Асосий қисмга ўтиш

Александр Волков

Тошкентда яшаган рассом, Марказий Осиё замонавий тасвирий санъатининг асосчиларидан бири; «Анорли чойхона» ва «Карвон» муаллифи, Ўзбекистон ССР халқ рассоми.

Фаолият:
Рассом, Педагог
Туғилган:
31 август 1886(71 ёш) ♍ — 17 декабр 1957
Туғилган жой:
Фарғона
  • Ўзбекистон ССР халқ рассоми

Биография

Александр Николаевич Волков 1886-йил 31-августда (эски услубда 19-августда) Янги Марғилонда — кейинчалик Скобелев деб аталган, ҳозирги Фарғона шаҳрида — гарнизон шифокори оиласида туғилган. Болалиги Туркистонда ўтди, 1905-йилда Оренбург кадет корпусини тамомлади.

У Петербург университетига ўқишга кирди, бироқ бир неча йилдан сўнг уни ташлаб, рассомчиликка ўтди: акварелчи Д. Бортникернинг устахонасида, 1908–1910-йилларда Бадииёт академияси ҳузуридаги Олий бадиий билим юртида В. Маковский синфида, 1910–1911-йилларда М. Бернштейннинг хусусий мактабида (у ерда Н. Рерих, И. Билибин, Л. Sherwud дарс берган) ўқиди. 1912–1916-йилларда Киев рассомлик билим юртида Ф. Кричевский ва В. Менк қўлида таълим олди.

1916-йилдан Марказий Осиёда яшади, ҳаётининг асосий қисмини Тошкентда ўтказди. 1919-йилда Марказий Осиё давлат санъат музейи директори бўлди ва Туркистон бадиий устахоналарида дарс берди (1919–1921), 1922-йилда Пролетар маданияти театрига раҳбарлик қилди. 1921–1923-йилларда Бухоро, Хива ва Самарқандга сафар қилиб, Бухоро ва Хоразм халқ совет республикалари учун ҳарбий нишонлар лойиҳаси ва тайёрланишида қатнашди. 1929–1946-йилларда Тошкент рассомлик билим юртида ўқитувчи бўлиб ишлади.

Энг машҳур асарлари шу йилларда яратилди: «Карвон (келиши)» (1922–1923), «Анорли чойхона» (1924) ва «Теримчи қизлар» (1932) — учаласи ҳам Третяков галереясида сақланади. 1927-йилдан Инқилобий Россия рассомлари уюшмаси (АХРР) аъзоси бўлди, 1929-йилда «Янги Шарқ усталари» жамиятига қўшилди, 1931–1932-йилларда «Волков бригадаси» рассомлар гуруҳини тузди. 1934-йилда Москвада ўтган кўргазмадан кейин унинг бир неча асарини Третяков галереяси ва Рус музейи сотиб олди. 1930-йилларнинг ўрталарида ижоди формализмда айбланиб танқид қилинди.

Уруш йилларида ТАСС учун плакатлар чизди (1941–1946). 1941-йилда унга Ўзбекистон ССР санъат арбоби, 1946-йилда Ўзбекистон ССР халқ рассоми унвони берилди. Шахсий кўргазмалари 1943, 1944–1945 ва 1957-йилларда ўтди. Волков 1957-йил 17-декабрда Тошкентда вафот этди.

Волков Марказий Осиё замонавий тасвирий санъатининг асосчиларидан бири ҳисобланади. Унинг асарлари ҳозир ҳам Третяков галереяси ва бошқа музейларда сақланади, халқаро ауксионларда эса юз минглаб ва миллионлаб долларга сотилади.

Таълим

Карьера

Мукофотлар

Ҳаёт йўли

  1. 1886
    Фарғонада туғилган

    Янги Марғилонда (ҳозирги Фарғона) гарнизон шифокори оиласида туғилган.

  2. 1908–1910
    Бадииёт академиясида

    Петербургдаги Олий бадиий билим юртида В. Маковский синфида ўқиди.

