
Biografiya
Najmiddin Komilov – tasavvufshunos va adabiyotshunos olim, tarjimashunos, filologiya fanlari doktori, professor. 1937-yil 5-oktabrda Tojikistonning Panjakent tumanida dunyoga kelgan, 2012-yil 26-aprelda Toshkentda hayotdan ko'z yumgan. Mustaqillikdan keyingi o'zbek tasavvufshunosligi maktabining asoschisi hisoblanadi.
Samarqand davlat universitetining filologiya fakultetini 1965-yilda bitirgan. 1967–1970-yillarda O'zbekiston Fanlar akademiyasi Til, adabiyot va folklor institutida aspirant bo'lgan va 1970-yilda Muhammadrizo Ogahiyning tarjimonlik mahoratiga bag'ishlangan nomzodlik ishini himoya qilgan. Doktorlik dissertatsiyasi XIX asr tarjimachiligini tipologik va qiyosiy jihatdan tahlil etib, Xorazm tarjima maktabini yoritadi; Vikipediyada uning himoyasi 1988-yilga, ziyouz.uz da esa 1975-yilga qo'yilgan. Professor unvonini 1991-yilda olgan.
Mehnat yo'li: O'zbek Sovet Ensiklopediyasi bosh tahririyatida katta muharrir (1970–1971); Toshkent davlat universitetida 1971–1993-yillarda katta o'qituvchilikdan professorlikkacha; Toshkent davlat sharqshunoslik institutida kafedra mudiri. 1994–1995-yillarda Prezident devonida maslahatchi bo'lgan, 1995–1999-yillarda Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasida ilmiy ishlar prorektori, 1999–2001-yillarda Markaziy saylov komissiyasini boshqargan. Undan keyin 2012-yilgacha shu akademiyaning Dinshunoslik kafedrasiga rahbarlik qilgan.
Ilmiy yo'lini tarjimashunoslik va qiyosiy adabiyotshunoslikdan, tarjima tarixining nazariy savollaridan boshlagan, matnshunoslik va adabiy janrlar rivoji bilan ham shug'ullangan. Keyin e'tiborini tasavvuf tarixi va oqimlari, tariqat, shariat, haqiqat tushunchalariga qaratgan; Ahmad Yassaviy, Najmiddin Kubro, Ibn Arabiy, Nasafiy va Bahouddin Naqshband ta'limotining mazmunini ochib bergan.
O'zbekchaga Farididdin Attorning «Ilohiynoma» va «Mantiq ut-tayr», Sulton Valadning «Ma'orif», Aziziddin Nasafiyning «Zubdat ul-haqoyiq», Husayn Voiz Koshifiyning «Futuvvatnomai Sultoniy» kitoblarini o'girgan. Uning qalamiga 300 dan ziyod ilmiy va ommabop maqola mansub; bir doktorlik va o'n to'rtta nomzodlik dissertatsiyasiga ilmiy rahbar bo'lgan. 1998-yilda «Mehnat shuhrati» ordeni bilan mukofotlangan.
Ta'lim
- Samarqand davlat universitetiOliygoh · Samarqand · 1965 · Filologiya fakulteti
Karyera
- Toshkent davlat universitetiO'qituvchi, professor · Toshkent · 1971–1993hozirgi nomi — O'zbekiston Milliy universiteti
- O'zbekiston Respublikasi Prezidenti devoniMaslahatchi · Toshkent · 1994–1995hozirgi nomi — O'zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi
- O'zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasiProrektor; Dinshunoslik kafedrasi mudiri · Toshkent · 1995–2012
- O'zbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasiRais · Toshkent · 1999–2001
Mukofotlar
Mehnat shuhrati ordeni1998 · O'zbekiston
Hayot yo'li
- 1937Tug'ilgan
5-oktabr, Tojikiston, Panjakent tumani.
- 1965Universitetni tamomlagan
Samarqand davlat universitetida filologiya fakultetini bitirgan.
- 1970Nomzodlik dissertatsiyasi
Ogahiyning tarjimonlik mahoratiga bag'ishlangan.
- 1971–1993Toshkent davlat universitetida
Katta o'qituvchilikdan professorlik darajasigacha ko'tarilgan.
- 1988Doktorlik dissertatsiyasi
Xorazm tarjima maktabiga bag'ishlangan (Vikipediya ma'lumoti).
- 1991Professor
Professorlik unvoniga ega bo'lgan.
- 1994–1995Prezident devonida
Maslahatchi vazifasida.
- 1995–1999Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasi
Ilmiy ishlar bo'yicha prorektor.
- 1998«Mehnat shuhrati» ordeni
Mukofotlangan.
- 1999–2001Markaziy saylov komissiyasi raisi
O'zbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasini boshqargan.
- 2001–2012Dinshunoslik kafedrasi mudiri
Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasida rahbarlik qilgan.
- 2012Vafot etgan
26-aprel, Toshkent.
Asarlar
- «Tarjimon mahorati» (hammualliflikda) (1979)Kitob
- «Do'stlik ko'priklari» (G'aybulla Salomov bilan) (1979)Kitob
- «Ibn Sino va Dante» (1983)Kitob
- «Bu qadimiy san'at» (1985)Kitob
- «G'oyiblar xaylidan yongan chiroqlar» (1994)Kitob
- «Najmiddin Kubro» (1995)Kitob
- «O'zbek adabiyoti. 9-sinf uchun majmua» (B. To'xliyev bilan) (1997)Kitob
- «Tavhid asrori» (1999)Kitob
- «Tafakkur karvonlari» (1999)Kitob
- «Islom – ma'rifat dini» (2000)Kitob
- «Faqr nuri porlagan qalb» (2001)Kitob
- «Komil inson millat kelajagi» (2001)Kitob
- «Ma'rifatli jamiyat muxoliflari» (hammualliflikda) (2005)Kitob
- «Xizr chashmasi» (2006)Kitob
- «Tasavvuf» (2009)Kitob
- «Badiiy adabiyot va tasavvuf timsollari» (2010)Kitob
- «Ma'nolar olamiga safar» (2012)Kitob
- F. Attor, «Ilohiynoma» (1994)Tarjima
- H. Voiz Koshifiy, «Futuvvatnomai Sultoniy» (1994)Tarjima
- A. Nasafiy, «Zubdat ul-haqoyiq» (1995)Tarjima
- «Komil inson haqida to'rt risola» (1997)Tarjima
- Sulton Valad, «Ma'orif» (1999)Tarjima
- S. M. Xotamiy, «Islom tafakkuri tarixidan» (2003)Tarjima
- F. Attor, «Mantiq ut-tayr» (2004)Tarjima