Эдуард Хачатуров
Ўзбек кинорежиссёри, «Тўйлар муборак» (1978), «Чегара ҳудуди», «Рингга чорламоқда» ва бошқа филмлар муаллифи, ВГИК битирувчиси, «Ўзкинохроника» ҳужжатли филмлари устаси.
- Фаолият:
- Режиссёр, Кино режиссёри, Ҳужжатли кино режиссёри
- Туғилган:
- 27 март 1936(89 ёш) ♈ — 17 июл 2025
- Туғилган жой:
- Тошкент
Биография
Эдуард Иосифович Хачатуров 1936-йил 27-мартда Тошкентда туғилган ва шаҳарнинг эски қисмида, Тахтапул маҳалласида ўсган. Ота-онасидан эрта ёшда айрилган; уни катта ака-опалари тарбиялаган, улар ижод касбларини танлаган — улар орасида келажакдаги режиссёр Алберт Хачатуров ҳам бор.
«Ўзбекфилм» киностудиясида қисқа муддат ишлаб, «Иккинчи гуллаш» филми суратга олинишида иштирок этгач, Москвага кетди ва ВГИК режиссёрлик факултетига, Сергей Герасимов ва Тамара Макарова устахонасига ўқишга кирди. Диплом иши «Чўл» бўлди — ўз ссенарийси бўйича «Туркменфилм» студиясида суратга олинган бадиий филм; бош ролни Артиқ Жалилов ижро этган.
Тошкентга қайтгач, Хачатуров «Ўзкинохроника» студиясида иш бошлади, сўнг яна «Ўзбекфилм»га келди ва Комил Ёрматов, Йўлдош Аъзамов, Шуҳрат Аббосов билан бирга «Қора консул ўлими», «Оловли йўллар», «Абу Райҳон Беруний» филмларида ишлади.
У мустақил равишда бадиий ва телекўрсатув филмларини, жумладан кўп сериалли ишларни ҳам суратга олди: «Чегара ҳудуди» (1971), «Яхши йигит» (1972), Тошкент метроси қурувчиларига бағишланган «Илк йўловчилар» (премьераси метронинг биринчи линияси очилган кунларга тўғри келган), «Ҳар учинчи», ўзбекистонлик боксчи ҳақидаги «Рингга чорламоқда» (бош ролни жаҳон чемпиони Руфат Рисқиев ижро этган). Энг машҳур иши Ўткир Ҳошимов ва Борис Сааков ссенарийси асосидаги «Тўйлар муборак» (1978) мусиқий комедияси бўлди; уни ўзбек киносининг энг яхши филмларидан бири деб ҳисоблашади. 1987-йилда О. Сиделников қиссаси асосидаги «Катта жанг олдидан» детективи чиқди.
Кейинги йилларда Хачатуров «Ўзкинохроника» студиясида тарихий ва замонавий мавзулардаги ҳужжатли новеллалар — тахминан элликта — яратди. Тошкент халқаро кинофестивалида ҳинд актёри Раж Капур билан «Дайди» филмидаги машҳур қўшиқни дуэт қилиб куйлагани ҳам эсда қолган.
Эдуард Хачатуров 2025-йил 17-июлда Тошкентда 90 ёшга тўлмай вафот этди; бу ҳақда Ўзбекистон кинематографчилар уюшмаси хабар берди.
Таълим
- Бутунроссия давлат кинематография институти (ВГИК)Олийгоҳ · Режиссёрлик факултети (С. Герасимов ва Т. Макарова устахонаси)
Карьера
- «Ўзбекфилм» киностудиясиКинорежиссёр · Тошкент
- Тошкент кинохроника студиясиРежиссёр (ҳужжатли филмлар) · Тошкент
Ҳаёт йўли
- 1936Туғилиши
Тошкентда, Тўхтапўлат маҳалласида туғилган; эрта етим қолиб, катта ака-опалари қарамоғида ўсган.
- 1971«Чегара ҳудуди»
«Ўзбекфилм» студиясининг саргузашт филми — биринчи мустақил ишларидан бири.
- 1972«Яхши йигит»
«Ўзбекфилм»да Хачатуров суратга олган филм.
- 1977«Илк йўловчилар»
Тошкент метроси қурувчилари ҳақидаги филм; премьераси биринчи линия очилган кунларга тўғри келган.
- 1978«Тўйлар муборак»
Ў. Ҳошимов ва Б. Сааков ссенарийси асосидаги мусиқий комедия — режиссёрнинг энг машҳур иши.
- 1987«Катта жанг олдидан»
О. Сиделниковнинг «Уч ботир» қиссаси асосидаги детектив.
- 2025-йил 17-июлВафоти
Тошкентда вафот этди; бу ҳақда Ўзбекистон кинематографчилар уюшмаси хабар берди.
Фильмография
| Номи | Йил |
|---|---|
| Чўл | — |
| Рингга чорламоқда | — |
| Чегара ҳудуди | 1971 |
| Яхши йигит | 1972 |
| Илк йўловчилар | 1975 |
| Тўйлар муборак | 1978 |
| На ринг вйзйвается... | 1979 |
| Ҳар учинчи | 1980 |
| Последняя инспекция | 1985 |
| Катта жанг олдидан | 1987 |
