Asosiy qismga o'tish
SHAXS
Iskandar Ikromov
Tuzatish taklif qilish

Iskandar Ikromov

Grafik rassom, o'zbek kitob grafikasi asoschilaridan biri; Navoiy, Ibn Sino va boshqa klassiklar asarlarini naqsh an'analarida bezagan, O'zbekiston SSR xalq rassomi (1944).

Faoliyat:
Rassom
Tug'ilgan:
15 aprel 1904(68 yosh) ♈ — 6 noyabr 1972
Tug'ilgan joy:
Toshkent
  • O'zbekiston SSR xalq rassomi

Biografiya

Iskandar Ikromov 1904-yil 15-aprelda Toshkentda tug'ilgan. Bolaligidan san'atga qiziqqan, dastlabki ta'limni an'anaviy tarzda olgan: islom madaniyati tarixini, arab yozuvini, o'zbek musiqasi va amaliy san'atini yaxshi bilgan. 1922–1924-yillarda Turkiston o'lka rassomlik maktabida o'qigan, 1925-yildan Leningrad badiiy-sanoat texnikumida kitob san'ati sirlarini o'rgangan va 1929-yilda uni tamomlagan.

Yoshligida «Mushtum» hajviy jurnalida karikaturalari bosilgan; bu jurnal tahririyatida Abdulla Qodiriy va G'ozi Yunus ishlagan. 1929-yildan 1959-yilgacha O'zbekiston davlat nashriyotida bezak bo'limini boshqargan — mamlakatda poligrafiya rassomi sifatida ish boshlagan birinchilardan biri bo'lgan. 1930-yillarda «Yangi yo'l», «Maorif va o'qituvchi», «Alanga» jurnallarini bezagan, Samarqand pedagogika texnikumi va boshqa bilim yurtlarida dars bergan, rasm o'rgatishga oid qo'llanmalar yozgan («O'zbekcha rasmlik kesma alifbe», 1932; «Rasm o'rganish qo'llanmasi», «Harf yozishni o'rganing», 1935).

Ikromovning kitob grafikasida o'zbek naqsh san'ati an'analari asos bo'lgan: u «qush jadval», «tamg'a», «islimiy» kabi unsurlardan, geometrik va o'simliksimon bezaklardan foydalangan. Ilk yirik tajribalari — Vasiliy Uspenskiyning «Farhod va Shirin» musiqali dramasi partiturasi (1937), Muqimiy she'rlari (1938) va «O'zbek xalq qo'shiqlari» (1939) bezaklari. Keyinchalik Alisher Navoiyning 500 va 525 yilliklari munosabati bilan «Xamsa», to'rt jildlik «Xazoyin ul-maoniy» (1959–1960) va «Lirika» (1964), shuningdek Ibn Sino «Tib qonunlari» (1954-yildagi 1-kitob), ko'p jildli «O'zbek xalq musiqasi» (1955), Qodiriyning «Tanlangan asarlar»i (1958), Oybekning «Navoiy» romani va Navoiy «Asarlar»i (1968–1970) kabi nashrlarni bezagan.

Uning bezagan kitoblari 1959-yilda Leyptsigdagi Xalqaro kitob ko'rgazmasida diplom va medal bilan taqdirlangan. O'sha yili Ikromov O'zbekiston Rassomlar uyushmasi boshqaruvi raisi etib tayinlangan va bu lavozimda 1965-yilgacha ishlagan. 1944-yilda unga O'zbekiston SSR xalq rassomi unvoni berilgan; yana ikkita orden va medallar bilan ham taqdirlangan.

1964-yilda, rassomning 60 yoshi munosabati bilan, Davlat san'at muzeyida uning asarlari ko'rgazmasi o'tkazilgan; 1965-yilda kitob grafikasi ko'rgazmasi katalogi, 1967-yilda S. Krukovskayaning unga bag'ishlangan monografiyasi nashr etilgan. Iskandar Ikromov 1972-yil 6-noyabrda vafot etgan.