  3. 1912–1916
    Киев рассомлик билим юрти

    Ф. Кричевский ва В. Менк қўлида ўқиди; 1916-йилда Марказий Осиёга қайтди.

  4. 1919
    Санъат музейи директори

    Тошкентдаги Марказий Осиё давлат санъат музейига раҳбарлик қилди ва Туркистон бадиий устахоналарида дарс берди (1919–1921).

  5. 1921–1923
    Бухоро, Хива ва Самарқандга сафарлар

    Бухоро ва Хоразм халқ совет республикалари учун ҳарбий нишонлар лойиҳаси ва тайёрланишида қатнашди.

  6. 1927
    АХРР аъзоси

    Инқилобий Россия рассомлари уюшмасига аъзо бўлди; 1928-йилда унинг Тошкент бўлими кўргазмасида қатнашди.

  7. 1929–1946
    Тошкент рассомлик билим юртида ўқитувчи

    1929-йилда «Янги Шарқ усталари» жамиятига қўшилди.

  8. 1931–1932
    «Волков бригадаси»

    Рассомларнинг «Волков бригадаси» бадиий бирлашмасини тузди.

  9. 1934
    Москвадаги кўргазма

    Москвадаги кўргазмадан кейин бир неча асарини Третяков галереяси ва Рус музейи сотиб олди.

  10. 1941
    Санъат арбоби унвони

    Ўзбекистон ССР санъат арбоби унвони берилди; уруш йилларида ТАСС учун плакатлар чизди.

  11. 1946
    Халқ рассоми унвони

    Ўзбекистон ССР халқ рассоми унвони берилди.

  12. 1957
    Охирги шахсий кўргазма ва вафоти

    Шахсий кўргазмаси ўтди; 17-декабрда Тошкентда вафот этди.

Асарлар

  • «Карвон (келиши)» (1922)
    Рангтасвир

    1922–1923-йилларда яратилган; Третяков галереясида.

  • «Анорли чойхона» (1924)
    Рангтасвир

    Рассомнинг энг машҳур асарларидан бири; Третяков галереясида.

  • «Теримчи қизлар» (1932)
    Рангтасвир

    Третяков галереясида сақланади.

  • «Колхозчи»
    Рангтасвир

    Москвадаги Шарқ халқлари санъати музейида сақланади.

  • «Шоҳимардонда тонг» (1934)
    Рангтасвир

    Шоҳимардонга қилинган сафарлар (1930–1934) натижасида яратилган манзара; 1934-йилда АҚШдаги совет санъати кўргазмасида намойиш этилган.

  • «Испания» (1937)
    Рангтасвир

    Волковнинг энг танилган асарлари қаторига киради.

  • «Куз» (1946)
    Рангтасвир

    Ўзбекистон ССР халқ рассоми унвони берилган йилда яратилган.

  • «Дала гуллари» (1955)
    Натюрморт

    Ўзбекистон давлат санъат музейида сақланади.

Мерос

Волков Марказий Осиё замонавий тасвирий санъатининг асосчиларидан бири ҳисобланади. Унинг асарлари Третяков галереясида, Москвадаги Шарқ халқлари санъати музейида, Ўзбекистон давлат санъат музейида ва Қорақалпоғистон санъат музейида сақланади. 2010–2013-йилларда Лондон ауксионларида айрим асарлари юз минглаб долларга, «Болалар-созандалар» эса 3 миллион доллардан ортиқ нархга сотилди.

Давр: Туркистон ва Ўзбекистон ССР, 1910–1950-йиллар
  • «Анорли чойхона» яратилди (1924)
  • Москвада кўргазма, асарларни Третяков галереяси сотиб олди (1934)
  • Ўзбекистон ССР халқ рассоми унвони (1946)
  • «Болалар-созандалар» Лондонда ауксионда сотилди (2013)
Александр Волков (1886–1957) — Рассом | Shaxs.uz