Муҳаммад Султон Мирзо
Темурий шаҳзода, Амир Темурнинг набираси ва валиаҳди; Самарқандни бошқарган, Темур юришларида қўшин қанотларига бошчилик қилган, 1403-йилда ёшлигида вафот этган.
Биография
Муҳаммад Султон Мирзо Амир Темурнинг набираси, Темурийлар сулоласининг энг кўзга кўринган ёш саркардаларидан бири. Соҳибқирон уни ўз валиаҳди деб билган, аммо шаҳзода тахтга ўтиришга улгурмай, атиги йигирма етти ёшида дунёдан ўтди.
У 1375-йилда Темурнинг тўнғич ўғли Жаҳонгир Мирзонинг оиласида туғилган. Отаси ўғли туғилгандан сўнг кўп ўтмай, 1376-йилда вафот этган, шу сабабдан бобоси Темур набирасига алоҳида умид боғлаган.
1386-йилда Темур Табризни эгаллагач, ўн ёшлардаги Муҳаммад Султонни шаҳар ҳокими этиб тайинлади. Кейинги йилларда шаҳзода бобосининг юришларида қатнашди: 1391–1395-йилларда Олтин Ўрда хони Тўхтамишга қарши ва Эронда Музаффарийларга қарши жангларда қўшин маркази ҳамда қанотларига раҳбарлик қилди.
1397-йилда унга Ашпара қалъасини қуриш топширилиб, бунинг учун қирқ минглик қўшин ажратилди. Тахминан 1398–1400-йилларда Темур Ҳиндистон ва Олд Осиё юришларида бўлганида, Муҳаммад Султон Самарқандни бошқарди; шу пайтда у Фарғона ҳокими Искандар Мирзони рухсатсиз юриши учун ҳибсга олдирди.
1401-йилда Темур унга Ҳулокухон авлодлари эгалик қилган ғарбий ерларни бошқаришни ишониб топширди. 1402-йилда у Темурнинг Усмонли султони Боязид I га қарши юришида қатнашди, Анқара яқинидаги жангда Темур қўшинининг асосий қисми орасида бўлди.
Кичик Осиёдан қайтаётиб шаҳзода касалликка чалинди ва 1403-йил мартда 27 ёшида вафот этди. Темур қўшинга мотам эълон қилган. Жасад 1404-йилда онаси ҳамроҳлигида Самарқандга олиб келинди, кейинчалик Гўри Амир мақбарасига дафн этилди; мақбара дастлаб айнан унга атаб қурилган, сўнг Темурийлар сулоласининг қабристонига айланган.
Карьера
- Темурийлар империясиШаҳзода, валиаҳд ва саркарда · 1375–1403
Ҳаёт йўли
- 1375Туғилган
Жаҳонгир Мирзонинг ўғли, Амир Темурнинг набираси.
- 1386Табриз ҳокими
Темур шаҳарни эгаллагач, ўн ёшлардаги шаҳзода ҳоким этиб тайинланди.
- 1391Тўхтамишга қарши юриш
Қўшин марказига раҳбарлик қилди.
- 1393Музаффарийларга қарши юриш
Широз атрофидаги жангда қўшин қанотида бўлди.
- 1397Ашпара қалъаси
Қалъа қурилиши унга топширилди.
- 1398Самарқандни бошқариш
Темур юришда бўлган йилларда пойтахтга бошчилик қилди, тахминан 1400-йилгача.
- 1401Ғарбий ерлар ҳокимлиги
Ҳулокухон авлодлари ерлари унинг ихтиёрига берилди.
- 1402Боязид I га қарши юриш
Анқара яқинидаги жангда қатнашди.
- 1403Вафоти
Кичик Осиёдан қайтишда касалланиб вафот этди.
- 1404Самарқандга дафн
Жасади Самарқандга олиб келинди; кейинчалик Гўри Амирга дафн этилди.