Биография
Миразиз Аъзам 1936-йил 29-мартда Тошкентда туғилган. Тошкент давлат университетини (ҳозирги Ўзбекистон Миллий университети) 1958-йилда битирган; шеър ёзишни талабалик йилларидаёқ бошлаган.
Университетдан кейин Тошкент телестудиясида, «Ғунча» болалар журналида, «Ёш гвардия» ва Ғафур Ғулом номидаги нашриётларда муҳаррир бўлиб ишлаган. Кўп йиллар Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасида маслаҳатчи ва уюшма саркотибининг ёрдамчиси лавозимларида хизмат қилган.
Биринчи шеъри «Ғалати туш» 1960-йилда босилган; 1972-йилда у болалар учун алоҳида китоб қилиб чиқарилган. Дастлабки тўплами «Металлург» 1964-йилда нашр этилган. Болалар учун «Ақлли болалар» (1969), «Сенга нима бўлди» (1970), «Ер айланади» (1973), «Бир чўнтак ёнғоқ» (1990) каби китоблар ёзган: уларда бола кўзи билан дунёни, яхшилик ва ёмонликни таниш, ҳалол меҳнатни қадрлаш ғояси бор. Катталар учун «Севаман» (1977), «Туйғулар» (1980), «Сабот» (1983) тўпламлари чоп этилган, энг яхши шеърлари 1988-йилда «Ҳақиқатнинг кўзлари» сайланмасига жамланган. 2005-йилда олти қисмли «Имон» киноқиссасини ёзган.
У публитсист сифатида ҳам иш олиб борган, адабий меросни асрашга бағишланган мақолалар ёзган. 2019-йилда Ғафур Ғулом, Ойбек, Миртемир, Шайхзода, Одил Ёқубов каби ўттизга яқин адабиёт ва санъат арбоби ҳақидаги суҳбат, хотира ва эсселарни ўз ичига олган китоби чиққан.
Таржимон сифатида турк, рус ва немис адабиётидан ўгирган. Нозим Ҳикмат шеърларини, Маяковскийнинг «Оқ ва қора» китобини (унинг тузувчиси ҳам ўзи) таржима қилган, Орҳан Памукнинг «Истанбул» асаридан парчани 2007-йилда «Маърифат» газетасида эълон қилган. Мурод Ўрознинг «Турк асотирлари» китобини ўзбекчага ўгиргани учун 1993-йилда халқаро Маҳмуд Қошғарий мукофотини олган; шу йилнинг декабрида Туркия Ёзувчилар уюшмаси уни ўзининг Ўзбекистондаги рамзи деб эълон қилган. 2007-йилда Македониянинг Скопе шаҳрида ўтган туркий шеърият фестивалида Мавлоно Жалолиддин Румий номидаги мукофот билан тақдирланган.
2023-йил 26-августдаги Президент фармони билан «Дўстлик» ордени берилган. 2026-йил баҳорида 90 ёшга тўлганида Ёзувчилар уюшмаси раҳбарлари унинг уйига бориб табрик этган.
Таълим
- Ўзбекистон Миллий университетиОлийгоҳ · Тошкент · 1958 · Ўша пайтда Тошкент давлат университети
Карьера
- «Ёш гвардия» нашриётиМуҳаррир · Тошкент
- Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмасиМаслаҳатчи, саркотиб ёрдамчиси · Тошкент
- Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриётиМуҳаррир · Тошкент
- Тошкент телестудиясиМуҳаррир · Тошкент
- «Ғунча» журналиМуҳаррир · Тошкент
Мукофотлар
«Дўстлик» ордени2023 · Ўзбекистон
Ҳаёт йўли
- 1936Туғилиши
29-мартда Тошкентда туғилган.
- 1958Тошкент давлат университети
Университетни тамомлаган.
- 1960Биринчи шеъри
«Ғалати туш» шеъри босилган; 1972-йилда у алоҳида китоб бўлиб чиққан.
- 1964«Металлург»
Биринчи шеърий тўплами нашр этилган.
- 1969«Ақлли болалар»
Болалар учун достони чиққан.
- 1977«Севаман»
Катталар учун биринчи тўплами нашр этилган.
- 1988«Ҳақиқатнинг кўзлари»
Энг яхши шеърлари сайланма бўлиб чиққан.
- 1993Халқаро мукофот ва турк адиблари билан алоқа
«Турк асотирлари» таржимаси учун Маҳмуд Қошғарий мукофотини олган; декабрда Туркия Ёзувчилар уюшмаси уни ўзининг Ўзбекистондаги рамзи деб эълон қилган.
- 2005«Имон» киноқиссаси
Олти қисмли киноқиссасини ёзган.
- 2007Румий номидаги мукофот
Скопедаги туркий шеърият фестивалида Мавлоно Жалолиддин Румий мукофотини олган.
- 2019Хотира ва эсселар китоби
Адабиёт ва санъат арбоблари ҳақидаги суҳбат ва хотиралар китоби нашр этилган.
- 2023«Дўстлик» ордени
Президент фармони билан «Дўстлик» ордени берилган.
Китоблар
- «Металлург»1964 · Шеърий тўплам
Биринчи китоби.
- «Ақлли болалар»1969 · Болалар учун достон
- «Сенга нима бўлди»1970 · Болалар учун шеърий тўплам
- «Ғалати туш»1972 · Болалар учун шеър
1960-йилда босилган шеъри алоҳида китоб қилиб чиқарилган.
- «Ер айланади»1973 · Болалар учун шеърий тўплам
- «Севаман»1977 · Шеърий тўплам
- «Туйғулар»1980 · Шеърий тўплам
- «Сабот»1983 · Шеърий тўплам
- «Ҳақиқатнинг кўзлари»1988 · Сайланма
Катталар учун энг яхши шеърлари.
- «Бир чўнтак ёнғоқ»1990 · Болалар учун сайланма
- «Қирқ болага қирқ савол»2000 · Болалар учун китоб
- «Сайланма»2007 · Шеърий тўплам
