda bo'lgan.

  9. 1958–1965
    Radiodagi «Maqom» ansambli

    Umrining oxirigacha ansambl bilan kuylagan.

  10. 1965
    Vafoti

    19-oktabrda vafot etgan.

  11. 2000
    «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni

    Vafotidan keyin mukofotlangan.

Qo'shiqlar

#Qo'shiqTinglash
1«Ushshoq»
2«Sodirxon Ushshog'i»
3«Dugoh Husayn»
4«Besh parda Suvora»
5«Chaman yalla»
6«Shafoat»
7«Xayrul bashar»
8«Naylayin»
9«O'lmasun» (Navoiy she'ri)
10«Keling, ey ahboblar» (Furqat she'ri)
11«Bir qadah» (Chustiy she'ri)
12«Ey dilbari jononim»

Meros

Sultonov katta ashula va yalla ijrochiligining eng yirik ustalaridan biri sifatida tan olingan; uning ijrolari radio va fonoarxivlarda saqlanadi. 1997-yildan Marg'ilonda Sultonov va Uzoqov nomidagi respublika xonandalar tanlovi o'tkaziladi, 2003-yilda uning portreti O'zbekiston pochta markasida tasvirlangan.

Davr: Sovet davri o'zbek xonandaligi
  • O'zbekiston SSR xalq artisti unvoni (1939)
  • Sultonov va Uzoqov nomidagi xonandalar tanlovi birinchi marta o'tkazildi (1997)
  • «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni (vafotidan keyin) (2000)
  • Portreti tushirilgan pochta markasi chiqdi (2003)

Aloqador shaxslar

Jo'raxon Sultonov (1903–1965) — Xonanda | Shaxs.uz