Miraziz A'zam

Miraziz A'zam 1936-yil 29-martda Toshkentda tug'ilgan. Toshkent davlat universitetini (hozirgi O'zbekiston Milliy universiteti) 1958-yilda bitirgan; she'r yozishni talabalik yillaridayoq boshlagan.

Universitetdan keyin Toshkent telestudiyasida, «G'uncha» bolalar jurnalida, «Yosh gvardiya» va G'afur G'ulom nomidagi nashriyotlarda muharrir bo'lib ishlagan. Ko'p yillar O'zbekiston Yozuvchilar uyushmasida maslahatchi va uyushma sarkotibining yordamchisi lavozimlarida xizmat qilgan.

Birinchi she'ri «G'alati tush» 1960-yilda bosilgan; 1972-yilda u bolalar uchun alohida kitob qilib chiqarilgan. Dastlabki to'plami «Metallurg» 1964-yilda nashr etilgan. Bolalar uchun «Aqlli bolalar» (1969), «Senga nima bo'ldi» (1970), «Yer aylanadi» (1973), «Bir cho'ntak yong'oq» (1990) kabi kitoblar yozgan: ularda bola ko'zi bilan dunyoni, yaxshilik va yomonlikni tanish, halol mehnatni qadrlash g'oyasi bor. Kattalar uchun «Sevaman» (1977), «Tuyg'ular» (1980), «Sabot» (1983) to'plamlari chop etilgan, eng yaxshi she'rlari 1988-yilda «Haqiqatning ko'zlari» saylanmasiga jamlangan. 2005-yilda olti qismli «Imon» kinoqissasini yozgan.

U publitsist sifatida ham ish olib borgan, adabiy merosni asrashga bag'ishlangan maqolalar yozgan. 2019-yilda G'afur G'ulom, Oybek, Mirtemir, Shayxzoda, Odil Yoqubov kabi o'ttizga yaqin adabiyot va san'at arbobi haqidagi suhbat, xotira va esselarni o'z ichiga olgan kitobi chiqqan.

Tarjimon sifatida turk, rus va nemis adabiyotidan o'girgan. Nozim Hikmat she'rlarini, Mayakovskiyning «Oq va qora» kitobini (uning tuzuvchisi ham o'zi) tarjima qilgan, Orhan Pamukning «Istanbul» asaridan parchani 2007-yilda «Ma'rifat» gazetasida e'lon qilgan. Murod O'rozning «Turk asotirlari» kitobini o'zbekchaga o'girgani uchun 1993-yilda xalqaro Mahmud Qoshg'ariy mukofotini olgan; shu yilning dekabrida Turkiya Yozuvchilar uyushmasi uni o'zining O'zbekistondagi ramzi deb e'lon qilgan. 2007-yilda Makedoniyaning Skopye shahrida o'tgan turkiy she'riyat festivalida Mavlono Jaloliddin Rumiy nomidagi mukofot bilan taqdirlangan.

2023-yil 26-avgustdagi Prezident farmoni bilan «Do'stlik» ordeni berilgan. 2026-yil bahorida 90 yoshga to'lganida Yozuvchilar uyushmasi rahbarlari uning uyiga borib tabrik etgan.