Ta'lim

Karyera

Mukofotlar

Hayot yo'li

  1. 1922–1924
    Turkiston o'lka rassomlik maktabi

    Toshkentda rassomlik ta'limining birinchi bosqichini o'tagan.

  2. 1925–1929
    Leningrad badiiy-sanoat texnikumi

    Kitob san'ati va rasm o'qitish usullarini o'rganib, texnikumni tamomlagan.

  3. 1929–1959
    Davlat nashriyotida bezak bo'limi mudiri

    O'zbekiston davlat nashriyotida o'zbek va rus tillaridagi badiiy, musiqiy va texnik kitoblarni bezash ishini boshqargan.

  4. 1930-yillar
    Jurnallar bezagi va o'qituvchilik

    «Yangi yo'l», «Maorif va o'qituvchi», «Alanga» jurnallarini bezagan, Samarqand pedagogika texnikumi va boshqa bilim yurtlarida dars bergan.

  5. 1937
    «Farhod va Shirin» partiturasi

    Uspenskiyning musiqali dramasi partituralari uchun naqsh kompozitsiyalarini yaratgan.

  6. 1944
    O'zbekiston SSR xalq rassomi

    Unga respublikaning xalq rassomi unvoni berilgan.

  7. 1954–1955
    Ibn Sino va xalq musiqasi nashrlari

    «Tib qonunlari»ning 1-kitobi va «O'zbek xalq musiqasi» 1-jildini bezagan.

  8. 1959
    Leyptsigda mukofot

    Bezagan kitoblari Xalqaro kitob ko'rgazmasida diplom va medal bilan taqdirlangan.

  9. 1959–1965
    Rassomlar uyushmasi raisi

    O'zbekiston Rassomlar uyushmasi boshqaruvini boshqargan.

  10. 1959–1960
    Navoiy «Xazoyin ul-maoniy»si

    Navoiyning 500 yilligi munosabati bilan to'rt jildlik devonni bezagan.

  11. 1964
    60 yillik ko'rgazmasi

    Davlat san'at muzeyida so'nggi yillardagi asarlari namoyish etilgan.

  12. 1968–1970
    Navoiy «Asarlar»i

    Navoiy asarlari to'plamini bezagan.

Asarlar

  • «Farhod va Shirin» partiturasi (1937)
    Kitob bezagi

    Vasiliy Uspenskiyning musiqali dramasi partituralari uchun naqsh kompozitsiyalari.

  • Muqimiy «She'rlar»i (1938)
    Kitob bezagi

    Muqimiy she'rlari to'plamining bezagi.

  • «O'zbek xalq qo'shiqlari» (1939)
    Kitob bezagi

    Xalq qo'shiqlari to'plamining bezagi.

  • Ibn Sino «Tib qonunlari», 1-kitob (1954)
    Kitob bezagi

    Ibn Sino asarining o'zbekcha nashri bezagi.

  • «O'zbek xalq musiqasi», 1-jild (1955)
    Kitob bezagi

    Ko'p jildli nashrning birinchi jildi.

  • Qodiriy «Tanlangan asarlar» (1958)
    Kitob bezagi

    Abdulla Qodiriy asarlari to'plamining bezagi.

  • Navoiy «Xazoyin ul-maoniy» (1959)
    Kitob bezagi

    Navoiy to'rt jildlik devoni, 1959–1960-yillarda nashr etilgan.

  • Navoiy «Lirika» (1964)
    Kitob bezagi

    Navoiy lirikasi to'plamining bezagi.

  • Navoiy «Asarlar» (1968)
    Kitob bezagi

    Navoiy asarlari to'plami, 1968–1970-yillarda nashr etilgan.

  • «O'zbekcha rasmlik kesma alifbe» (1932)
    Qo'llanma

    Rasm va yozuvni o'rgatishga oid o'quv qo'llanmasi.

Aloqador shaxslar

Iskandar Ikromov (1904–1972) — Rassom | Shaxs.uz