Хива шоири, таржимон ва хаттот (XIX аср); Хоразм хонларига қасидалар битган, Мирхонднинг «Равзат ус-сафо» асари бобларини форс тилидан ўзбекчага ўгирган.
Биография
Рожий — тахаллус; шоирнинг асл исми Муҳаммад Юсуф Маҳзум ибн Хўжамберди. У XIX асрнинг 30-йилларида Хивада туғилган ва Хоразм адабий муҳитида яшаб ижод қилган. Манбаларда вафот йили аниқ кўрсатилмайди: у XX аср бошларида ўтган.
Рожий шоирликдан ташқари таржимон ва хаттот ҳам бўлган, танбурни яхши чалган. Унинг шеъриятида ишқ-муҳаббат етакчи ўринда туради; айни пайтда ғазалларида маърифат ғояларини тарғиб этиб, саховат ва камтарликка даъват қилган. «Чой», «Бел оғриқ», «Келур», «Боис» каби ғазаллари маълум.
Мумтоз услубга содиқ қолган Рожий кўплаб шоирлар — Навоий, Фузулий, Ҳусайний, Комил Хоразмий, Зирак — ғазаллари руҳида мухаммаслар яратган. Саид Муҳаммадхон (1856–1865) ва Муҳаммад Раҳимхон II (1865–1910) саройида хонларга атаб қасидалар ёзган.
Таржимонлик ишларидан бири — Мирхонд «Равзат ус-сафо»сининг тўртинчи ва бешинчи боблари; форс тилидаги бошқа бадиий асарларни ҳам ўзбекчалаштирган. Шоирнинг учта девони сақланиб қолган, уларнинг қўлёзмалари Фанлар академияси Шарқшунослик институтида (922, 1119 ва 1271-рақамли нусхалар) туради.
Ҳаёт йўли
- 1830-йилларТуғилиши
Хивада туғилган.
- 1856–1865Саид Муҳаммадхон даври
Хон шаънига қасидалар битган.
- 1865–1910Муҳаммад Раҳимхон II даври
Хонга бағишлаб қасидалар ёзган; «Равзат ус-сафо»нинг 4–5-бобларини таржима қилган.
- XX аср бошиВафоти
Аниқ йили манбаларда кўрсатилмаган.
Асарлар
- Уч девонШеърий тўплам
Ғазал, мухаммас ва қасидалар; қўлёзмалари Шарқшунослик институтида сақланади.
- Мирхонд. «Равзат ус-сафо» (4–5-боблар)Таржима
Форс тилидан ўзбек тилига таржима.