Biografiya
Shokirjon Rahimiy jadid ma'rifatparvari, o'qituvchi va darslik muallifi bo'lgan. U birinchi o'zbekcha alifbe darsligi — «Sovg'a»ni (1919) yaratgan. Shokirjon 1898-yilda Toshkentda dunyoga kelgan. Dastlab otasidan harf tanigan, 1903–1909-yillarda madrasada, usuli jadid maktabida hamda kechki rus-tuzem maktabida o'qigan. 1909–1919-yillarda «Rahimiya» maktabida dars bergan.
Jamoat ishlarida ham faol bo'lgan: «Turon» teatr to'dasi faoliyatida ishtirok etgan, tashkil etilgan Xalq universiteti (1918), «Nashri maorif» jamiyati (1923) va «Ishtirokiyun» gazetasi (1919) uchun ham tashabbuskor bo'lgan. «Sadoyi Turkiston» gazetasida adabiy xodimlik qilgan (1914–1915). Maorif sohasida esa Eski shahar xalq maorif bo'limi mudiri (1918–1923) va Toshkent viloyat xalq maorif bo'limi mudiri (1924) bo'lgan, 1918–1922-yillarda 1-bosqich maktablari hamda ta'lim va tarbiya bilim yurtlarida o'qituvchilik va mudirlik qilgan.
Qo'llanma nashr etishni 1912-yilda boshlagan: u jadid usulidagi maktablar va boshqa o'quv dargohlariga mo'ljallangan edi. «Sovg'a»dan tashqari, uning qalamiga «Ona tili» (1918; Fitrat va Q. Ramazon bilan birga yozilgan), «Alifbe darsligi» (1922), «Savod» (1930), «Kattalarga o'qish», «Kattalar alifbesi» (1927), «O'zbek tili. Ish kitobi» (1932) va «Kattalar yo'ldoshi» (1924) mansub.
1924-yilda Moskvaga yuborilib, o'zbek yoshlari uchun ochilgan Buxoro Maorif uyi hamda ishchilar fakulteti mudiri vazifasini bajargan. «Milliy ittihodchilar»ga qarshi 1930–1931-yillardagi sud jarayonidan so'ng Toshkentga qaytgan va ta'lim sohasidagi idoralarda mehnat qilgan.
5-avgust kuni, 1937-yilda, «xalq dushmani» sifatida qamalgan, 1938-yilda otib tashlangan; qatl sanasi manbalarda turlicha — 4-oktabr yoki 10-aprel.
Karyera
- «Sadoyi Turkiston» gazetasiAdabiy xodim · Toshkent · 1914–1915
Hayot yo'li
- 1898Tug'ilgan
Toshkentda.
- 1903–1909Ta'lim
Madrasa, usuli jadid maktabi va kechki rus-tuzem maktabida o'qigan.
- 1909–1919«Rahimiya» maktabi
Dars bergan.
- 1914–1915«Sadoyi Turkiston» gazetasi
Adabiy xodimlik qilgan.
- 1918Xalq universiteti; «Ona tili»
Universitet tashkil topishida tashabbuskorlardan biri; Fitrat va Q. Ramazon bilan birga «Ona tili» darsligini yozgan.
- 1919«Sovg'a» alifbesi; «Ishtirokiyun»
Birinchi o'zbekcha alifbe darsligi; «Ishtirokiyun» gazetasi tashkil topishida qatnashgan.
- 1923«Nashri maorif» jamiyati
Jamiyat tashkil topishida tashabbuskorlardan biri.
- 1924Moskvaga yuborilgan
Buxoro Maorif uyi va ishchilar fakultetini boshqargan.
- 1930–1931«Milliy ittihodchilar» sudi
So'ng Toshkentga qaytib, maorif muassasalarida ishlagan.
- 1937Qamoqqa olingan
5-avgustda «xalq dushmani» sifatida.
- 1938Otib tashlangan
Qatl sanasi manbalarda turlicha: 4-oktabr yoki 10-aprel.
Asarlar
- «Ona tili» (1918)Darslik
Fitrat va Q. Ramazon bilan hamkorlikda.
- «Sovg'a» (1919)Alifbe
O'zbek tilidagi birinchi alifbe darsligi.
- «Kattalarga o'qish»Darslik
- «Alifbe darsligi» (1922)Darslik
- «Kattalar yo'ldoshi» (1924)Darslik
- «Kattalar alifbesi» (1927)Alifbe
- «Savod» (1930)Darslik
- «O'zbek tili. Ish kitobi» (1932)Ish kitobi